İstanbul Sağlık ve Teknoloji Üniversitesi Rektörlüğünden:
Üniversitemizin aşağıda isimleri belirtilen birimlerine, 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun 33. maddesi ve “Öğretim Üyesi Dışındaki Öğretim Elemanı Kadrolarına Yapılacak Atamalarda Uygulanacak Merkezi Sınav ile Giriş Sınavlarına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliği’nin ilgili maddelerine göre Araştırma Görevlisi alınacaktır.
Araştırma Görevlisi ve Öğretim Görevlisi Kadrosuna Müracaat Edecek Adaylar:
1- Başvuru Formu ve Başvuru Dilekçesi (Başvuru formu ve dilekçesine web sayfası-duyurular-ilan metninin içerisinden ulaşılabilir.)
2- Kimlik Fotokopisi,
3- YÖK Formatlı Özgeçmiş,
4- Lisans/Lisansüstü Diploma fotokopileri (Noter onaylı belge ya da e-Devletten alınan öğrenim belgesi)
5- Yabancı yükseköğretim kurumu mezunlarının diplomalarının Üniversitelerarası Kurulca denkliğini gösterir belgenin fotokopisi (onaylı belge)
6- Lisans Transkripti (Onaylı)
7- Öğrenci Durumunu Gösterir Belge (Öğrenci Belgesi)
8- ALES Belgesi
9- Yabancı Dil Belgesi
10- 2 Adet biyometrik fotoğraf (son altı ay içinde çekilmiş olmalı)
11- Erkek Adaylar için askerlikle ilgili terhis, tecil veya muaf olduğunu belirten belge,
12- İlan özel şartında tecrübe istenen kadro başvuruları için, tecrübe durumunu gösteren resmî belge,
13- Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) Hizmet Döküm Belgesi (e-Devlet üzerinden alınabilir.)
14- Herhangi bir adli sicil kaydı olmadığına dair belge (e-Devlet üzerinden)
Müracaatlar şahsen veya kargo yoluyla, aşağıda belirtilen adrese yapılacaktır.
Postadaki gecikmeler ve eksik belge ile yapılan başvurular dikkate alınmaz. İnternet üzerinden yapılan başvurular kabul edilmeyecektir.
SINAV TAKVİMİ
İLK BAŞVURU TARİHİ : 27.09.2024
SON BAŞVURU TARİHİ : 11.10.2024
ÖN DEĞERLENDİRME TARİHİ : 15.10.2024
SINAV GİRİŞ TARİHİ : 21.10.2024
SONUÇ AÇIKLAMA TARİHİ : 25.10.2024
*Atanmaya hak kazanan Aday/Adayların tüm belgeleri onaylı olmak zorundadır.
BAŞVURU ADRESİ: Örnektepe Mahallesi, İmrahor Caddesi. No: 82, 34275 Beyoğlu/İstanbul
*Araştırma Görevlisi kadro başvuruları, ilgili Fakülte Dekanlıklarına yapılacaktır.
www.istun.edu.tr info@istun.edu.tr
444 3 788 0850 522 38 90
Bilgi için: ik@istun.edu.tr (İnsan Kaynakları Daire Başkanlığı)

İş yeri uygulamaları; işyerinde düzenli olarak tekrarlanan süreklilik arz eden genel uygulamalar, iş yeri uygulamaları olarak adlandırılır. İşyeri uygulaması yazılı bir sözleşmeye dayanmaksızın işçilere sağlanan avantajlar olarak görülmekte olup, zamanla işçilere kazanılmış hak olarak tanınabilir.

İş yeri uygulamasına en açıklayıcı örnek işyerinde işçilere verilen öğlen yemeğidir. İş sözleşmesi, toplu sözleşmesi veya işyeri iç yönetmeliğinde herhangi bir hüküm bulunmamasına rağmen işverenin her öğlen işyerinde yemek vermesi işyeri uygulaması olarak geçerli olur ve işçinin de örtülü kabulüyle kazanılmış bir hak olarak ortaya çıkar. İşçilere yemek verilmesi iş sözleşmesi hükmü haline gelir. İşveren bu uygulamadan tek taraflı dönemez.

İş kanunu madde 22’ye göre “işveren işyeri uygulamasıyla oluşan çalışma koşullarında değişikliği ancak durumu işçiye yazılı olarak bildirmek suretiyle yapabilir.”

İşyerinde işyeri uygulamasından bahsedebilmek için düzenli olarak tekrar edebilmesi ve işçi de güven oluşturması gerekmektedir. Bu uygulamanın işyeri uygulaması kabul edilmesi için ne kadar süreden beri devam etmesi gerektiği kaç kez tekrarlanması gerektiğine dair kesin bir ölçüt bulunmamaktadır.

Ancak öğreti de baskın olan görüş “3” kez arka arkaya tekrarlanmasının işyeri uygulaması sayılması gerektiği yönündedir.

Örneğin işyerinde her ramazan ayında işçilere ödenen gıda yardımı işyeri uygulaması olarak kabul edilir.

Sözleşmelerde yer almamasına rağmen, işyerinin kuruluş yıl döneminde ikramiye ödemesi bir işyeri uygulaması niteliği kazanır ancak işyerinin 10. Yıl dönümü için bir sefere mahsus vereceği ikramiye 10. Yıldönümü münasebetiyle bir kez gerçekleşeceğinden işyeri uygulaması niteliği taşımaz.

Kanun ve toplu sözleşmeye aykırı şekilde işçi aleyhine olabilecek durumlar işyeri uygulaması sayılamaz. Yalnız işçi lehine olan uygulamalar işyeri uygulaması niteliği taşır.

Yargıtay kararlarını incelediğimizde işyeri uygulamasıyla ilgili; Yargıtay 9.HD. 2003/9-11E. 2003/54k. 05.02.2003T sayılı Yargıtay kararında işyerinde 3 yıldan fazla ikramiye ödemesi yapılması karşısında işyeri uygulaması haline geldiği kabul edilmiştir.

Y.9.HD. 2021/8008 E. Sayılı kararında işverenin düzenli ve arka arkaya tekrarı olmayan bir defaya mahsus olmak üzere yaptığı uygulama işyeri uygulaması olarak nitelendirilmeyeceğinden işçiye uygulama çerçevesinde talep hakkı doğmaz.

