Turkiye.gov.tr adresi üzerinden e-Devlet sistemine giriş yapılır. Arama kısmına  aylık, emekli, gelir kelimelerinden herhangi biri yazılarak ekrana gelen “Gelir Aylık Ödenek Talep Belgesinin Verilmesi” bağlantısına tıklanır. Gelen ekranda “yeni başvuru” tıklanır.
Tahsis talep türü olarak “Yaşlılık Aylığı” seçilir,
SSK Kapsamında aylık talep ediyorsanız “4A SSK“,
Bağkur Kapsamında aylık talep ediyorsanız “4B Bağkur” seçilir ve altta yer alan “Başvur” butonu tıklanır.
T.C. Kimlik numarası ve Ad Soyad bilgileri ekrana otomatik olarak gelecektir Maaş ödemesinin yapılacağı banka seçilerek açıklama kısmına bankanın talep edilen şubesi yazılır.
İletişim Bilgileri kısmında cep telefonu numarası başına “0” eklenmeden yazılmalıdır, e-Posta adresi de eklenebilir.
Adres bölümünde İkametgah bilgisi ekrana otomatik olarak gelecektir.
Tebliğin farklı bir adresi gönderilmesi talep edilmesi halinde “Farklı Adres” kısmına yeni adres yazılmalıdır. Yazılmış olan yeni adresin İl ve İlçe kısımlarının da doldurulması gerekmektedir.
Bağkur, emekli sandığı, banka sandığı veya yurt dışından aylık alınması durumunda “aylık alıyor mu” kutucuğunda yer alan “Evet yada Hayır” seçeneklerinden herhangi birinin mutlaka işaretlenmesi gerekmektedir. “İleri” butonu ile bir sonraki sayfa ya geçiş yapılarak “Başvur” kutucuğu tıklandığında başvuru Sosyal Güvenlik Kurumuna gönderilecektir.

30 Haziran’da Resmi Gazete’de yayınlanan Bakanlar Kurulu kararının üçüncü maddesi şu şekildedir;

(3) Bu madde uyarınca yapılacak atamalar, 4 üncü maddenin birinci fıkrası ile 5 inci maddenin birinci fıkrası kapsamında doğan kontenjandan karşılanır ve kuruluşların talepleri doğrultusunda her bir kamu iktisadi teşebbüsü ve bağlı ortaklığı için Hazine Müsteşarlığı tarafından belirlenecek sayıyı aşamaz. Bu şekilde yapılacak atamalarda 7 nci maddenin birinci fıkrasında belirtilen usul uygulanmaz.

Bu maddede atıf yapılan 10925 sayılı ve Resmi Gazete’de 11/10/2017 tarihinde yayınlanan Bakanlar Kurulu kararının 4. Maddesinin birinci fıkrası ise şöyle;

2017 yılında ayrılan eleman sayısının (askerlik ve 4046 sayılı Kanunun 22 nci maddesi çerçevesinde istihdam fazlası olarak bildirilenler ile 12/10/2016 tarihli ve 2016/9369 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı kapsamında işe alınanlardan ayrılanlar hariç) en fazla %75’i kadar personelin açıktan ve/veya naklen atanması,

Aynı Karar’da atıf yapılan 5. Maddenin birinci fıkrası ise şu şekilde;

Uluslararası standartlar çerçevesinde istihdamına gerek görülen özel niteliklere sahip personel, yeni üretim tesisi, işletme birimi kurulması veya devir alınması veya yeni hizmet birimlerinin faaliyete geçmesi halinde bu tesisler için gerekli personel, kamu teşebbüslerinin mal veya hizmet üretiminde artış görülmesi veya faaliyet alanının genişlemesi durumunda ihtiyaç duyulan personel ile AR-GE faaliyetleri için istihdamına gerek duyulan personele yönelik talepler ve diğer nedenlerle kamu teşebbüsünce ortaya konulan personel ihtiyacına ilişkin talepler ilave atamalar kapsamında değerlendirilebilir. Kamu teşebbüsleri söz konusu ihtiyaçlarına ilişkin detaylı analiz ve gerekçeleri ilgisine göre Müsteşarlığa veya Özelleştirme İdaresi Başkanlığına bildirir. Müsteşarlığın veya Özelleştirme İdaresi Başkanlığının uygun görüşü üzerine, bu talepler, kamu teşebbüsü tarafından statü ve unvan belirtilerek Devlet Personel Başkanlığına gönderilir. Söz konusu atama izinlerine ilişkin talepler Devlet Personel Başkanlığınca unvan değişikliği yapılmaksızın sonuçlandırılır. Bu fıkra kapsamında ilaveten atanacak personel sayısı, 2017 yılında ayrılan personel sayısının (askerlik ve 4046 sayılı Kanunun 22 nci maddesi çerçevesinde istihdam fazlası olarak bildirilenler ile 12/10/2016 tarihli ve 2016/9369 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı kapsamında işe alınanlardan ayrılanlar hariç) %50’sini geçemez.

