Bir diğer ifadeyle, işyerinde işlediği bir suçtan dolayı gözaltına alınan ya da tutuklanan işçi bu nedenlerle işe devamsızlığı, ihbar süresini aşarsa işverenin işçiyi işten çıkarma hakkı vardı.

Peki bu durumda işverenin işçiye kıdem tazminatı ödemesi gerekir mi? İşyeri dışındaki bir suçtan tutuklanan işçiyi ihbar süresi sonunda işten çıkaran işveren, ihbar tazminatı öder mi?

Bu hususların açıklığa kavuşturulduğu Yargıtay 9. Hukuk Dairesi’nin 2017/10971 E, 2019/7242 sayılı Kararına konu olan somut olay şöyle gelişmiştir:

1997 yılında Tıp Fakültesinde ihaleyi alan değişik şirketlere bağlı olarak hasta bakıcı ve temizlik elemanı olarak asgari ücretle işe başlayan işçi, 23.11.1998 – 25.07.2000 yılları arası askerlik hizmeti hariç kesintisiz olarak 14.10.2011 tarihine kadar çalışmış, işyeri ile alakası olmayan bir suçtan dolayı 14.10.2011 tarihinde tutuklanmıştır. İşçi, 26.01.2012 tarihinde tahliye edilirken 12.12.2011 tarihinde de çıkışının verildiğini, tahliye edildikten sonra işyerine geldiğini ancak tutuklu kaldığı süre nedeniyle işe alınmadığını ve tazminatsız olarak iş adinin feshedildiğini iddia ederek kıdem tazminatı talebiyle dava açmıştır.

Konuyu değerlendiren Yargıtay, şu hükme varmıştır:

“4857 sayılı İş Kanunu’nun 25. maddesinin (IV) numaralı bendinde işçinin gözaltına alınması veya tutuklanması üzerine devamsızlığın aynı Kanunun 17. maddesinde sözü edilen bildirim süresini aşması durumunda, işverenin derhal fesih hakkı olduğu hükme bağlanmıştır. İş akdini Kanunun değinilen 25/IV maddesi uyarınca fesheden işverenin, kıdem tazminatı ödemesi gerekir ise de işverenin bu durumda bildirim şartına uyma ve ihbar tazminatı yükümlülüğü bulunmamaktadır.

Madde düzenlemesinden amaç, işçinin gözaltına alınması veya tutuklanması üzerine önel içinde tahliye olması halinde mazerete dayanan bu durum nedeni ile iş ilişkisinin devamının sağlanmasıdır. Ancak tutukluluk bildirim süresini geçmiş ise işverene derhal fesih hakkı vermektedir. 

Somut uyuşmazlıkta, davacının iş akdi 14/10/2011 tarihinde tutuklanmış olması nedeniyle 12/12/2011 tarihinde sonlandırılmış, tutukluluk süresi 26/01/2012 tarihine kadar devam etmiştir. Davacının bu devamsızlığı yukarıda belirtilen hüküm uyarınca 8 haftalık önel süresi olan 56 günü geçmektedir.

Davacının tutukluluğu bildirim süresini aştığına göre işverenin feshi 4857 sayılı İş Kanunu’nun 25/IV. maddesi uyarınca haklı nedene dayansa da davacı kıdem tazminatına hak kazanmaktadır. Bu nedenle kıdem tazminatı talebinin kabulü yerine yerinde olmayan gerekçeyle reddi hatalıdır.”

Sonuç olarak Yargıtay, işyeri dışındaki bir suçtan tutuklanan işçinin iş sözleşmesinin, ihbar süresi sonunda işveren tarafından feshedilebileceğini, bu fesihte işverenin kıdem tazminatı ödemesi gerekirken ihbar tazminatı yükümlülüğü bulunmayacağını karara bağlamıştır.