İşçinin işe başlamadan önce işyeri uygulaması haline gelen bir ikramiye uygulamasının kaldırılması durumunda işe yeni başlayan işçinin ikramiye talep etmesi söz konusu olmayacaktır. İşçinin işe başlamadan önce uygulamanın kaldırılmış olması hak kazanamayacağı anlamını taşır. Yargıtay 9.15D.2004. 22668 E.

İşveren işyeri uygulaması haline gelen ikramiye, yakacak yardımın tek taraflı kaldıramaz, durumu iş görene yazılı bildirmelidir. İşçinin muvafakati gerekir. İşyeri uygulaması ile sağlanan işçi menfaatleri kıdem tazminat hesabında dikkate alınır.

Toplu iş sözleşmelerinin hatalı uygulamalarında işyeri uygulaması doğmaz. Y.9.H.D. 1995/18E.

Avni Oğuzhan Arıcı
Betül Arığ

Hollanda;
Hollanda da kıdem tazminatı Amerika Birleşik Devletleri’ne benzer bir durum sergileyerek yasal bir zemine oturtulmamıştır. Ancak Amerika’dan farklı olarak işveren insiyatifinde değil mahkeme hükmüne bağlıdır. Hollanda da iş görenler yüksek oranda kıdem tazminatlarını alırlar.
Danimarka;
Danimarka da kıdem tazminatı hususu işçi sınıflarına göre ayrıştırılmıştır. Beyaz yaka çalışanlar için yasal zorunluluk bulunurken mavi yaka çalışanlar için yasal bir zorunluluk bulunmamaktadır.
Mavi yaka çalışanlar için kıdem tazminatı düzenlemesi toplu iş sözleşmeleri ile düzenlenmiştir.
Bunların dışında kalan çalışanlar için herhangi bir tazminat ödemesi zorunluluğu bulunmamaktadır.
Çalışanlar için her 3 yıl = 1 ay / 6 yıl = 2 ay / 8 yıl = 3 ay şeklinde ödeme gerçekleştirilir.
Rusya;
Türkiye ile en yakın kıdem tazminatı uygulaması Rusya Federasyonuna aittir.
Farklılıklar olsa da birçok benzerlik barındırmakta bunlardan en önemlisi bir iş görenin kısıtlı istisnai durumlar hariç ihbar süresi bildirilmeden işten çıkışının yapılamaması, feshin türüne bağlı tazminat gibi Türkiye’de uygulanan kıdem tazminat uygulamasına benzer birçok yanı bulunmaktadır.
İngiltere;
Birleşik krallık da ulusal sigorta yasası sebebiyle hizmetin türüne göre belirli ve eşit aralıklarla ödeme yapılması mümkün kılınmıştır. Kıdem tazminatına hak kazanabilmek için bir işyerinde en az 2 yıl çalışma şartı aranmaktadır.
Çalışma ve sözleşmenin kanunda belirtilen şartlarda sona erdirilmiş olması şartı ile tazminat ödemesi yapılır. Birleşik krallık da sendikal faaliyetler oldukça gelişmiş olduğundan işten çıkarma konusunda iş gören birçok yönetmelikle koruma altına alınmıştır.
Almanya;
Almanya da genel bir kıdem tazminat kanunu bulunmamaktadır.
İş akdinin feshine karşı koruma kanunu olarak veya istihdamın korunmasına karşı kanun olarak bilinen yasal düzenlemeler bulunmaktadır. Bir işletme de 10 kişiden fazla çalışan var ise kıdem tazminat hakkı doğar 10 kişiden az çalışanı olan işletmelerde bu durum söz konusu değildir.

Türkiye de Kıdem Tazminatının Tarihsel Gelişimi;
Ülkemizde kıdem tazminatı ilk olarak 3008 sayılı iş kanunu ile hayatımıza girmiştir.
Kıdem tazminatına hak kazanabilmek için ilk olarak minimum 5 yıllık çalışma süresi belirlenmiş ve 5 yılı tamamlayan her iş gören için her kıdem yılına 15 gün akdedilmiştir. Daha sora yasal düzenlemeye gidilerek 5 yıllık minimum kıdem süresi 3 yıla indirilmiştir.
Birinci Ecevit hükümeti programında her kıdem yılı için 30 günlük ödeme yapılacağı belirtilmiş ancak yasal zemin oluşmamıştır. IV. Demirel hükümeti programında 1975 yılında 1927 sayılı yasa ile kabul edilmiştir.
Bu kanun ile hayatımıza ilk olarak 5 yıl kıdem şartı arayan kıdem tazminatı kanunu 3 yıla sonrasında ise 1 yıla düşürülerek her kıdem yılı için 30 günlük ücret ödenir şeklinde düzenlenmiştir.
Bununla birlikte Kıdem Tazminatı için bir tavan tutar belirlenerek asgari ücretin 7.5 katına karar verilmiştir.
Belirlenen kıdem tazminat tavan miktarı Anayasa Mahkemesince uygun görülmeyerek iptaline kara verilmiştir. 1980 askeri darbesi sonucu kıdem tazminat tavanı tekrar gündeme getirilmiş ve anayasa mahkemesi kararı çiğnenerek asgari ücret den bağının tamamen kopartılıp en yüksek devlet memuruna bir hizmet yılı için ödenecek olan azami emeklilik ikramiyesi ile sınırlandırılarak günümüze kadar herhangi bir revizeye uğramadan gelmiştir.
Bu kararın iş gören açısından dezavantajı olduğu görülmektedir.
2023 Temmuz itibarı ile Kıdem tazminat tavanı 23.489,83 TL iken 1980 darbesi sonrası tazminat tavanı değiştirilmemiş olsaydı Asgari ücret * 7.5 kat: 100.608,75 TL olarak bugün hesaplaması yapılıyor olacaktı. Güncel düzenlemede 100.000 TL ücret alan bir çalışanın bir hizmet yılı için alacağı tutar kıdem tavanına takıldığından yalnız 23.489.83 TL olacaktır.
Türkiye de Kıdem Tarihine Özet Bakış;
3008 Sayılı İş Yasası 5 yıllık kıdemi olan işçiler için 15 günlük ücret tutarında kıdem tazminatı ödeme hakkı getirildi.
3008 Sayılı İş Yasası 1950 yılında revize edilerek 5 yıllık kıdem şartını 3 yıla indirdi.
1952 yılında Emekliye ayrılanların kıdem tazminatından yararlanma hakkı tanındı.
1967- 931 Sayılı İş Yasası İşçinin ölümü halinde mirasçısına kıdem tazminatı ödenmesi hakkı getirildi.
1975- 1927 Sayılı Yasa Kıdem tazminatı hakkı için gerekli süre 3 yıldan 1 yıla indirildi, hesaplama tutarı 15 günden 30 güne çıkarıldı.
Günümüzde kıdem tazminatı, 1475 sayılı mülga İş Kanunu’nun 14. maddesi hükümleri esas alınarak işlem yapılmaktadır.

