TÜİK verilerine göre Ekim ayında enflasyon, aylık bazda yüzde 3,54 artarken yıllık bazda yüzde 85,51 oldu.

TÜFE’deki (2003=100) değişim 2022 yılı Ekim ayında bir önceki aya göre %3,54, bir önceki yılın Aralık ayına göre %57,80, bir önceki yılın aynı ayına göre %85,51 ve on iki aylık ortalamalara göre %65,26 olarak gerçekleşti.

Peki 4 aylık enflasyon rakamlarına göre işçi ve memurlar için bir enflasyon farkı oluştu mu?  

TÜİK’in enflasyon rakamlarına baktığımızda;  4 aylık enflasyon rakamı, toplu sözleşmede verilen zammı geçti.

Temmuz ayında enflasyon yüzde 2,37, Ağustos ayında yüzde 1,46, Eylül ayında yüzde 3,08, Ekim ayında da yüzde 3,54 arttı.

Öte yandan memurlara 2022 yılının 2. yarısı için yüzde 7 toplu sözleşme zammı verilmişti. 4 aylık enflasyon verisi toplamda yüzde 10,8 oldu.

Bu durumda 4 aylık enflasyona göre memurlar için 3,8 puanlık enflasyon farkı oluştu. Kasım ve Aralık ayında gerçekleşecek enflasyon rakamlarına göre, memurların alacağı enflasyon farkı netleşmiş olacak.

Sürekli işçiler için de benzer bir durum geçerli olacak. İşçilerin toplu sözleşme dönemine bağlı olarak önümüzdeki 2 ayda ortaya çıkacak enflasyon, işçilerin maaş zam oranlarını belirleyecek.  

Buna göre; 29 Ekim günü Ulusal Bayramdır. Ulusal Bayram, 28 Ekim günü saat 13.00’ten itibaren başlar, 29 Ekim günü devam eder ve 1,5 gündür.

Genel tatil günleri ise;

–       1 Ocak Yılbaşı,

–       1 Mayıs Emek ve Dayanışma Günü

–       15 Temmuz Demokrasi ve Milli Birlik Günü

–       23 Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı

–       19 Mayıs Atatürk’ü Anma ve Gençlik ve Spor Bayramı

–       30 Ağustos Zafer Bayramı

–       3,5 Gün Ramazan Bayramı

–       4,5 Gün Kurban Bayramıdır.

Dolayısıyla ulusal bayram ve genel tatil günlerinin toplamı 15,5 gündür.  

Genel tatil ücreti açsından; 4857 sayılı  İş Kanunu’nun 47 maddesinde “Bu Kanun kapsamına giren işyerlerinde çalışan işçilere, kanunlarda ulusal bayram ve genel tatil günü olarak kabul edilen günlerde çalışmazlarsa, bir iş karşılığı olmaksızın o günün ücretleri tam olarak, tatil yapmayarak çalışırlarsa ayrıca çalışılan her gün için bir günlük ücreti ödenir. Yüzde usulünün uygulandığı işyerlerinde işçilerin ulusal bayram ve genel tatil ücretleri işverence işçiye ödenir.” hükmü getirilmiştir.

Buna göre, UBGT günlerinde çalışılması halinde her gün için işçilere ilave 1 günlük yevmiyenin daha ödenmesi gerekmektedir. Ancak Kanun’da UBGT için öngörülün ilave ücretler, toplu sözleşmelerle artırılabilmektedir. Nitekim kamu kurumlarında uygulanan pek çok toplu sözleşmede genel tatilde çalışan işçinin + 2 yevmiye alacağı yazılıdır.

Dolayısıyla kamu kurumlarında Ulusal Bayram ve Genel Tatilde çalışan işçilere +2 yevmiye verilmesi gerekir.

Peki 28 Ekim günü ile Ramazan ve Kurban Bayramı arefelerinde tam gün çalışan işçinin ücreti nasıl hesaplanır?

Bilindiği gibi 28 Ekim ile Ramazan ve Kurban Bayramı Arefesi yarım gün tatildir ve Arefe günlerinde tatil saat 13.00‘ten itibariyle başlar.  

İşçinin Arefe gününde saat 13:00’den sonra çalışmaması durumunda ücretini tam alacağı konusunda tereddüt yoktur.

Bu saatten sonra çalışan işçiler ise yarım günlük genel tatil ücretine hak kazanmaktadırlar.

Bu durum, Yargıtay kararlarıyla açıklığa kavuşmuş bir husustur.

Yargıtay 7. Hukuk Dairesi’nin 2014/12375 E. , 2014/18477 sayılı Kararında şu şekilde hüküm kurulmuştur:

“Ulusal bayram genel tatil alacakları çalışılan günler için 1 yevmiye, yarım gün tatil olan 28 Ekim ve arefe günleri için yarım yevmiye hesabıyla belirlenmelidir.”

