TBMM’de yapılan yasa çalışmaları sırasında kanun teklifinde yer alan bazı düzenlemeler, sendikaların yoğun ısrarı üzerine kanun teklifinden çıkarıldı.

Peki TBMM’de kabul edilen Kanun, çalışma hayatında hangi düzenlemeleri getiriyor?

İŞSİZLİK SİGORTASINDAN YARARLANANLARIN YENİDEN İŞE BAŞLAMASI HALİNDE; UZUN VADELİ SİGORTA PRİMLERİ İŞKUR TARAFINDAN KARŞILANACAK

Bilindiği gibi İşsizlik Sigortası Kanununda yer alan ilgili şartların sağlanması durumunda; hizmet akdinin sona ermesinden önceki son 120 gün hizmet akdine tabi olmak kaydıyla son 3 yıl içerisinde 600 gün süreyle işsizlik sigortası primi ödenmiş olanlara 6 ay süreyle; 900 gün süreyle işsizlik sigortası primi ödenmiş olanlara 8 ay süreyle;1080 gün süreyle işsizlik sigortası primi ödenmiş olanlara 10 ay süreyle işsizlik ödeneği verilmektedir. İşsizlik Sigortasından yararlanılan dönemde kişiler hakkında genel sağlık sigortası primi ödenmekte, emeklilik için gerekli olan uzun vadeli sigorta primleri ise karşılanmamaktadır.

7256 sayılı Kanunun 5’inci maddesinde yapılan düzenlemeden yararlanmak için sigortalının;

• İşten ayrılmalarını takip eden 90 gün içerisinde işe girmesi,
• İşe girdiği tarihten itibaren 12 ay süreyle kesintisiz hizmet akdine tabi olarak çalışması,
• Talepte bulunması, gerekmektedir.

Bu şartların sağlanması halinde sigortalının işsizlik ödeneğinden yararlandıkları süre için emeklilik için gerekli olan uzun vadeli sigorta primleri İşsizlik Sigortası Fonundan karşılanacaktır.

KADIN, GENÇ VE MESLEKİ YETERLİLİK BELGESİ SAHİPLERİNİN İLAVE İSTİHDAMINI KONU EDİNEN TEŞVİK SÜRESİ UZATILABİLECEK

İşsizlik Sigortası Kanununa 13/02/2011 tarihli ve 6111 sayılı Kanunla eklenen geçici 10’uncu madde ile kadın, genç ve mesleki yeterlilik belgesi sahiplerinin ilave istihdamını konu edinen teşvik hayata geçirilmiş olup bu teşvikin uygulama süresi 31/12/2020 tarihinde sona ermektedir.

7256 sayılı Kanunun 6’ncı maddesinde yapılan düzenlemeyle; Genç, Kadın ve Mesleki Belge Sahibi Olanların İstihdamına Yönelik Teşvik uygulamasının 31/12/2023 tarihine kadar uzatılabilmesi için Cumhurbaşkanına yetki verilmektedir.

İLAVE İSTİHDAM TEŞVİK SÜRESİ UZATILABİLECEK

Bilindiği gibi, İşsizlik Sigortası Kanununa 21/3/2018 tarihli ve 7103 sayılı Kanunla eklenen geçici 19’uncu madde ile 01/01/2018 ila 31/12/2020 tarihleri arasında özel sektör işverenlerince bir önceki yıl ortalamasına ilave istihdam edilen kişiler için 12 ay, bu kişinin kadın, genç veya engelli olması durumunda 18 ay süreyle prim teşviki sağlanmaktadır. Bu teşvik süresi 31/12/2020 tarihinde sona ermektedir.

7256 sayılı Kanunun 7’inci maddesinde yapılan düzenlemeyle; ilave istihdam desteğinin süresinin 31/12/2020 tarihinden 31/12/2023 tarihine kadar uzatılabilmesi için Cumhurbaşkanına yetki verilmektedir.