KIDEM TAZMİNATINA HAK KAZINILAN DURUMLAR VE ÇIKIŞ KODLARI

İş görenin kıdem tazminatına haiz olabilmesi için iş sözleşmesinin kanunda belirtilen ve kıdem tazminatına hak kazanabileceği sebeplerden biri ile sona ermiş olması ve işçinin en az bir yıllık kıdeme sahip olması gerekir. Tablo 1.1 de sosyal güvenlik çıkış kodu açıklamaları durumu özetlemektedir.

1475 sayılı İş Kanunu’nun 14. maddesinde, çalışanların kıdem tazminatlarını hangi durumlarda alabilecekleri sırasıyla belirlenmiştir.
Bu kanuna göre işçinin kıdem tazminatı koşulları sıralanmıştır;
– 4857 Sayılı İş Kanunu kapsamında “işçi” olma koşulu,
– Bir yıl çalışmış olma koşulu,
– Hizmet akdinin aşağıdaki sebeplerle sona erme koşulu
– İşveren tarafından işten çıkarılma,
– İşçi tarafından haklı sebeplerle işten çıkma,
– Askere gitme,
– Emeklilik anında,
– Emekli olmadan işten çıkma,
– Kadın işçinin evlenmesi,
– İşçinin ölümü.
İş görenlerin bağlı bulundukları sosyal güvenlik kurumlarından alabilecekleri yaşlılık, emeklilik ya da malullük aylığı yahut toptan ödeme almak amacı ile alınan belgeler veyahut muvazzaf askerlik hizmeti neticesinde ya da kadın iş görenin evlenmesi tarihini izleyen bir yıl içerisinde iş akdini fesih edebileceğine dair istisnaen düzenleme yapılmıştır, bu tür fesih işlemlerinde herhangi bir ön bildirim süresi aranmaz.
‘’Yargıtay 9. Hukuk Dairesi’nin 25.1.2012 tarihli kararında, diğer hususların yanı sıra, “…İhbar tazminatı, iş sözleşmesini fesheden tarafın karşı tarafa ödemesi gereken bir tazminat olması nedeniyle, iş sözleşmesini fesheden tarafın feshi haklı bir nedene dayansa dahi, ihbar tazminatına hak kazanması mümkün olmaz. İşçinin 1475 sayılı Yasanın 14. maddesi hükümleri uyarınca emeklilik, muvazzaf askerlik, evlilik gibi nedenlerle iş sözleşmesini feshetmesi durumunda ihbar tazminatı talep hakkı bulunmamaktadır. Anılan fesihlerde işveren de ihbar tazminatı talep edemez” denilmektedir.
İş görenin ölümü halinde kıdem tazminatı kanuni mirasçıları tarafından alınır. İşçinin kusurlu davranışlarından veya intihar sebebiyle gerçekleşmiş olması da farklılık yaratmaz ve mirasçılarına kıdem tazminatı ödenir. Kıdem tazminatına hak kazanabilme koşullarını sağlaması gerekir en az bir yıllık kıdeme sahip olmalıdır. İşçinin ölümü halinde tazminat ödenmesi borçlar kanunda da düzenlenmiş olup, Türk Borçlar Kanunu madde 440 da belirtilen işçinin ölümü halinde 5 yıldan az kıdemi bulunan işçiye bir aylık 5 yıldan fazla kıdemi bulunan işçiye iki aylık ücreti tutarında ödeme yapmakla yükümlüdür ifadesi geçmektedir ancak işverenin kıdem tazminatı ödeme yükümlülüğü doğan durumlarda borçlar kanunu madde 440 uygulanmaz.
Bir yıldan az çalışması olan herhangi bir kıdem tazminatına hak kazanmayan ölen işçi için Türk Borçlar Kanunu Madde 440 uygulanmalıdır.

Kıdem Tazminatının Hesabı;
Brüt ücret üzerinden hesaplanır,
Hesaplama yapılırken Geniş anlamda ücret dikkate alınmalıdır,
Her bir yıllık çalışma için 30 günlük ücret ödenir,
Hesaplamalar da son ücret esas alınır,
Kıdem Tazminat tavanı dikkate alınarak hesaplama yapılmalıdır.
Kıdem Tazminatı Hesabına Dahil Edilmeyen Süreler;
Ücretsiz izinde geçen süreler kıdem tazminatına esas süre bakımından dikkate alınmaz.
2822 sayılı Yasanın 42. maddesinin beşinci fıkrası uyarınca, grev ve lokavtta geçen süreler kıdem süresine eklenemez.
Tutukluluk ve hükümlülükte geçen süreler de kıdem tazminatına esas sürede dikkate alınamaz.
Kıdem Tazminatı Hesabında Çalışılmış Gibi Sayılan Süreler;
4857 sayılı iş kanunun 55. Maddesinde düzenlenen bu konu tazminat ve yıllık izin hesaplamalarında çalışanlar açısından büyük öneme sahiptir.
İşçinin kaza veya hastalık sonucunda işine gidemediği günler,
Kadın işçilerin doğumdan önce ve sonra yasal izin haklarında geçen süreler,
İşçinin muvazzaf askerlik hizmeti dışında silahaltında geçen süreler (Yılda 90 günden fazlası sayılmaz)
İşçinin yeniden işe başlaması şartı ile iş yerinde zorlayıcı sebepler yüzünden işin aralıksız bir haftadan çok durması sonucu olarak işçinin çalışmadan geçirdiği zamanın 15 günü,
Hafta tatili, ulusal bayram, genel tatil günleri,
Sendika temsilcisi olarak katıldığı toplantılara ayrılan zaman,
Kısa çalışma yapılırken geçen süreler,
İş kanunu madde 66 gereğince çalışma süresinden sayılan haller.