Hazine Müsteşarlığı’nın BİMER’e başvuran işçilere, yine sistem üzerinden verdiği cevapta da, işçilerin ne kadarının kadroya alınacağına ilişkin şu bilgi yer almaktadır;

233 sayılı Kanun Hükmünde Kararname (KHK) kapsamında bulunan kamu iktisadi teşebbüslerinde (Ek-1), kuruluş yönetim kurulları, bir önceki yıl ayrılan personelin %75’i kadar açıktan ve/veya naklen atama yapmaya ve personel istihdam etmeye yetkilidir. Ayrıca Hazine Müsteşarlığının uygun görüşü üzerine, bir önceki yıl ayrılan personelin %50’si kadar daha ilave personel istihdam edilebilmektedir. Söz konusu iki oranın toplamı, tüm statülerle birlikte alt işveren işçilerinin kadroya geçirilmesinde toplam tavanı oluşturmaktadır.

Sonuç itibariyle, ilgili Bakanlar Kurulu kararları ve Hazine Müsteşarlığı’nın açıklamasına göre, KİT işçilerinin tamamı kadroya alınmayacak. İlgili metinlerde, kadroya geçirilecek işçi sayısına ilişkin kısıtlar açık şekilde yer almaktadır. Kadroya alınacak işçi sayısı, her halükarda Hazine Müsteşarlığı’nın belirlediği rakamı geçemeyecek. Kaç işçinin kadroya alınacağı ise kurum bazlı olarak tespit edilecek. Bu sayı, en fazla, o kurumdan bir önceki yıl ayrılan işçi sayısının % 125’i kadar olacak.

Peki kadro kapsamında olan ve eşit şartları taşıyan işçilerden hangilerinin kadroya alınacağına nasıl karar verilecek?

İşçiler arasından seçme işleminin, kurumlar tarafından yapılacak sınavlarla olması beklenmektedir. 30 Haziran 2018 tarihli Bakanlar Kurulu kararında, KİT ve bağlı ortaklıklarda kadroya alınacak işçilere yönelik sınav yapılması öngörülmektedir. Bu sınavlar, yazılı, sözlü, yazılı ve sözlü ya da uygulamalı olabilecek. Sınavlara ilişkin usul ve esaslar ile gerekli nitelikleri tespit etmeye ise yönetim kurulları yetkili kılındı.

Öte yandan, kadro beklentisi üst düzeyde olan KİT işçilerinin bir bölümünün kadroya alınıp diğerlerinin taşeron işçi olarak çalışmaya devam etmesi, işçiler arasında hayal kırıklığına yol açacaktır.

Hak İş’in açıklaması şöyle;

Konfederasyonumuzun uzun soluklu mücadelesi ve girişimleri sonucu 24 Aralık 2017 tarihinde yayımlanan 696 sayılı KHK ile genel bütçe kapsamındaki ve özel bütçeli kamu kurumlarında/kuruluşlarında hizmet alımı kapsamında taşeron şirketlerde çalışan işçiler 02.04.2018 tarihi itibariyle kamu kurum ve kuruluşlarının sürekli işçi/geçici işçi kadrolarına geçirilmişlerdir.