 Yargıtay 22. Hukuk Dairesi’nin 2016/20926 E. , 2019/18369 sayılı Kararında ise;

 “Somut olayda, davacı tüm çalışma döneminde genel tatil günleri ile dini bayram günlerinde ve milli bayramların tamamında çalıştığını iddia etmiş olup, Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunda, 1 ocak dışında milli bayramların tamamında ve arefe günü çalışıldığı kabul edilmek suretiyle hesaplama yapılmıştır. Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından sunulan medula kayıtlarında davacının 1 mayıs ve 28- 29 ekim günlerinde çalışması görüldüğünden 2,5 günlük ulusal bayram ve genel tatil alacağı hesaplanması gerekirken 6,5 gün hesaplanması hatalı olup, kararın bu sebeple bozulması gerekmiştir.” şeklinde hüküm kurulmuştur.”

Sonuç olarak;

28 Ekim ile Ramazan ve Kurban Bayramı arefelerinde tatil saat 13:00 itibariyle başladığı için bu saatten sonra çalışmaya devam eden işçilere yarım günlük ilave ücret ödemesi gerekmektedir.

Örneğin yevmiyesi 400 TL olan bir işçi, Arefe günü saat 13:00’den sonra çalışmasa da bu yevmiyesini tam olarak alacaktır. İşçi Arife günü saat 13:00’den sonra çalışırsa, bu durumda ilave olarak yarım yevmiye karşılığı 200 TL alacak, dolayısıyla Arefe günü saat 13:00’dan sonra çalışmaya devam eden sözkonusu işçinin o günkü toplam ücreti 400+200= 600 TL olacaktır.

İşte O Yargıtay Kararları! 

5510 Sayılı kanunun 4/A bendi kapsamında sigortalı çalıştıran özel sektör iş yeri işverenlerine kayıtlı sigortalı istihdamının arttırılması, kadınlar, gençler ve engelliler gibi dezavantajlı grupların istihdamının arttırılması bölgesel büyük ölçekli yatırımlar ile stratejik yatırımlara özendirilmesi bölgesel girişimcilik farklılıkların azaltılması amacıyla  çeşitli kanunlarda yer alan sigorta primi teşvik, destek ve indirimlerden yararlanabilme imkanı sağlanmıştır. Bu kapsamda Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından uygulaması devam eden 18 ayrı destek, teşvik ve indirim bulunmaktadır. 5 puanlık indirim işverenler tarafından en çok yararlanılan teşviklerin başında gelmektedir. Yararlanmak için bazı şartların yerine getirilmesi gerekmektedir. Bunları kısaca saymak gerekirse;
Mutasar ve prim hizmet beyannamesinin yasal süresinde verilmiş olması,
Primlerin yasal süresi içinde ödenmesi,
Prim, idari para cezası ve bunlara ilişkin gecikme zammı ve cezası borcu bulunmaması varsa bu borçlar;
-Yapılandırılırmış
-Taksitlendirilirmiş
-Düzenli ödeniyor olması.
Kayıt dışı sigortalı çalıştırıyor olmaması,
Sahte sigortalı bildiriminde bulunulmaması ,
İşverenin 5335 sayılı kanunun 30’cu maddesi 2’ci fıkrası kapsamına giren Kurum ve kuruluşlardan olmaması,
Yapılan işin 2886,4734 sayılı kanunlar ve 4734 sayılı kanunun 3’cü maddesi kapsamında veya uluslararası anlaşmalar istinaden alım ve yapım işlerinden olmaması,
Şeklinde sıralana bilir.
2022 Yılı Temmuz-Aralık dönemi rakamlarına göre  5 puanlık teşvik tutarı her bir sigortalı için 323,55 TL‘dir.

Banka promosyonları tek tek güncellenirken, Eylül ayı için de ödenecek yeni rakamlar belli oldu.

Maaşlara gelen yüzde 40’ın üzerinde zam sonrası emekli promosyonları 10 bin TL’ye dayandı. 

Senede 2 kez zam alan emekli zammı hesabı yapan bankalar Ocak 2023’ü de hesap ederek kesenin ağzını açtı.

Öte yandan SGK, bankalar ile yapılan maaş promosyonlarının güncelleneceğini duyurdu.  

SGK’nın açıklamasına göre; Kurum ile bankalar arasında 2020/Mart ayında imzalanan emekli ve hak sahiplerine promosyon ödenmesine ilişkin protokoller 01.11. 2022 tarihinde güncellenecek. 