Tabloda kıdem tazminatı hesabında dikkate almamız ve almamamız gereken ücret ekleri yer almaktadır. Burada en önemli nüans ek ücretin süreklilik arz etmesidir. Şirketin 25. Yılı için özel olarak yatırılan bir prim tazminat hesaplamasında dikkate alınmaması gerekirken, şirketin her yıl dönümünde belirli bir miktar prim ödemesi yapılması tazminat hesabında dikkate alınmalıdır.
Kıdem tazminatının hesabında asıl ücretin dışında dikkate alınacak ek ücretin herhangi bir iş karşılığı veriliyor olması gerekmez. Doğrudan işçinin gördüğü iş karşılığı olmasa da sosyal düşüncelerle verilen aile zammı, çocuk yardımı gibi ücretlerinde kıdem tazminatı hesabında dikkate alınması gerekir.

Kıdem tazminatı hesabında işçiye nakdi olarak verilen ek ücretlerin dışında süreklilik arz eden para ile ölçülebilmesi mümkün ayni yardımlarında dikkate alınması gerekir. (Yemekhanede yenilen yemek, kömür yardımı, giyecek yardımı vb. ) “….. işyerinde devamlı bir şekilde yemek verildiği anlaşılmaktadır. Bu yardım kıdem ve ihbar tazminatının hesabında dikkate alınmamış olması hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.”
(Y9HD.05.10.1998, 11191/13926)
Kıdem tazminatı hesabında yemek yardımının ayni olarak yapıldığı anlaşıldığında Asgari net ücretin binde 7’si günlük yemek ücreti olarak kabul edilmektedir.
Bu miktar Ankara Ticaret Odası verilerinde bulunmaktadır.
Örnek Kıdem Tazminatı Hesabı;
05.03.2014 & 30.06.2019 tarihleri arasında ARC şirketinde çalışan A işçisinin Brüt ücreti 7.000 TL ve günlük 50 TL yemek 50 TL yol ücreti almaktadır işçinin kıdem tazminatını elimizdeki verilere göre hesaplayalım;

Bu işçinin 05.03.2014 & 30.06.2019 tarihleri arasında 5 yıl 3 ay 26 gün kıdemi bulunmaktadır.

Kıdem tazminatı hesaplamasında yalnızca damga vergisi kesintisi uygulanır.
Toplam brüt tazminat tutarını 0,99241 ile çarparak net kıdem tazminat tutarını bulabilirsiniz.
Ancak yukarıda yapmış olduğumuz tazminat hesaplaması 01.01.2019 & 30.06.2019 tarihinde açıklanan kıdem tazminat tavanını aşmaktadır bu sebeple tazminat hesabı yanlıştır.
01.01.2019 & 30.06.2019 kıdem tazminat tavanı :6017,60 TL
Kıdem tazminatı tavanı en yüksek devlet memuruna (Cumhurbaşkanlığı İdari İşler Başkanına)bir yıl için ödenecek azami emeklilik ikramiyesini geçemez.
Yargıtay’ a göre kıdem tazminat tavanı emredicidir ve taraflarca aksi kararlaştırılamaz.
“Dairemizce kıdem tazminatı tavanının yasada emredici şekilde düzenlendiği işçi yararına olsa da tavanı arttıran ya da tümüyle ortadan kaldıran sözleşme hükümlerinin geçerli olmadığı sonucuna varılmıştır”
(Y9HD.03.04.2019, E 2015/35978, K.2019/7726)

Kıdem tazminat tavanı uygulaması nedeniyle işçi 5.187,90 TL tazminat kaybına uğramıştır.
SONUÇ;
Literatürü incelediğimiz de birçok ülkede kıdem tazminatı konusunun yasalarla veya toplu sözleşmelerle gündeme geldiğini yasal zorunluluk olmayan ülkelerde ise işveren geleneği halinde ödeme yapıldığını veya mahkeme kararı ile belirli ödemelerin yapıldığını görmüş bulunuyoruz.
Ülkemiz de yürürlükte olan iş kanununda kıdem tazminatına hak kazanılma durumu ve hesaplanması ile ilgili birçok detay yer alsa da iş mahkemelerinin ezici çoğunluğunun alacak (kıdem, ihbar, resmi tatil çalışması, fazla mesai vb.) davaları olduğu adalet bakanlığının verilerinde çok açık şekilde ortaya çıkmaktadır.
Ülkemizde yasal yükümlülük olmasına rağmen oldukça fazla olan iş mahkemeleri kıdem tazminatının yasal hükme bağlanmamış olması durumunda birçok farklı sıkıntıların meydana geleceğinin göstergesi.
4857 sayılı iş kanunu hükümlerine bağlı çalışan iş görenlerin kıdem tazminat tavanının en yüksek devlet memuruna bir hizmet yılı için ödenecek olan azami emeklilik ikramiyesi ile sınırlandırılarak işlem yapılması hususunun kanun koyucu tarafından tekrar gözden geçirilmesi gerektiği düşüncesindeyim, zira 1992 yılında kıdem tazminat tavanı asgari ücretin 5.7 katı iken 2023 yılının ocak döneminde iki katına gerilemişken 2023 yılı temmuz ayında 2 katından da aşağıya gerileyerek 1.751 katına ulaşmıştır. Kıdem tazminatı tavanı işçi, işveren, hükümet, sendikalar ve sivil toplum kuruluşları temsilcilerince yapılacak görüş ve değerlendirmelerle yeniden belirlenmesi mümkün hale getirilmelidir.

Araştırmaya göre, kasım ayında 4 kişilik ailenin sağlıklı, dengeli ve yeterli beslenebilmesi için yapması gereken gıda harcaması tutarını ifade eden ” açlık sınırı” 14 bin 25 lira oldu.

Gıda ile giyim, konut, ulaşım, eğitim, sağlık ve benzeri ihtiyaçlar için yapılması zorunlu diğer harcamaların toplam tutarına denk gelen “yoksulluk sınırı” ise 45 bin 686 lira olarak hesaplandı.