KISA ÇALIŞMA ÖDENEĞİNDEN YARARLANMA SÜRESİ 30 HAZİRAN 2021’E KADAR UZATILABİLECEK

COVİD 19 salgını ile mücadele kapsamında; İşsizlik Sigortası Kanununa 25/3/2020 tarihli ve 7226 sayılı Kanunla eklenen geçici 23’üncü maddeyle koronavirüs salgını kaynaklı olarak çalışma sürelerinin azalması durumunda çalışanların gelir kayıplarını azami ölçüde telafi etmek için kısa çalışma uygulaması yeniden düzenlenmişti.

Kısa çalışma ödeneğine hak kazanmak için gerekli olan son 3 yılda 600 gün prim ödeme şartı 450 güne; kısa çalışma başlamadan önceki son 120 gün hizmet akdine tabi olma şartı ise 60 güne düşürülmüştü. Ayrıca madde kapsamında yapılan başvuru tarihini ve/veya kısa çalışma ödeneğinin süresini sektörel olarak ayrı ayrı veya bir bütün olarak 31/12/2020 tarihine kadar uzatma yetkisi de Cumhurbaşkanına verilmişti.

7256 sayılı Kanunun 10’uncu maddesinde yapılan düzenlemeyle; Kısa Çalışma ödeneği süresinin 30/6/2021 tarihine kadar uzatılması için Cumhurbaşkanına yetki verilmektedir.

NORMALLEŞME DESTEĞİNDEN YARARLANMA SÜRESİ UZATILACAK MI?

İşsizlik Sigortası Kanununa 23/7/2020 tarihli ve 7252 sayılı Kanunla eklenen geçici 26’ncı maddeyle pandemi döneminde ekonomik aktivitenin azalması nedeniyle çalışanlarını kısa çalışmaya geçiren veya ücretsiz izne ayıran işverenlerin ve çalışanların normalleşme dönemine geçişlerini sağlamak için düzenleme yapılmıştı.

Bu kapsamda, 1/7/2020 tarihinden önce kısa çalışma ödeneğine veya nakdi ücret desteğine başvuran özel sektör işyerlerinde, kısa çalışma ödeneğinden veya nakdi ücret desteğinden yararlanan sigortalıların normal çalışma düzenine geçirilmesi halinde yararlanılan kısa çalışma ödeneği veya nakdi ücret desteği aylık ortalama gün sayısı ve asgari ücret üzerinden hesaplanan sigorta primleri tutarında ve en fazla üç ay süreyle 31/12/2020’ye kadar destek sağlanmaktadır. Cumhurbaşkanı, bu üç aylık süreyi sektörel olarak ayrı ayrı veya bir bütün olarak altı aya kadar uzatmaya yetkilidir.

7256 sayılı Kanunun 11 inci maddesinde yapılan düzenlemeyle; 7252 sayılı kanunla düzenlenen normalleşme desteğinin uygulama süresinin 30 Haziran 2021 tarihine kadar uzatılabilmesi için Cumhurbaşkanına yetki verilmektedir.

ESNAF AHİLİK SANDIĞI UYGULAMASININ YÜRÜRLÜK TARİHİNİN ERTELENMESİ

Bilindiği gibi İşsizlik Sigortası Kanunu’na 23/2/2017 tarihli ve 6824 sayılı Kanunla eklenen ek madde 6 ile Esnaf Ahilik Sandığı kurulmuştur. Esnaf Ahilik Sandığı uygulamasının yürürlük tarihi, 4447 sayılı İşsizlik Sigortası Kanununun geçici 22’nci maddesi ile 1/1/2021 yılına ertelenmişti.

7256 sayılı Kanunun 9 uncu maddesinde yapılan düzenlemeyle; Esnaf Ahilik Sandığı uygulamasının yürürlük tarihi 31/12/2023 olarak değiştirildi.

KAYIT DIŞI ÇALIŞANLARIN KAYITLI İSTİHDAMA KATILMASI TEŞVİK EDİLİYOR!

7256 sayılı Kanunun 12’nci maddesinde yapılan düzenleme ile, işverenlere yeni bir destek sağlanmaktadır.