Bankalar ile imzalanacak protokole göre Kurumumuzdan gelir/aylık alan emekli ve hak sahiplerinden gelir/aylıkları;

– 3.500.-TL’ye kadar olanlara 3.000.-TL,

– 3.500.-TL – 7.500.-TL arası olanlara 3.500.-TL,

– 7.500.-TL – 10.000.-TL arası olanlara 4.500.-TL,

– 10.000.-TL’den fazla olanlara 5.000.-TL

3 (üç) yıl için peşin promosyon ödenmesi yapılacak.

Bankalar tarafından promosyon ödenebilmesi için emekli ve hak sahiplerinin talepte bulunmaları ve gelir/aylıklarını 3 yıl süre ile bankadan alacaklarına ilişkin taahhütname imzalamaları gerekecek. 

Belirlenen tutarlar asgari olup, Bankalar kendi uygulamaları doğrultusunda promosyon miktarlarını artırabilecek.

İşte SGK’nın protokol yenileyeceği bankalar!

1-      T.C. Ziraat Bankası A.Ş.

2-      Türkiye Halk Bankası A.Ş.

3-      Türkiye Vakıflar Bankası T.A.O.

4-      Türkiye Garanti Bankası A.Ş.

5-      Türkiye İş Bankası A.Ş.

6-      Yapı ve Kredi Bankası A.Ş.

7-      Akbank T.A.Ş.

8-      Denizbank A.Ş.

9-      Türk Ekonomi Bankası A.Ş.

10-  QNB Finansbank A.Ş.

11-  ING Bank A.Ş.

12-  Şekerbank T.A.Ş.

13-  Kuveyt Türk Katılım Bankası A.Ş.

14-  Türkiye Finans Katılım Bankası A.Ş.

15-  Albaraka Türk Katılım Bankası A.Ş.

16-  Ziraat Katılım Bankası A.Ş.

17-  Vakıf Katılım Bankası A.Ş.

18-  Odeabank A.Ş.

19-  Fibabanka A.Ş.

TÜİK’in Eylül enflasyon rakamlarına göre; 3 aylık enflasyon rakamı, toplu sözleşme zammını geçti.

Temmuz ayında enflasyon yüzde 2,37, Ağustos ayında yüzde 1,46, Eylül ayında ise yüzde 3,08 arttı.

Memurlara 2022 yılının 2. yarısı için yüzde 7 toplu sözleşme zammı verilmişti. 3 aylık enflasyon verisi toplamda yüzde 7,05 oldu.

Şuan için memurlar için az da olsa enflasyon farkı oluşmuş durumda.

Ekim, Kasım ve Aralık ayında açıklanacak enflasyon rakamları, memurların alacağı enflasyon farkını netleştirecek.

Sürekli işçiler için de benzer bir durum geçerli. İşçilerin toplu sözleşme dönemine bağlı olarak önümüzdeki 3 ayda ortaya çıkacak enflasyon farkı, işçilerin maaş zam oranlarını belirleyecek.  

Ay içinde 30 günden az çalışan veya tam gün çalışmayanlar müracaat etmeleri halinde kalan sürelerini isteğe bağlı sigorta primi ödeyerek 30 güne tamamlayabilirler. 

25 Şubat 2011 tarihinden sonraki sürelere ilişkin olmak üzere, 4857 sayılı iş kanununa göre kısmi süreli iş sözleşmesi ile çalışan sigortalılar kısmi süreli çalıştıkları aylara ait eksik sürelerini borçlana bilirler. Bu kapsamda yapılan borçlanmalar 5510 sayılı kanunun 4-1A kapsamında sigortalılık süresi olarak değerlendirilir.

Bu başvuruyu e-Devlet üzerinden de yapabilirsiniz. 2022 yılı Temmuz-Aralık dönemi için bir günlük borçlanma tutarı: 69,02 TL‘dir.

Başka bir anlatımla iş sözleşmesinin feshedildiği anda geçerli olan ücrettir.

İhbar süresi tanınmak suretiyle yapılan fesihte sürenin bittiği tarihte  fesih gerçekleştiğinden, sürenin bittiği tarihteki ücret esas alınmalıdır.

Bildirim süresi tanınmaksızın ve ihbar tazminatı da ödenmeden (tam olarak ödenmeden) işverence yapılan fesih durumunda ise, bildirim süresi sonuna kadar işyerinde uygulamaya konulan ücret artışından, iş sözleşmesi feshedilen işçinin de yararlanması ve tazminatının bu artan ücret esas alınarak hesaplanması gerekir.

İşçinin fesih tarihinde raporlu olmasına rağmen iş sözleşmesinin feshedildiği bildirilmişse, fesih sonuçlarını doğurur ve feshin gerçekleştiği andaki kıdem tazminatı tavanı gözetilir.