Bekar bir çalışanın “yaşama maliyeti” aylık 18 bin 239 lira olarak belirlenirken, Ankara’da yaşayan dört kişilik ailenin gıda için yapması gereken asgari harcama tutarı bir önceki aya göre yüzde 2,49 arttı. Son 12 ay itibarıyla değişim oranı yüzde 80,12 olarak hesaplandı.

Zeytinyağının litre fiyatı 300 liraya yükseldi

Kasım ayında süt fiyatları geçen aya göre yüzde 8,5 arttı. Sütün litresi marketlerde ortalama 34,5 liradan satılmaya başlandı. Peynir ve yoğurt fiyatları ise değişmedi.

Et fiyatlarında geçen aya göre önemli bir değişiklik görülmezken dana kıyma ortalama 331 lira, dana kuşbaşı ise ortalama 356 liradan satıldı.

Tavuk kilogram fiyatı ortalama 69 lira, fiyatı düşen yumurtanın tanesi ise ortalama 3,77 lira olarak hesaplandı.

Kilogram fiyatı 100 lira olan hamsinin fiyatı değişmedi, tezgahlarda en çok talep gören deniz balıklarının fiyatı ortalama 172 liradan satıldı.

Kuru baklagillerin tamamının fiyatında artış yaşandı. Fiyatı geçen aya göre ortalama yüzde 21 artan nohudun kilogramı 85 lira oldu.

Ortalama sebze kilogram fiyatı 24,40 lira, ortalama meyve kilogram fiyatı 36,41 lira hesaplandı.

Zeytinyağı fiyatlarındaki artış kasım ayında da devam etti. Zeytinyağı fiyatları marketlerde ortalama litresi 300 liradan satıldı. Ayçiçek yağında fiyatlar aynı kalırken tereyağı fiyatları yüzde 6 arttı.

Siyah zeytinin kilogramı ortalama 223 liradan, yeşil zeytinin kilogramı ise ortalama 168 lirada satıldı. Şeker, reçel, çay, ıhlamur ve bal fiyatları aynı kaldı, pekmez fiyatında kısmi düşüş görüldü.

İstanbul Gelişim Üniversitesi Rektörlüğünden: AKADEMİK PERSONEL ALIM İLANI (ÖĞRETİM GÖREVLİSİ)
Üniversitemiz, 2547 sayılı Kanun ve “Öğretim Üyesi Dışındaki Öğretim Elemanı Kadrolarına Yapılacak Atamalarda Uygulanacak Merkezi Sınav İle Giriş Sınavlarına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin” ilgili maddelerine göre aşağıda belirtilen akademik birimlere karşılarında belirtilen unvanlarda Öğretim Elemanları alınacaktır.
Duyuru Başlama Tarihi : 28.11.2023
Son Başvuru Tarihi : 18.12.2023
Ön Değerlendirme Tarihi : 20.12.2023
Sınav Giriş Tarihi : 22.12.2023
Sonuç Açıklama Tarihi : 25.12.2023
Sonuçların İlan Edileceği İnternet Sitesi : www.gelisim.edu.tr
Başvuru Şekli : Şahsen veya Posta Yolu.
BAŞVURU YERİ : Her bölüm/program bağlı bulunduğu Dekanlık/Müdürlüğe başvuru yapacaktır.
BAŞVURU EVRAKLARI;
-Başvuru Dilekçesi (İlgili Dekanlık veya Müdürlüğe hitaben yazılmış başvuru dilekçesinde ilan başvuru numarası belirtilerek başvuru yapılmaktadır.)
-2 Adet Fotoğraf, Nüfus Cüzdan Fotokopisi
-Lisans Mezuniyet Belgesi (Şahsen ve posta ile yapılan başvurularda, diplomanın aslı ya da www.turkiye.gov.tr adresinden alınacak “Yükseköğretim Mezun Belgesi” gerekmektedir).
-Yüksek Lisans Mezuniyet Belgesi (Şahsen ve posta ile yapılan başvurularda, diplomanın aslı ya da www.turkiye.gov.tr adresinden alınacak “Yükseköğretim Mezun Belgesi” gerekmektedir).
-Lisans Transkript Belgesi (Şahsen veya posta ile başvurularda transkriptin aslı ya da noter tasdikli fotokopisi gerekmektedir).
-ALES Belgesi
-Yabancı Dil Belgesi (Yükseköğretim Kurulu Başkanlığınca kabul edilen sınav belgesi gerekmektedir).
-YÖK Formatlı Özgeçmiş
– SGK 4A Hizmet Dökümü (YÖK’ün yayınladığı ALES ’ten muaf olan programlara yapılacak başvurular için gereklidir).

İstanbul Gelişim Üniversitesi Rektörlüğünden: AKADEMİK PERSONEL ALIM İLANI (ARAŞTIRMA GÖREVLİSİ)
Üniversitemiz, 2547 sayılı Kanun ve “Öğretim Üyesi Dışındaki Öğretim Elemanı Kadrolarına Yapılacak Atamalarda Uygulanacak Merkezi Sınav İle Giriş Sınavlarına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin” ilgili maddelerine göre aşağıda belirtilen akademik birimlere karşılarında belirtilen unvanlarda Öğretim Elemanları alınacaktır.
Duyuru Başlama Tarihi : 28.11.2023
Son Başvuru Tarihi : 18.12.2023
Ön Değerlendirme Tarihi : 20.12.2023
Sınav Giriş Tarihi : 22.12.2023
Sonuç Açıklama Tarihi : 25.12.2023
Sonuçların İlan Edileceği İnternet Sitesi : www.gelisim.edu.tr
Başvuru Şekli : Şahsen veya Posta Yolu.
BAŞVURU YERİ : Her bölüm/program bağlı bulunduğu Dekanlık/Müdürlüğe başvuru yapacaktır.
BAŞVURU EVRAKLARI;
-Başvuru Dilekçesi (İlgili Dekanlık veya Müdürlüğe hitaben yazılmış başvuru dilekçesinde ilan başvuru numarası belirtilerek başvuru yapılmaktadır.
-2 Adet Fotoğraf
-Nüfus Cüzdan Fotokopisi
-Lisans Mezuniyet Belgesi (Şahsen ve posta ile yapılan başvurularda, diplomanın aslı ya da www.turkiye.gov.tr adresinden alınacak “Yükseköğretim Mezun Belgesi” gerekmektedir).
-Lisans Transkript Belgesi (Şahsen ve posta ile başvurularda transkriptin aslı ya da noter tasdikli fotokopisi gerekmektedir).
-Yüksek Lisans Öğrenci Belgesi veya Mezuniyet Belgesi (Şahsen ve posta ile yapılan başvurularda, belgenin aslı ya da www.turkiye.gov.tr adresinden alınacak “Yükseköğretim Mezun/Öğrenci Belgesi” gerekmektedir).
-ALES Belgesi
-Yabancı Dil Belgesi (Yükseköğretim Kurulu Başkanlığınca kabul edilen sınav belgesi gerekmektedir).
-YÖK Formatlı Özgeçmiş