Bu düzenleme 01/12/2020 tarihinde yürürlüğe girmektedir. Bu destek düzenlemesinin unsurları şu şekildedir:

• 4447 sayılı Kanununa eklenecek geçici 27’inci madde ile, işsiz halde bulunan kişilerle SGK’ya bildirilmeksizin çalışan kişilerin de istihdam edilebilmesi için; iş veya hizmet sözleşmesi 01/01/2019-17/4/2020 döneminde İş Kanun’un 25/1-II inci fıkrası gereği ahlak ve iyi niyet kurallarına uymayan haller ve benzeri sebepler dışında sona erenler ile Sosyal Güvenlik Kurumuna bildirilmeksizin çalışanların en son çalıştığı özel sektör işverenine 1/12/2020 tarihinden itibaren 30 gün içerisinde başvurmaları ve bu işverenler tarafından;
• Fiilen çalıştırılmaları halinde bu sigortalılar için işverenlere her ay bu işverenlerin Sosyal Güvenlik Kurumuna ödeyecekleri tüm primlerden mahsup edilmek suretiyle 4857 sayılı kanunun geçici 10’uncu maddesinden belirtilen fesih yasağı süresini geçmemek üzere günlük 44,15 destek verilecektir.
• Başvuruda bulananlardan işveren tarafından işe alınıp ücretsiz izne ayrılanlar için ise 4857 sayılı kanunun geçici 10’uncu maddesinden belirtilen fesih yasağı süresini geçmemek üzere günlük 39,24 TL nakdi ücret desteği verilecektir.
• Ayrıca bu kapsamda olup başvurusunun kabul edilmediğini bildirenler için hanesinde sosyal güvenlik kuruluşlarından gelir ya da aylık alan, kısa çalışma ödeneğinden ya da işsizlik ödeneğinden faydalanan veya 5510 sayılı Kanunun 4- 1/a, b, c kapsamında sigortalı olan veya 506 sayılı Kanunun geçici 20’nci maddesi kapsamındaki sandıklara tabi olarak çalışan ile düzenli sosyal yardım alan bulunmamak şartları ile 4857 sayılı Kanunun geçici 10 uncu maddesinde yer alan fesih yapılamayacak süreyi geçmemek üzere Fondan hane başına günlük 34,34 Türk Lirası destek verilecektir.
• İşveren, İş Kanun’un 25/1-II inci fıkrası gereği ahlak ve iyi niyet kurallarına uymayan haller ve benzeri sebepler dışında sona erenler ile Sosyal Güvenlik Kurumuna bildirilmeksizin çalışanların en son çalıştıkları işyerlerine başvuranlardan fiilen çalıştırdığı ve destekten yararlanan sigortalıların yarısından her birini, bu teşvikin uygulama süresinin sona ermesinden itibaren, bu kapsamda işe girip fiilen çalıştırılan sigortalıların destekten yararlandığı ortalama süre kadar fiilen çalıştırmakla yükümlüdür.
• Hizmetleri Sosyal Güvenlik Kurumuna bildirilmeksizin çalıştırıldığı (kayıt dışı çalışanlar) işveren tarafından kabul edilenlere, işveren tarafından bu şekilde çalıştırıldıkları döneme ilişkin olarak ücret ve ücrete bağlı hakları hariç olmak üzere diğer haklarından feragat etmiş sayılır ve bu şekilde çalıştırıldıkları dönemde ilgili mevzuatı uyarınca daha önce yararlanmış oldukları sosyal yardım ve diğer haklar borç çıkarılmaz.
• Getirilen destek uyarınca başvuruda bulunanlardan hizmetlerini Sosyal Güvenlik Kurumuna bildirilmeksizin istihdam ettiğini kabul eden işverenlere; ilgililerin işveren yanında hizmetleri bildirilmeksizin çalıştırıldığı dönemler için 5510 sayılı Kanunun 102’nci maddesine göre idari para cezası uygulanmaz, işsizlik sigortası primi de dâhil olmak üzere sigorta primi tahakkuk ettirilmez ve ilgili mevzuatta yer alan ortalama ve toplam sigortalı sayısı hesabında dikkate alınmaz. Bu işverenlerin, hizmetlerini Sosyal Güvenlik Kurumuna bildirilmeksizin istihdam ettiğini kabul etmesi; bu Kanun veya diğer Kanunlar uyarınca sağlanan sigorta primi indirimi, teşvik ve desteklerden yararlanmasına engel teşkil etmez ve daha önce yararlanmış oldukları sigorta primi indirimi, teşvik ve destekler için borç çıkarılmaz.
• Hizmetlerini Sosyal Güvenlik Kurumuna bildirilmeksizin istihdam edildiği işverence kabul edildiği halde yanlış beyanda bulunulduğunun tespiti halinde, bu kapsamda verilen destekler ödeme tarihinden itibaren işleyecek kanuni faizi ile birlikte işverenden tahsil edilir ve tespit edilen her bir yanlış beyan için işveren ve destekten yararlanana ayrı ayrı olmak üzere tespit tarihindeki 4857 sayılı Kanunun 39 uncu maddesince belirlenen aylık brüt asgari ücret tutarında Çalışma Ve İş Kurumu İl Müdürlüklerince idari para cezası uygulanır.
• Fondan bu destek kapsamında karşılanan tutarlar, gelir ve kurumlar vergisi uygulamalarında gelir, gider veya maliyet unsuru olarak dikkate alınmaz.
• Bu destek uyarınca destekten yararlananları işe alan işverenler; aynı sigortalı için destekten yararlanılan süre boyunca, diğer sigorta primi teşvik, destek ve indirimlerinden yararlanamaz. Bu desteğin usul ve esasları SGK tarafından açıklandığında daha kapsamlı bir bilgilendirme yapılacaktır.