Mevsimlik işlerde, işçinin iş sözleşmesinin mevsim sonu itibarıyla feshedilmesi halinde kıdem tazminatı tavanı anılan fesih tarihine göre belirlenmelidir.

Kıdem tazminatı hesabında dikkate alınması gereken ücret, işçinin brüt ücretidir.

O halde, kıdem tazminatı, işçinin fiilen eline geçen ücreti üzerinden değil, sigorta primi, vergi sendika aidatı gibi kesintiler yapılmaksızın belirlenen brüt ücret göz önünde tutularak hesaplanır.

Öte yandan 1475 sayılı Kanun’un 14. Maddesiyle kıdem tazminatının tavanına sınırlama getirilmiştir.

1475 Sayılı  İş Kanunu’nun 14. maddesinde yer alan;

“Ancak, toplu sözleşmelerle ve hizmet akitleriyle belirlenen kıdem tazminatlarının yıllık miktarı, Devlet Memurları Kanununa tabi en yüksek Devlet memuruna 5434 sayılı T.C. Emekli Sandığı Kanunu hükümlerine göre bir hizmet yılı için ödenecek azami  emeklilik ikramiyesini geçemez.” hükmü gereğince Devlet Memurları Kanununa tabi en yüksek Devlet Memuru olan Cumhurbaşkanlığı İdari İşler Başkanının bir hizmet yılı için alabileceği azami emeklilik ikramiyesi; kıdem tazminatının tavan miktarını oluşturmaktadır.

Buna göre işçinin her bir yıl için hesaplanan kıdem tazminatı tutarı daha yüksek olsa da kıdem tazminatı tavanı nedeniyle her yıl için en fazla bu tavan tutarı kadar kıdem tazminatı ödenmesi yapılabilmektedir.

Hazine ve Maliye Bakanlığı da  enflasyon farkının ve buna bağlı olarak Devlet Memurları Kanununa tabi en yüksek Devlet Memurunun bir hizmet yılı için alacağı azami emeklilik ikramiyesindeki değişimin ortaya çıkmasının ardından her yıl Ocak ve Temmuz aylarında Genelge yayınlayarak kıdem tazminatı tavan tutarını güncellemektedir.

Nitekim Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından yayınlanan 4 Temmuz 2022 tarihli Genelgeye göre;  01.07.2022 tarihinden itibaren işçilere ödenecek kıdem tazminatının yıllık tavan tutarı 15.371,40 TL’dir.

Peki geçmişe dönük kıdem tazminatı hesaplamalarında Kıdem Tazminatı tavanı olarak hangi tarih esas alınmalıdır?

Bu husus Yargıtay kararlarıyla açıklığa kavuşturulmuştur.

22. Hukuk Dairesi’nin 2015/10461 E., 2016/15652 sayılı Kararındaki hüküm şu şekildedir:

“4857 sayılı İş Kanunu’nun 120. maddesi uyarınca yürürlüğü devam eden mülga 1475 sayılı İş Kanunu’nun 14. maddesinde, “Toplu sözleşmelerle ve hizmet akitleriyle belirlenen kıdem tazminatlarının yıllık miktarı, Devlet Memurları Kanununa tabi en yüksek Devlet memuruna 5434 sayılı T.C. Emekli Sandığı Kanunu hükümlerine göre bir hizmet yılı için ödenecek azami emeklilik ikramiyesini geçemez” şeklinde kurala yer verilmiştir.

Belirtilen üst sınır, “ genel tavan” olarak adlandırılabilir. En yüksek devlet memuru da Başbakanlık Müsteşarı olduğundan genel tavan, bu görevdeki kişinin emekliliği halinde Emekli Sandığınca ödenecek olan bir yıllık ikramiye oranını geçemeyecektir.

Genel tavan, iş sözleşmesinin feshedildiği andaki tavandır. 

Süreli fesih halinde sürenin son bulduğu tarih tavanın tespitinde dikkate alınır.

İstirahat raporu içinde iş sözleşmesinin işverence feshi halinde ise, rapor bitimi tarihi feshin yapıldığı tarih sayılacağından, bu tarihteki tavan gözetilmelidir. 

İşverence ihbar süresi tanınmaksızın işçinin iş sözleşmesinin feshine rağmen ihbar tazminatının ödenmemiş olması durumunda, önel süresi içinde meydana gelen tavan artışından işçinin yararlanabileceği Dairemizce kabul edilmektedir.

Somut olayda davacının iş sözleşmesi 27.8.2013 tarihinde sona ermiştir. Bu tarih itibariyle mülga 1475 sayılı Kanun’un 14. maddesi uyarınca kıdem tazminatı tavanı 3.254,44 TL’dir. Kıdem tazminatı tavanın aşılamayacağı emredici kuraldır. Davacının ücreti ise 3.352,42 TL olup, fesih tarihi itibariyle tavanı aşmaktadır. Kıdem tazminatının tavan aşılarak hesaplanması hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.”