TED Üniversitesi Rektörlüğünden:
2547 sayılı Kanun ve Öğretim Üyesi Dışındaki Öğretim Elemanı Kadrolarına Yapılacak Atamalarda Uygulanacak Merkezi Sınav İle Giriş Sınavlarına İlişkin Usul Ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin ilgili maddelerine göre Öğretim Görevlisi alınacaktır.
Başvurular, istenen belgeler ile birlikte; TED Üniversitesi İnsan Kaynakları Müdürlüğü’ne, şahsen veya posta aracılığı ile yapılacaktır.
Postadaki gecikmelerden Üniversitemiz sorumlu değildir. Eksik belge ile veya e-posta aracılığı ile yapılan başvurular kabul edilmeyecektir.
Kadrolar ile ilgili ilana http://www.tedu.edu.tr adresinden ulaşılabilmektedir.
Duyurulur.
Başvuru Adresleri ve İletişim Bilgileri:
TED Üniversitesi Ziya Gökalp Cad., No: 48 06420 Kolej / Çankaya / ANKARA
Tel No: 312 585 00 00 (Santral)
Genel Şartlar:
1. 657 sayılı Kanun’un 48 İnci Maddesinde Belirtilen Şartları Taşımak Gerekmektedir.
2. Ön Değerlendirme ve Nihai Değerlendirme Aşamalarında Lisans Mezuniyeti Notunun Hesaplanmasında Kullanılacak 4’lük Ve 5’lik Not Sistemlerinin 100’lük Not Sistemine Eşdeğerliği Yükseköğretim Kurulu Kararıyla Belirlenir. Diğer Not Sistemlerinin 100’lük Not Sistemine Eşdeğerliğine Yükseköğretim Kurumlarının Senatoları Karar Verir.
3. Yabancı Ülkelerden Alınan Diplomaların Denkliğinin Onaylanmış Olması Gerekmektedir.
4. İlan Edilen Kadrolara Müracaat Edecek Erkek Adayların Askerlik Yönünden Mahkeme veya Bakaya Durumunda Olmamaları Gerekmektedir.
Muafiyet:
Doktora veya Tıpta, Diş Hekimliğinde, Eczacılıkta Ve Veteriner Hekimlikte Uzmanlık ya da Sanatta Yeterlik Eğitimini Tamamlamış Olanlarda, Meslek Yüksekokullarının Yükseköğretim Kurulu Tarafından Belirlenen Uzmanlık Alanlarına Atanacak Olanlarda, Yükseköğretim Kurumlarında Öğretim Elemanı Kadrolarında Çalışmış veya Çalışmakta Olanlarda Merkezi Sınav Şartı Aranmaz.
İstenen Belgeler:
1. Başvuru Dilekçesi: Rektörlüğe hitaben yazılacak başvuru dilekçesinde; İlan Tarihi, Başvurulan Fakülte ve Bölüm Adı, Başvurulan Kadro Unvanı, Başvuran Adayın İletişim Bilgileri (İkamet Adresi, Telefon, E-Mail Adresi) ile başvuruda teslim ettiği evraklarının listesinin belirtilmesi gerekmektedir. Ayrıca Yönetmelik Kapsamında Merkezi Sınav Muafiyetinden Yararlanmayı Dilekçelerinde Talep Edenlerin Ön Değerlendirme ve Nihai Değerlendirme Aşamalarında ALES Puanı 70 olarak kabul Edilir.)
2. Dilekçelerinde Merkezi Sınav Muafiyetinden Faydalanmayı Talep Edenlerin, Muafiyetlerini İlgili Yönetmelik Uyarınca Kanıtlar Belgesi (Tam Zamanlı Öğretim Elemanı Kadrolarında Çalışmış veya Çalışmakta Olduklarını Gösterir Onaylı Çalışma Belgesi.)
3. Nüfus Cüzdanı Fotokopisi (Ön Ve Arka Yüzünden Okunaklı Halde Olacak.)
4. Fotoğraflı Özgeçmiş (YÖK Formatında) veya Kişisel Özgeçmiş (CV)
5. 1 Adet Vesikalık Fotoğraf
6. Başvuru Yapılacak Kadro İçin Özel Şartlarda Belirtilen Mezuniyet ve Öğrenci Belgelerinin e-Devlet Üzerinden Temin Edilecek Fotokopileri, (e-Devlet Üzerinden Temin Edilemeyen Mezuniyet Belgeleri Noter Tasdikli, Öğrenci Belgesi ise; Öğrenim Görülen Üniversitesinden Resmi Onaylı Şekilde Olmak Zorundadır. e-Devlet Üzerinden Temin Edilip İbraz Edilen Belgeler Başvuru Esnasında e-Devlet Üzerinden Doğrulanma İşlemi Yapılarak Kabul Edilecektir,)
7. Onaylı Transkript Belgeleri (Lisans/Yüksek Lisans/Doktora)
8. Merkezi Sınav (ALES) Sonuç Belgesi
9. YÖK Tarafından Kabul Edilen (YDS, YÖKDİL, KPDS, ÜDS) veya Eş Değerliği ÖSYM Tarafından Kabul Edilen Yabancı Dil Sınavı Sonuç Belgesi,
10. Erkek Adaylar İçin Askerlikle İlgili Terhis, Tecil veya Muaf Olduğunu Belirten e-Devletten Alınacak Belge,
11. e-Devlet Üzerinden “Resmi Kuruma” Hitaben Alınacak Adli Sicil ve Arşiv Kaydı Sorgulaması Sonuç Belgesi (Belgede “Adli Sicil Kaydı Yoktur” ve “Adli Sicil Arşiv Kaydı Yoktur” İbaresini Gösterir Olması Gerekmektedir.)
12. Yabancı Ülkelerden Alınan Diploma Belgelerinin Suretleri ile Yeminli Mütercim Tercümesi ve Yükseköğretim Kurulu Onaylı Denklik Belgeleri
İlan tarihi :15/06/2023
Son Başvuru Tarihi :06/07/2023
Ön Değerlendirme Sonuç Tarihi: 17/07/2023
Giriş Sınavı Tarihi :24/07/2023
Nihai Değerlendirme Sonuç Tarihi :27/07/2023

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının ev sahipliğindeki toplantıya, işçi kesimini temsilen TÜRK-İŞ, işveren kesimini temsilen Türkiye İşveren Sendikaları Konfederasyonu (TİSK) heyeti katılacak. Toplantıda, TÜRK-İŞ heyetine Pevrul Kavlak, TİSK heyetine ise Akansel Koç başkanlık edecek.