2019/OCAK-2020/NİSAN DÖNEMİNDEKİ ÇALIŞAN SAYISINA İLAVE OLARAK İSTİHDAMA KATILIMI TEŞVİK ETMEK

7256 sayılı Kanunun 13’üncü maddesinde yapılan düzenlemeyle işverene yeni bir destek sağlanmaktadır.

Bu düzenleme 01/12/2020 tarihinde yürürlüğe girecektir. Bu destek düzenlemesinin unsurları aşağıdaki şekildedir:

• 4447 sayılı Kanunu’na eklenecek geçici 28 inci madde ile işverenler tarafından 2019/Ocak-2020/Nisan döneminde en az sigortalı bildirimi yapılan aydaki/dönemdeki sigortalı sayısına ilave olarak veya 17/4/2020 tarihinden sonra SGK’da tescil edilmesi nedeniyle 2019/Ocak-2020/Nisan döneminde işçi çalıştırmayan özel sektör işyerlerinde 1/12/2020 itibaren işe alınarak istihdam edilecek her bir sigortalı için her ay bu işverenlerin Sosyal Güvenlik Kurumuna ödeyecekleri tüm primlerden mahsup edilmek suretiyle destek verilecektir.

Bu destek kapsamında işe alındığı tarihten itibaren fiilen çalıştırılacak sigortalılar için 4857 sayılı kanunun geçici 10’uncu maddesinden belirtilen fesih yasağı süresini geçmemek üzere günlük 44,15 TL, destek verilecektir.