Buna göre; yemek kartıyla yapılan ödemelerde işverenlere sağlanan yemek bedellerinin vergiden istisna tutulması uygulaması, nakit yemek parası ödemeleri için de geçerli olacak. Erdoğan, “Artık çalışanlara nakden ödenen yemek bedeli tutarları da vergi istisnası kapsamına girecektir.” dedi.

Buna göre hali hazırda yemek kartıyla ödenen günlük 51 TL’ye kadar olan yemek parası vergi istisnası, artık çalışanlara nakit ödenen yemek paraları için de geçerli olacak. Böylece işverenlerin vergi istisnasından faydalanabilmek için yemek paralarını, sodexso ve multinet gibi yemek kartlarına yüklemesine gerek kalmayacak.

Erdoğan’ın bir diğer müjdesi, çalışanlara yapılacak elektrik ve doğal gaz ödemelerinden vergi ve prim yükünün kaldırılması oldu. Buna göre işverenlerin, çalışanlarına yönelik 1000 liraya kadar olan elektrik, doğal gaz ve ısınma gideri destekleri, 2023 Nisan ayı sonuna kadar hem gelir vergisinden hem de SGK priminden istisna tutulacak.

Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın açıklamaları şöyle:

“İlk müjdemiz, hemen her üyemizi ilgilendiren çalışanlara ödenen yemek ücretlerinin vergi istisna rakamının ve yönteminin değiştirilmesiyle ilgilidir. Temmuz ayından itibaren çalışanlara ödenen yemek bedeli vergi istisnasını 34 liradan, 51 liraya çıkardık. Yıl sonunda yeniden değerleme oranına göre bu rakamı tekrar belirleyeceğiz. İlave bir yenilik olarak yemek ödemelerinde restoran, lokanta ve yemek kartı kullanma zorunluluğunu kaldırıyoruz. Artık çalışanlara nakden ödenen yemek bedeli tutarları da vergi istisnası kapsamına girecektir. Böylece çalışanlara daha fazla alternatif sağlıyor, işverenlerin üzerinden de işlem maliyetini kaldırmış oluyoruz. Bir diğer müjdemiz, çalışanlara yapılacak elektrik ve doğal gaz ödemelerinden vergi ve prim yükünün kaldırılmasıyla ilgilidir. İşverenlerin 2023 Nisan ayı sonuna kadar çalışanlarına yapacakları elektrik, doğal gaz ve ısınma gideri desteklerinin 1000 liraya kadar olan kısmını hem gelir vergisinden hem de sigorta prim kesintisinden muaf tutuyoruz.”

Mevsim etkisinden arındırılmış işsizlik oranı %10,1 seviyesinde gerçekleşti.

Hanehalkı İşgücü Araştırması sonuçlarına göre; 15 ve daha yukarı yaştaki kişilerde işsiz sayısı 2022 yılı Temmuz ayında bir önceki aya göre 113 bin kişi azalarak 3 milyon 445 bin kişi oldu. İşsizlik oranı ise 0,3 puanlık azalış ile %10,1 seviyesinde gerçekleşti. İşsizlik oranı erkeklerde %8,6 iken kadınlarda %13,1 olarak tahmin edildi.

Mevsim etkisinden arındırılmış istihdam oranı %47,3 oldu

İstihdam edilenlerin sayısı 2022 yılı Temmuz ayında bir önceki aya göre 148 bin kişi azalarak 30 milyon 608 bin kişi, istihdam oranı ise 0,3 puanlık azalış ile %47,3 oldu. Bu oran erkeklerde %64,6 iken kadınlarda %30,3 olarak gerçekleşti.

Mevsim etkisinden arındırılmış işgücüne katılma oranı %52,6 olarak gerçekleşti.

İşgücü 2022 yılı Temmuz ayında bir önceki aya göre 262 bin kişi azalarak 34 milyon 52 bin kişi, işgücüne katılma oranı ise 0,5 puanlık azalış ile %52,6 olarak gerçekleşti. İşgücüne katılma oranı erkeklerde %70,7, kadınlarda ise %34,9 oldu.

Genç nüfusta mevsim etkisinden arındırılmış işsizlik oranı %19,1 oldu

15-24 yaş grubunu kapsayan genç nüfusta işsizlik oranı bir önceki aya göre 0,8 puanlık azalış ile %19,1 oldu. Bu yaş grubunda işsizlik oranı; erkeklerde %16,2, kadınlarda ise %24,7 olarak tahmin edildi.

Mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış haftalık ortalama fiili çalışma süresi 43,1 saat oldu

İstihdam edilenlerden referans döneminde işbaşında olanların, mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış haftalık ortalama fiili çalışma süresi 2022 yılı Temmuz ayında bir önceki aya göre 1,2 saat azalarak 43,1 saat olarak gerçekleşti.

Mevsim etkisinden arındırılmış atıl işgücü oranı %22,5 oldu.

Zamana bağlı eksik istihdam, potansiyel işgücü ve işsizlerden oluşan atıl işgücü oranı 2022 yılı Temmuz ayında bir önceki aya göre 2,0 puan artarak %22,5 oldu. Zamana bağlı eksik istihdam ve işsizlerin bütünleşik oranı %15,1 iken potansiyel işgücü ve işsizlerin bütünleşik oranı %18,0 olarak tahmin edildi.

Haliç Üniversitesi Rektörlüğünden:
Üniversitemizin aşağıda belirtilen akademik birimlerine, 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu ve Öğretim Üyesi Dışındaki Öğretim Elemanı Kadrolarına Yapılacak Atamalarda Uygulanacak Merkezi Sınav ile Giriş Sınavlarına İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik’in ilgili maddelerine göre Öğretim Elemanları alınacaktır.
Başvuru için;
İlgili Akademik Birime hitaben yazılmış, başvurulan bölüm ve adayın iletişim bilgilerini içeren başvuru dilekçesi, YÖK formatlı özgeçmiş, Lisans ve lisansüstü diplomalar, Lisans Transkripti (İlgili üniversiteden onaylı olması gerekmektedir), Yurtdışından alınan diplomalar için denklik belgesi, Lisansüstü eğitimi devam edenler için öğrenci belgesi, ALES Sonuç Belgesi (Belgenin kontrol kodlu ve barkodlu olması gerekmektedir), YDS ve dengi Yabancı Dil Belgeleri fotokopileri (Belgenin kontrol kodlu ve barkodlu olması gerekmektedir), Kimlik Kartı fotokopisi, Bir adet vesikalık fotoğraf, Erkek adaylar için Askerlik Durum Belgesi (e-Devlet üzerinden alınabilir), Adli Sicil Belgesi (e-Devlet üzerinden alınabilir), SGK Ayrıntılı Hizmet Dökümü (eDevlet Üzerinden alınabilir) istenilen belgeler tam ve eksiksiz olarak PDF formatında ilanın başvuru süresi içerisinde;
1. akademikilan@halic.edu.tr e-posta adresine gönderilebilir.
2. Şahsen Başvuru yapabilir. (Haliç Üniversitesi Rektörlüğü Yazı İşleri Müdürlüğü – Güzeltepe Mahallesi, 15 Temmuz Şehitler Caddesi, No: 14/12 34060 Eyüpsultan – İSTANBUL)
İlan Tarihi : 25.08.2022
İlan Bitiş Tarihi : 09.09.2022
Ön Değerlendirme Tarihi : 15.09.2022
Giriş Sınavı Tarihi : 19.09.2022
Sonuç Açıklama Tarihi : 23.09.2022
Sonuçların Açıklanacağı Web Adresi : www.halic.edu.tr (Ön değerlendirme sonuçları ile kesin sonuçlar Üniversitemizin web adresinde yayımlanacaktır.)

Nitekim 2022 yılına ilişkin İlave Tediyelerin 3. ve 4. taksitlerinin ödeme tarihleri, 24 Haziran 2022 tarihli Resmi Gazete’de yayınlanan Cumhurbaşkanı Kararıyla belli oldu.

Buna göre ilave tediyelerin üçüncü taksiti 4 Temmuz 2022, dördüncü ise 16 Aralık 2022 tarihinde ödenecek.

Böylece kamu kurumlarındaki sürekli işçilere Kurban Bayramı öncesinde ilave tediye ödemesi yapılacak.   

İlave Tediye hesaplanırken, işçilerin 13 günlük brüt kazancından SGK ve vergi kesintileri düşüldükten sonra ele geçecek net rakam, işçilerin hesabına yatırılacaktır.

Peki ilave tediyelerin ödemelerinin gecikmesi durumunda sürekli işçiler faiz talep edebilir mi?

İlave tediye ödemesinin gecikmesi halinde faiz oranı ne olmalıdır?

İlave tediye hangi ücret üzerinden hesaplanır?

Bu hususlar, Yargıtay 22. Hukuk Dairesi’nin 2016/26906 E., 2020/450 sayılı Kararıyla açıklığa kavuşturulmuştur.

