Tez –Kop İş Sendikası’nın yazısına cevap veren Bakanlık, kadroya geçirilen işçilere, Çalışma Bakanlığa tarafından 12 Nisan’da yayınlanan Toplu İş Sözleşmesi hükümleri gereğinde 5 TL yemek ücreti ödendiğini, Haziran 2018’den itibaren ise ihale sözleşmesinde öngörülen daha yüksek yemek bedelinin ödenmeye başlandığını açıkladı. İşçilerin kadro tarihinden Haziran ayına kadar geçen süredeki hak kayıplarının ise, aradaki yemek bedeli farkının işçilere ödenmek suretiyle giderileceğini duyurdu.

Spor Bakanlığı’nın 13 Temmuz 2018 tarihli yazısı şöyle;

375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin geçici 23 ve 24 üncü maddelerine göre Sürekli İşçi kadrosuna geçirilen personele Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’nın yayınlamış olduğu duyuru ile Yüksek Hakem Kurulu tarafından belirlenen 5TL/GÜN üzerinden yemek yardımı ödenmiştir. Haziran 2018 tarihinden itibaren hizmet alımı sözleşmesine göre 5 TL/GÜN’den yüksek olan iş yerlerimizde yemek yardımı ücreti, hizmet alım sözleşmesi hükümlerine göre ödenmeye başlanmış olup, geriye dönük yemek yardımı ödemesi ilgililere yapılacaktır.

Çalışma Bakanlığı tarafından yayınlanan toplu iş sözleşmesinde işçiler günlük 5 TL yemek bedeli ödenmesine ilişkin hüküm bulunuyor. Ancak Bakanlık, daha sonraki görüş yazılarında, ihale sözleşmesinde daha yüksek yemek bedeli öngörülen işçilere, yüksek olan yemek bedelinin ödenmesine devam edilmesi gerektiği belirtilmişti.

Spor Bakanlığı’nın 13 Temmuz 2018 tarihli yazısıyla duyurduğu uygulamanın emsal teşkil etmesi gerektiğini değerlendiriyoruz. İhale sözleşmesinde daha yüksek yemek ücreti öngörülmesine rağmen 5 TL yemek ücreti ödeyen kurumlar, Spor Bakanlığı’nın yaptığı gibi geriye dönük ödeme yaparak hak kayıplarını ortadan kaldırmalıdır.

Görüş yazısının orijinaline ulaşmak için tıklayınız.

Çalışma Bakanlığı, İzmir Katip Çelebi Üniversitesi tarafından istenen görüşe binaen kuruma gönderdiği yazıda, %4 (yüzde dört) oranındaki ücret zammının işçilerin kadroya geçtiği tarih itibariyle uygulanması gerektiğini duyurdu. Bakanlık, işçilerin ücret zammının 01/01/2018 tarihinde almakta oldukları günlük çıplak ücretleri esas alınarak tespit edilmesi ve geriye dönük ödeme yapılmaması gerektiğini açıkladı.

Görüş yazısında bir diğer önemli konuya daha değinilmiştir.

Bakanlık görüşünde, taşerondan kadroya geçen ve asgari ücret zammından faydalanan işçilerin ücretlerine uygulanacak olan %4 ücret zammının asgari ücret zammı dahil edilerek mi yoksa asgari ücret zammı mahsup edilerek mi verileceği konusunda tereddütleri de gidermiştir. İlgili görüş yazısına göre;

• İşçilerin mevcut ücret mali ve sosyal haklarla kadroya geçmiş olması,
• Asgari ücretin çalışanlara ödenebilecek en düşük ücret olması,
• işçilere yapılacak olan %4 (yüzde dört) oranındaki ücret zammının uygulanmasında, işçilerin 01/01/2018 tarihindeki ücretlerinin esas alınacak olması,

Kadroya geçen işçilerin 01/01/2018 deki ücretlerinin de 31/12/2017 tarihinde almış oldukları ücretlerinin üzerine asgari ücrete yapılan zam oranının uygulanması ile oluşan ücretleri olduğundan, asgari ücret zammından faydalanan işçilerin (%14.2) toplu iş sözleşmesinde belirtilen %4 (yüzde dört) oranındaki zamdan mahsup edilmeyeceği değerlendirilmiştir.