• İlave olarak işe alınacaklardan işveren tarafından ücretsiz izne ayrılacak olanlara ise günlük 39,24 TL nakdi ücret desteği verilecektir. Yapılan ödemelerden damga vergisi hariç herhangi bir kesinti yapılamaz. Bu fıkra kapsamında nakdi ücret desteğinden yararlananlar 5510 sayılı Kanunun 60’ıncı maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi kapsamında genel sağlık sigortalısı sayılırlar ve genel sağlık sigortasına ilişkin primleri Fondan karşılanır. Bu destek kapsamında nakdi ücret desteğinden yararlanan işçinin başvuruda bulunduğu işveren tarafından fiilen çalıştırıldığının tespiti halinde işverene, bu şekilde çalıştırılan her işçi ve çalıştırıldığı her ay için ayrı ayrı olmak üzere fiilin işlendiği tarihteki 4857 sayılı Kanunun 39’uncu maddesince belirlenen aylık brüt asgari ücret tutarında çalışma ve iş kurumu il müdürlüklerince idari para cezası uygulanır ve ödenen nakdi ücret desteği ödeme tarihinden itibaren işleyecek kanuni faizi ile birlikte işverenden tahsil edilir.
• Mevcut bir işletmenin kapatılarak değişik bir ad, unvan ya da bir iş birimi olarak açılması veya yönetim ve kontrolü elinde bulunduracak şekilde doğrudan veya dolaylı ortaklık ilişkisi bulunan şirketler arasında istihdamın kaydırılması, şahıs işletmelerinde işletme sahipliğinin değiştirilmesi gibi bu madde uyarınca verilen desteklerden yararlanmak amacıyla muvazaalı işlem tesis ettiği anlaşılan işyerlerinden Fon tarafından karşılanan tutar 5510 sayılı Kanun’un 89’uncu maddesinin ikinci fıkrası uyarınca gecikme cezası ve gecikme zammı ile birlikte geri alınır.
• İşveren, (a) bendi uyarınca fiilen çalıştırdığı ve destekten yararlanan sigortalıların yarısından her birini, bu desteğin uygulama süresinin sona ermesinden itibaren, (a) bendi kapsamına girenlerin (fiilen çalıştırılan sigortalılar) destekten yararlandığı ortalama süre kadar fiilen çalıştırmakla yükümlüdür. Ödenen destek tutarı, bu yükümlüğünü yerine getirmeyen işverenden, desteğin ödeme tarihinden itibaren 5510 sayılı Kanunun 89 uncu maddesinin ikinci fıkrası uyarınca gecikme cezası ve gecikme zammı ile birlikte işverenden tahsil edilir.
• Fondan bu destek kapsamında karşılanan tutarlar, gelir ve kurumlar vergisi uygulamalarında gelir, gider veya maliyet unsuru olarak dikkate alınmaz.
• Bu destekten yararlananları işe alan işverenler; aynı sigortalı için destekten yararlanılan süre boyunca, diğer sigorta primi teşvik, destek ve indirimlerinden yararlanamaz.

BASIN VE GAZETECİLİK MESLEĞİNDE ÇALIŞANLARIN FİİLİ HİZMET ZAMMINDAN YARARLANDIRILMASI

Bilindiği üzere 14/2/2020 tarihli ve 31039 sayılı Resmi Gazete yayımlanan Anayasa Mahkemesi Kararı ile basın ve gazetecilik mesleğinde çalışanların fiili hizmet süresi zammından yararlandırılmalarına ilişkin mevcut hükmün iptaline karar verilmiş ve iptal kararının yürürlüğü, oluşacak yasal boşluğun giderilmesi amacıyla 9 ay sonraya bırakılmıştır.

7256 sayılı Kanunun 32’nci maddesinde yapılan düzenlemeyle, Anayasa Mahkemesi Kararı ile doğan hukuki boşluğu gidermek 5510 sayılı kanunun 40’ıncı maddesinde düzenleme yapılmıştır. Buna göre 5510 sayılı kanunun 40’ıncı maddesi ekli tablodaki 16 numaralı sıra “16) Basın ve gazetecilik mesleğinde 14 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesine göre basın kartı sahibi olmak suretiyle fiilen çalışanlar. 90” şeklinde olmuştur.

DEVLETE OLAN BORÇLAR YAPILANDIRILIYOR

31/8/2020 tarihi baz alınarak kesinleşmiş vergi, SGK ve diğer amme alacakları ile idari para cezalarına Kanunda belirtilen şartlarda yapılandırma hakkı tanınıyor.

TBMM’de kabul edilen Kanun metnine ulaşmak için tıklayınız