Yargıtay kararındaki hüküm şu şekildedir:

“… Öte yandan,6772 sayılı Kanun’un 4. maddesine göre, ilave tediye alacağının ödeme zamanını, Bakanlar Kurulu belirler. Bakanlar Kurulunun kararı ile ilave tediye alacağı muaccel hale gelir. İlave tediye hesabı, Bakanlar Kurulunun belirlediği ödeme tarihlerindeki ücrete göre yapılmalıdır. Ödeme zamanı taraflarca kararlaştırılmadığında, Borçlar Kanunu’nun 101. maddesi uyarınca, temerrüt için alacaklının ihtarına gerek vardır. İlave tediye alacağı Kanun’dan kaynaklandığından, talep halinde temerrüt tarihinden itibaren yasal faiz yürütülmelidir. Toplu iş sözleşmelerinde bulunan, 6772 sayılı Kanun maddesinin tekrarından ibaret hükümler, alacağın dayanağının ilgili Kanun olduğu gerçeğini değiştirmeyeceğinden, bu durumlarda dahi yasal faize karar verilmelidir.”

Söz konusu Yargıtay kararındaki “Bakanlar Kurulu Karar” ibaresi, Cumhurbaşkanlığı Sistemine geçilmesiyle birlikte Bakanlar Kurulu’nun yerini Cumhurbaşkanı aldığı için “Cumhurbaşkanı Kararı” olarak algılanmalıdır.

Buna göre ilave tediyelerin hesabı, Cumhurbaşkanı Kararı ile belirlenen ödeme tarihlerindeki ücrete göre yapılmalıdır.

Cumhurbaşkanı Kararı ile belirlenen ödeme tarihlerinde ilave tediye alacağı muaccel hale gelir, yani hemen ödenmesi gerekir.

İlave tediye alacağı Kanun’dan kaynaklandığından, talep halinde ödenmediği tarihinden itibaren yasal faiz işletilmelidir.

İşte O Yargıtay Kararı!

T.C.
YARGITAY
22. Hukuk Dairesi
Esas No. 2016/26906
Karar No. 2020/450
Tarihi: 16/01/2020

DAVA: Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi taraf vekillerince istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

Davacı İsteminin Özeti:
Davacı vekili, davacının davalı … İdaresine devredilen … Belediyesinde işçi olarak 14/07/1992 tarihinde çalışmaya başladığını, 30/03/2014 tarihinde devredildiğini belirterek bu tarihe kadar ödenmeyen belediye bünyesindeki çalışmaları nedeniyle hak kazandığı toplu iş sözleşmesi kaynaklı alacaklarının davalıdan tahsilini talep etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti: Davalı vekili, davacının taleplerinin haksız olduğunu ve zamanaşımına uğradığını beyan ederek davanın reddini talep etmiştir.
Mahkeme Kararının Özeti: Mahkemece, toplanan delillere göre ve bilirkişi raporu doğrultusunda davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Temyiz: Karar, taraf vekilleri tarafından temyiz edilmiştir.

Gerekçe:
1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davacının nedenleri bildirilmeyen temyiz itirazları ile davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.
2-Taraflar arasında, ıslaha karşı zamanaşımı def’i konusunda uyuşmazlık bulunmaktadır.
Zamanaşımı, alacak hakkının belli bir süre kullanılmaması yüzünden dava edilebilme niteliğinden yoksun kalmasını ifade eder. Bu tanımdan da anlaşılacağı üzere zamanaşımı, alacak hakkını sona erdirmeyip sadece onu “eksik bir borç” haline dönüştürür ve “alacağın dava edilebilme özelliğini ortadan kaldırır.
Bu itibarla zamanaşımı savunması ileri sürüldüğünde, eğer savunma gerçekleşirse hakkın dava edilebilme niteliği ortadan kalkacağından, artık mahkemenin işin esasına girip onu incelemesi mümkün değildir.

4857 sayılı Kanundan daha önce yürürlükte bulunan 1475 sayılı Yasada ücret alacaklarıyla ilgili olarak özel bir zamanaşımı süresi öngörülmediği halde, 4857 sayılı İş Kanunu‘nun 32/8 maddesinde, işçi ücretinin beş yıllık özel bir zamanaşımı süresine tabi olduğu açıkça belirtilmiştir. Ancak bu Kanundan önce tazminat niteliğinde olmayan, ücret niteliği ağır basan işçilik alacakları, Borçlar Kanununun 126/1 maddesi (6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu 147) uyarınca beş yıllık zamanaşımına tabidir.5521 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu’nun 7’nci maddesinde, iş mahkemelerinde sözlü yargılama usulü uygulanır. Ancak 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 447’inci maddesi ile sözlü yargılama usulü kaldırılmış, aynı yasanın 316 ve devamı maddeleri gereğince iş davaları için basit yargılama usulü benimsenmiştir.