İlgili görüş yazısı aşağıdaki şekildedir;

T.C.

ÇALIŞMA VE SOSYAL GÜVENLİK BAKANLIĞI

Çalışma Genel Müdürlüğü

Sayı: 98425987-103.03-E.43196

Konu: Görüş/ İzmir Katip Çelebi Üniversitesi

İZMİR KATİP ÇELEBİ ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜNE

İlgi: 22/05/2018 tarih ve 23491112-37027 sayılı yazı.

696 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 127’nci maddesi ile 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameye eklenen Geçici 23’üncü madde gereğince Üniversitenizde hizmet alımı sözleşmesi yoluyla alt işveren işyerlerinde çalışan işçilerin kadroya geçiş işlemlerinin 02/04/2018 tarihi itibariyle tamamlandığı, 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin Geçici 23’üncü maddesi uyarınca Yüksek Hakem Kurulu tarafından karara bağlanan ve Bakanlığımızca 12/04/2018 tarihinde Bakanlığımız resmi internet sitesinde yayımlanan toplu iş sözleşmesi hükümlerinde yer alan ücret zammı maddesi uyarınca ilk altı ay için öngörülen % 4 (yüzde dört) oranındaki ücret zammının 01/01/2018 tarihi itibariyle mi 02/04/2018 tarihi itibariyle mi uygulanacağı, 2018 yılı için yapılan asgari ücret zammı kapsamında söz konusu işçilerin ücretlerinde %14.2 oranında artış yaşandığından, mahsuplaşmada asgari ücrete yapılan bu zam oranının dikkate alınıp alınmayacağı, ücret mali ve diğer sosyal hakların 01/01/2018 tarihi itibariyle ödenmesi durumunda geçmişe dönük fark ödenip ödenmeyeceği hususunda tereddüt oluştuğundan Bakanlığımız görüşünün bildirilmesi istenen ilgi yazınız değerlendirilmiştir.

Bilindiği üzere, 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin Geçici 23’üncü maddesinin altıncı fıkrasında; ‘’ Sürekli işçi kadrolarına geçirilenlerden, geçiş işlemi yapılırken mevcut işyerinin girdiği işkolunda kurulu işyerinden bildirilenlerin ücreti ile diğer mali ve sosyal hakları, bu madde kapsamındaki idarelerde geçişten önce alt işveren işçilerini kapsayan, Yüksek Hakem Kurulu tarafından karara bağlanan ve süresi en son sona erecek toplu iş sözleşmesinin bitimine kadar bu toplu iş sözleşmesinin uygulanması suretiyle oluşan ücret ile diğer mali ve sosyal haklardan fazla olamaz. Sürekli işçi kadrolarına geçirilenlerden; geçişten önce toplu iş sözleşmesi bulunmadığından kadroya geçirildiği tarihte yürürlükte olan bireysel iş sözleşmesi hükümlerinin geçerli olduğu işçiler ile geçiş işleminden önce yapılan ve geçişten sonra yararlanmaya devam ettiği toplu iş sözleşmesi bulunmakla birlikte bu madde kapsamındaki idarelerde alt işveren işçilerini kapsayan, Yüksek Hakem Kurulu tarafından karara bağlanan ve süresi en son sona erecek toplu iş sözleşmesinin bitiminden önce toplu iş sözleşmesi sona eren işçilerin ücreti ile diğer mali ve sosyal hakları, bu madde kapsamındaki idarelerde geçişten önce alt işveren işçilerini kapsayan, Yüksek Hakem Kurulu tarafından karara bağlanan ve süresi en son sona erecek toplu iş sözleşmesine göre belirlenir. .’’ hükmüne yer verilmiştir.