Basına kapalı yapılması beklenen toplantıda, taraflar görüşlerini dile getirecek ve güncel ekonomik verileri görüşecek.

Mevcut asgari ücret net 8 bin 506 lira

Asgari ücret, bir işçi için aylık brüt 10 bin 8 lira, vergiler ve kesintiler düştüğünde net 8 bin 506 lira 80 kuruş olarak uygulanıyor.

Asgari ücretin işverene toplam maliyeti, bir işçi için 11 bin 759 lira 40 kuruş. Bunun 10 bin 8 lirasını brüt asgari ücret, 1551 lira 24 kuruşunu sosyal güvenlik primi, 200 lira 16 kuruşunu işveren işsizlik sigorta fonu oluşturuyor.

GENEL ŞARTLAR
1) 2527 sayılı Türk Soylu Yabancıların Türkiye’de Meslek ve Sanatlarını Serbestçe Yapabilmelerine, Kamu, Özel Kuruluş veya İşyerlerinde Çalıştırılabilmelerine İlişkin Kanun hükümleri ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 48 inci maddesinin birinci fıkrasının (A) bendinin (1), (4), (6) ve (7) numaralı alt bentlerinde belirtilen şartları taşımak.
2) 18 yaşını tamamlamış olmak.
3) Kamu Kurum ve Kuruluşlarına İşçi Alınmasında Uygulanacak Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik’in 4’üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendine göre; affa uğramış olsa bile Devletin güvenliğine karşı suçlar, anayasal düzene ve bu düzenin işleyişine karşı suçlar, milli savunmaya karşı suçlar, Devlet sırlarına karşı suçlar ve casusluk, zimmet, irtikap, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, güveni kötüye kullanma, hileli iflas, ihaleye fesat karıştırma, edimin ifasına fesat karıştırma, suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama veya kaçakçılık suçlarından mahkum olmamak.
4) Herhangi bir sosyal güvenlik kuruntundan emeklilik, yaşlılık veya malullük aylığı almamak.
5) Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü merkez ve taşra teşkilatında sürekli işçi kadrosunda halihazırda görev yapanlar ilan edilen kadrolara müracaat yapmayacaklardır. Yapmaları halinde atamaları yapılmayacaktır.
6) 7315 sayılı Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Kanunu ve ilgili mevzuatı uyarınca yapılan arşiv araştırması sonucuna göre atamaya engel hali bulunmamak.
7) İşe göndermede öncelik hakkına sahip olan adayların anılan Yönetmelik’in 5’inci maddesinin birinci fıkrasında belirtilen öncelikli durumlarını gösterir belgeye sahip olması gerekmektedir.
8) Görevini devamlı yapmasına engel teşkil edecek sağlık problemi bulunmamak.
-Çalışmasına engel olacak aklen ve ruhen sağlık problemi olmadığı diğer ifade ile hastalığının/engel durumunun bulunmadığı, arazi şartlarında çalışabilir olduğuna ilişkin tam teşekküllü Devlet Hastanesinden alınmış sağlık kurulu raporuna sahip olmak. (Atanmaya hak kazanan adaylardan istenecektir)
-Sağlık Bakanlığından onay almış, Psikoteknik merkezlerince düzenlenmiş Psikoteknik raporuna sahip olmak. (Atanmaya hak kazanan adaylardan istenecektir)
9) Her aday, Türkiye İş Kurumu’nda (İŞKUR) yayımlanan listede bir meslek koluna başvuru yapabilecektir.
10) Başvurularda, kişilerin Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sisteminde kayıtlı olan adresleri dikkate alınacaktır.
11) İlan edilen kadrolara asil aday olarak atamaya hak kazananların atamaya esas belgeleri kontrol edilecek, atama için öngörülen nitelikleri taşımayan adaylar ile yanlış, yanıltıcı veya yalan beyanda bulunmuş olanların atama işlemleri yapılmayacaktır. Bu kişilerin atamaları yapılsa dahi atama işlemleri iptal edilecektir. Yerleştirildiği kadroların nitelik ve şartlarım taşıdığı halde istenen belgeleri süresi içerisinde teslim etmeyen, ataması yapılanlardan belirlenen süre içerisinde göreve başlamayan veya feragat eden adaylar göreve başlatılmayacak, bu adayların yerine yedek listenin ilk sırasındaki adaydan başlamak üzere şartları sağlayan adayların atamaları gerçekleştirilecektir.
12) İşe alınacak işçiler dört aylık deneme süresine tabi tutulacaktır. Deneme süresi içerisinde başarısız olanların iş akdi feshedilecektir. Deneme süresi içerisinde sözleşmesi feshedilenlerin yerine yedek listenin ilk sırasındaki adaydan başlanarak aranan şartlara haiz olanların ataması yapılacaktır.
13) Sınav öncesi sınava katılacakların tespitine yönelik noter huzurundaki kura çekimi; açık iş sayısının dört (4) katı asil ve aynı sayıda yedek olacak şekilde 01/06/2023 tarihinde Bölge Müdürlüklerinde yapılacaktır. Kurada belirlenen adaylar daha sonra Bölge Müdürlükleri internet sitesinde ilan edilecek, adaylara yazılı tebligat yapılmayacak ve bu ilan tebligat yerine geçecektir.
14) İşçi alımında yapılacak sınav; yazılı-sözlü-uygulama yöntemleri kullanılarak, mesleki bilgi ve becerilere ilişkin konulardan yapılacaktır.
15) Yapılacak sınavlar 100 puan üzerinden değerlendirilecek olup başatı puanı altmış (60) olarak belirlenmiştir. Altmış (60) puanın altındakiler dikkate alınmayacaktır.
16) Kura çekimi sonuçları, asil ve yedek adaylara ilişkin listeler, atamaya ilişkin bilgi ve belgeler ile diğer her türlü duyurular Bölge Müdürlükleri internet sitesinde ilan edilecek, adaylara yazılı tebligat yapılmayacak ve bu ilan tebligat yerine geçecektir.
17) Kuruntumuza ataması yapılan personel 3 yıl süreyle nakil talebinde bulunmayacaktır.
18) Sınavı asil olarak kazanan adayların arşiv araştırması yapıldıktan sonra atamaları gerçekleştirilecektir.