Sözlü yargılama usulünün uygulandığı dönemde zamanaşımı def’i ilk oturuma kadar ve en geç ilk oturumda yapılabilir. Ancak 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun yürürlükte olduğu dönemde 319 uncu madde hükmü uyarınca savunmanın değiştirilmesi yasağı cevap dilekçesinin verilmesiyle başlayacağından, zamanaşımı def’i cevap dilekçesi ile ileri sürülmelidir. 01.10.2011 tarihinden sonraki dönemde ilk oturuma kadar zamanaşımı definin ileri sürülmesi ve hatta ilk oturumda sözlü olarak bildirilmesi mümkün değildir. Dava konusunun ıslah yoluyla arttırılması durumunda, 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu hükümlerinin uygulandığı dönemde, ıslah dilekçesinin tebliğini izleyen ilk oturuma kadar ya da ilk oturumda yapılan zamanaşımı defi de ıslaha konu alacaklar yönünden hüküm ifade eder. Ancak Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun yürürlüğe girdiği 01.10.2011 tarihinden sonraki uygulamada, 317/2 ve 319. maddeler uyarınca ıslah dilekçesinin davalı tarafa tebliği üzerine iki haftalık süre içinde ıslaha konu kısımlar için zamanaşımı def’inde bulunulabileceği kabul edilmelidir.
Dosya içeriğinden, 24/05/2016 tarihli ıslah işlemine ilişkin dilekçenin davalıya 31/05/2016 tarihinde tebliğ edildiği anlaşılmaktadır. Davalı ıslaha karşı süresi içinde 01/06/2016 tarihinde beyan dilekçesi vererek ıslaha karşı zamanaşımı def’i ileri sürmüştür. Davalı vekilinin ıslaha karşı zamanaşımı def’inin değerlendirilmesi gerekirken ıslaha karşı zamanaşımının değerlendirilmemesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

3-Mahkemece toplu iş sözleşmesi kaynaklı alacaklara “ödeme tarihlerinden” itibaren faiz yürütüldüğü ifade edilmiştir. Ne var ki; gerek mahkeme gerekçesi ve hükümde gerekse hükme esas alınan bilirkişi raporunda ödeme tarihleri bir başka deyişle temerrüt tarihleri açıkça belirtilmemiştir. Hüküm fıkrasında her bir alacak kalemi yönünden faiz başlangıç tarihlerinin açıkça gösterilmemesi infazda tereddüde sebebiyet verir. Bu sebeple, mahkemece infaz kolaylığı sağlamak açısından, söz konusu alacakların toplu iş sözleşmelerine göre temerrüt tarihleri ayrı ayrı belirlenip hüküm fıkrasında gösterilmek suretiyle alacaklara faiz işletilmesi sağlanmalıdır. Öte yandan,6772 sayılı Kanun’un 4. maddesine göre, ilave tediye alacağının ödeme zamanını, Bakanlar Kurulu belirler. Bakanlar Kurulunun kararı ile ilave tediye alacağı muaccel hale gelir. İlave tediye hesabı, Bakanlar Kurulunun belirlediği ödeme tarihlerindeki ücrete göre yapılmalıdır. Ödeme zamanı taraflarca kararlaştırılmadığında, Borçlar Kanunu’nun 101. maddesi uyarınca, temerrüt için alacaklının ihtarına gerek vardır. İlave tediye alacağı Kanun’dan kaynaklandığından, talep halinde temerrüt tarihinden itibaren yasal faiz yürütülmelidir. Toplu iş sözleşmelerinde bulunan, 6772 sayılı Kanun maddesinin tekrarından ibaret hükümler, alacağın dayanağının ilgili Kanun olduğu gerçeğini değiştirmeyeceğinden, bu durumlarda dahi yasal faize karar verilmelidir.

Somut uyuşmazlıkta ise Mahkemece hüküm yerinde ilave tediye alacağı bakımından hesaplama dönemine ait Toplu İş Sözleşmelerinde düzenlemekle bulunmakla birlikte bu düzenlemelerde 6772 Sayılı Kanuna atıfta bulunularak ödeme tarihlerini Bakanlar Kurulunun belirleyeceği belirtilmiştir. Şu halde; 6772 sayılı Kanun’dan kaynaklanan ilave tediye alacağına dava ve ıslah tarihinden itibaren faize hükmedilmesi gerekirken toplu iş sözleşmesi kaynaklı alacaklarda olduğu gibi “ödeme tarihinden” faiz yürütülmesi de hatalı olmuştur.
Mahkemece bu hususlar gözetilmeden karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın, yukarıda yazılı sebeplerden dolayı BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgililere iadesine 16/01/2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.

2022 Temmuz Dönemi İşçilik Hesaplama Modülü için tıklayınız!