Yukarıda belirtilen Kanun maddesinde sözü edilen toplu iş sözleşmesi hükümleri 12/04/2018 tarihinde Bakanlığımız resmi internet sitesinde yayımlanmıştır. Söz konusu toplu iş sözleşmesi hükümleri geçişten önce çalıştığı alt işveren işyerinde toplu iş sözleşmesi bulunmadığından bireysel iş sözleşmesi hükümleri ile sürekli işçi kadrosuna geçen işçileri ve yararlanmakta olduğu toplu iş sözleşmesi sona eren işçileri kapsamaktadır.

Söz konusu toplu iş sözleşmesi hükümlerinin ‘’Ücret zammı’’ maddesinde; 01/01/2018-30/06/2018 tarihleri arası ücret zammı ile ilgili olarak ‘’ İşçilerin 01.01.2018 tarihinde almakta oldukları günlük çıplak ücretlerine aynı tarihten itibaren %4(yüzde dört) oranında zam yapılmıştır. Ancak bu dönemde verilmiş bir ücret zammı varsa %4(yüzde dört)’ten mahsup edilir.’’ şeklinde düzenleme yapılmıştır.

4857 sayılı İş Kanununun 39’uncu maddesinde asgari ücret ‘’ İş sözleşmesi ile çalışan ve bu Kanunun kapsamında olan veya olmayan her türlü işçinin ekonomik ve sosyal durumlarının düzenlenmesi için Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığınca Asgari Ücret Tespit Komisyonu aracılığı ile ücretlerin asgari sınırları en geç iki yılda bir belirlenir.’’ şeklinde tanımlanmıştır.

01/08/2004 tarihli ve 25540 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Asgari Ücret Yönetmeliğinin 11’inci maddesinde ‘’ Komisyonca belirlenen ücretler Resmi Gazete’de yayımlanır ve yayımlandığı tarihi izleyen ayın ilk gününden itibaren yürürlüğe girer…’’ denilmektedir.

Bu çerçevede;

Sürekli işçi kadrosuna geçen işçiler her ne kadar geçiş işleminden önce de fiilen Üniversiteniz işyerlerinde çalışmış olsalar da geçiş işlemlerinin gerçekleşmesi ile birlikte hukuken Üniversiteniz işçisi olduklarından ve söz konusu toplu iş sözleşmesi hükümlerinin ücret zammı maddesinde; ücret zammının 01/01/2018 tarihi itibariyle uygulanacağına ilişkin bir ifadeye yer verilmediğinden, yalnızca ücret zammı uygulanırken işçilerin o tarihte almakta oldukları ücretlerinin esas alınacağı belirtildiğinden %4 (yüzde dört) oranındaki ücret zammının işçilerin 01/01/2018 tarihinde almakta oldukları günlük çıplak ücretleri esas alınarak geçiş tarihleri itibariyle uygulanmasının gerektiğinden geriye dönük ödeme yapılmamasının gerektiği,

İşçilerin mevcut haklarıyla sürekli işçi kadrolarına geçmeleri ve asgari ücretin çalışanlara ödenebilecek en düşük ücret olması, işçilere yapılacak olan %4 (yüzde dört) oranındaki ücret zammının uygulanmasında, işçilerin 01/01/2018 tarihindeki ücretlerinin esas alınacak olması,01/01/2018 deki ücretlerinin de 31/12/2017 tarihinde almış oldukları ücretlerinin üzerine asgari ücrete yapılan zam oranının uygulanması ile oluşan ücretleri olduğundan, 2018 yılı için asgari ücrete yapılan %14.2 oranındaki zammın, toplu iş sözleşmesinde belirtilen %4 (yüzde dört) oranındaki zamdan mahsup edilmeyeceği,

düşünülmektedir.

Bilgilerinizi rica ederim.

Görüş yazısının orijinal haline ulaşmak için tıklayınız.sayfa1–sayfa2