360 BİN İŞÇİYE YÜZDE 107 ZAM

2023-2024 yılları için geçerli olacak toplu iş sözleşmesi çerçevesi ile refah payı dahil ücretlerde yüzde 45 zam yapılırken en düşük kamu işçisinin ücreti 15 bin lira oldu. Yaklaşık 360 bin işçiyi kapsayan en düşük ücrete ise yaklaşık yüzde 107 zam yapıldı.

Brüt ücret 21 bin 750 liraya çıkarken en düşük net ücret de 18 bin 500 lira ile 20 bin 500 lira arasında değişecek. Birinci altı ay için refah payı dahil yüzde 45 zam yapılacak. İkinci 6 ay için yüzde 15 zam ve enflasyon farkı, 3 ve 4. aylar için yüzde 10 ve enflasyon farkı olacak.

ATALAY: FARKLAR DA YATACAK

Türk-İş Genel Başkanı Ergün Atalay, “sendikalar tarihinde ilk defa ne talep ettiysek aldık” derken işçilerin sosyal haklarında da 2-2.5 puan iyileşme sağlandığını söyledi.

Atalay, “İçimize sinen bir sözleşme oldu. Gece zammı, vardiya, prim de var. Bazı sendikalara özel düzenlemeler, ek protokoller yapılıyor. En düşük ücrette yüzde 107 artış olurken, diğer maaşlarda da artış yüzde 47’yi bulacak. Bazı işyerlerimiz bu ay zam alacak. Mayıs ayında yansıyan da yansımayan da olacak. Ocak ayında başlayanlar 4-5 aylık fark alacak. Mart ayında başlayanlar ikramiye varsa 3 aylık, yoksa 2 aylık fark alacak” dedi

DENGE ÖDENEĞİ 3625 LİRA

Kamuda çalışan işçilere denge ödeneği olarak 3625 lira ödeme yapılacak, gece zammı da yüzde 8 uygulanacak. Böylece gece çalışanlar ücretlerini yüzde 8 zamlı alacak. Fazla çalışma ücretlerinde ise yüzde 70 artışa gidildi. Yılda iki defa çıplak yevmiye (bordro üzerindeki asıl ücret) ödenecek.

Yüzdelik prim almayan işyerlerinde yüzde 4, yüzde 5, yüzde 6 risk primi uygulanacak. Bu primlerin aşağısı bu yüzdelere tamamlanacak. Diğer sosyal yardımlara yüzde 45 zam eklenecek. İşçiler de memurlar gibi toplu sözleşme ikramiyesi alabilecek.

Doğum, ölüm, evlenme ve yol yardımları, giyim yardımı, prim, tazminat, yemek gibi ödemeler de artacak. Sözleşmesi 1 Ocak 2023’te başlayan 4 aylık farkını alacak. İşe başlama tarihine göre farklar hesaba yatacak.

TOPLU SÖZLEŞME İKRAMİYESİ

Sendika üyesi olup aylık ya da ücretlerinden sendika aidatı kesilen kamu görevlileri için yapılmakta olan toplu sözleşme ikramiyesi yılda 4 defa üç ayda bir veriliyor. Ocak, nisan, temmuz ve ekim aylarında ödeme yapılıyor.

Toplu sözleşme ikramiyesinin verilmesindeki amaç sendika üyesi olan kamu görevlilerinden kesilen toplu sözleşme ikramiyelerinin işveren tarafından kesilmesi olup bu yıl için ödenen tutar 400 liraya çıktı. Taşerondan kadroya geçen işçiler de toplu sözleşme ikramiyesi alabilecek.

.

Türkiye’de işsizlik oranı, martta bir önceki aya göre değişim göstermeyerek yüzde 10 seviyesinde gerçekleşti.

Buna göre, mevsim etkisinden arındırılmış istihdam edilenlerin sayısı martta bir önceki aya göre 37 bin kişi artarak 31 milyon 462 bin kişi, istihdam oranı ise değişim göstermeyerek yüzde 48,2 oldu. Bu oran erkeklerde yüzde 66 iken kadınlarda yüzde 30,7 olarak gerçekleşti.

Mevsim etkisinden arındırılmış iş gücü, martta aylık bazda 41 bin kişi artarak 34 milyon 970 bin kişiye çıktı. İş gücüne katılma oranı değişim göstermeyerek yüzde 53,6 olarak hesaplandı. İş gücüne katılma oranı erkeklerde yüzde 71,9 iken kadınlarda yüzde 35,7 olarak tahmin edildi.

15-24 yaş grubunu kapsayan genç nüfusta işsizlik oranı martta bir önceki aya göre 0,7 puanlık artışla yüzde 20,1 oldu. Bu yaş grubunda işsizlik oranı, erkeklerde yüzde 15,2, kadınlarda ise yüzde 28,9 olarak hesaplandı.

İstihdam edilenlerden referans döneminde iş başında olanların, mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış haftalık ortalama fiili çalışma süresi martta bir önceki aya göre 0,2 saat azalarak 44,5 saat olarak gerçekleşti.

Zamana bağlı eksik istihdam, potansiyel iş gücü ve işsizlerden oluşan atıl iş gücü oranı martta bir önceki aya göre 1,6 puanlık azalışla yüzde 21,8 oldu. Zamana bağlı eksik istihdam ve işsizlerin bütünleşik oranı yüzde 15,1 iken işsiz ve potansiyel iş gücünün bütünleşik oranı yüzde 17,2 olarak tahmin edildi.