Kamu İktisadi Teşekkülleri ve Bağlı Ortaklıkları yanında hizmet alım sözleşmeleri kapsamında çalışan işçiler başta olmak üzere, kapsam dışında kalan taşeron işçilerinin tamamının kamu iktisadi teşekkülleri (KİT) veya kamu kurumlarının sürekli işçi kadrolarına geçişinin sağlanması için Konfederasyonumuz mücadelesini sürdürmüştür.

Nihayetinde, Kamu İktisadi Teşekkülleri ve Bağlı Ortaklıklarında personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alım sözleşmeleri kapsamında çalışan işçilerin de hali hazırda görev yaptıkları teşebbüs ve bağlı ortaklıklarında, işçi statüsünde istihdam edilmelerine ilişkin 21/06/2018 tarihli ve 2018/11991 Sayılı Kararname 30/06/2018 tarihli Resmi Gazetede yayımlanmıştır.

Bakanlar Kurulu Kararı uyarınca

Kamu İktisadi Teşekkülleri ve Bağlı Ortaklıklarında personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alım sözleşmeleri kapsamında alt işverenler tarafından çalıştırılan ve 4 Aralık 2017 itibarıyla en az iki yıl kesintisiz olarak ilgili teşebbüs ve ortaklıklarda çalışmış ve halen çalışmaya devam edenler, yapılacak sınavda başarı göstermeleri halinde, ilgili teşekkül ve bağlı ortaklığında işçi statüsünde istihdam edilebilecektir.

Kapsam dâhilinde olan işçilerde aranacak şartların tespiti ve personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alım sözleşmesinin kapsamının belirlenmesinde 696 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin geçici 23 üncü maddesinde yer alan düzenlemeler esas alınacaktır.

696 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameye eklenen geçici 23. madde de yer alan düzenlemeye göre; Kamu İktisadi Teşekküllerinde ve Bağlı Ortaklıklarında personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alım sözleşmeleri kapsamında çalışan ve ilgili düzenleme gereğince kadro geçiş işlemlerinden yararlanacak olan işçilerde aranacak şartlar şu şekildedir:

“a) 657 sayılı Kanunun 48 inci maddesinin (A) bendinin (1), (4), (5), (6), (7) ve (8) numaralı alt bentlerinde belirtilen şartları taşımak,

b) Herhangi bir sosyal güvenlik kurumundan emeklilik, yaşlılık veya malullük aylığı almaya hak kazanmamış olmak…”

Bu koşulların dışında çalışanlardan eğitim, yaş ve kıdem koşulu aranmayacaktır.

696 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameye eklenen geçici 23. madde de düzenlenen kadroya geçirilecek işçinin şahsında aranacak şartlardan ilki, 657 sayılı Kanunun 48 maddesinin (A) bendinde düzenlenen koşulları taşıma ve ilgili suçlardan mahkum olmamaktır. Bu düzenlemeye göre kamu iktisadi teşekküllerinde ve bağlı ortaklıklarda çalışan işçilerin kadroya geçiş işlemlerinin yapılabilmesi için de işçilerin bu koşulun sağlanması gerekmektedir.

Buna göre kadro geçiş işlemlerinden yararlanmak isteyen ve personel teminine yönelik ihale sözleşmesi uyarınca çalışan işçilerden, devlet memurluğuna alınacaklarda aranan genel şartlar aranmakta olup, bunlar;

“(1) Türk Vatandaşı olmak,

(4) Kamu haklarından mahrum bulunmamak,

(5)(Değişik: 23/1/2008 – 5728/317 md.) Türk Ceza Kanununun 53 üncü maddesinde belirtilen süreler geçmiş olsa bile; kasten işlenen bir suçtan dolayı bir yıl veya daha fazla süreyle hapis cezasına ya da

-affa uğramış olsa bile devletin güvenliğine karşı suçlar, Anayasal düzene ve bu düzenin işleyişine karşı suçlar, zimmet, irtikâp, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, güveni kötüye kullanma, hileli iflas, ihaleye fesat karıştırma, edimin ifasına fesat karıştırma, suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama veya kaçakçılık suçlarından mahkûm olmamak,

(6) Askerlik durumu itibariyle;

a) Askerlikle ilgisi bulunmamak,

b) Askerlik çağına gelmemiş bulunmak,

c) Askerlik çağına gelmiş ise muvazzaf askerlik hizmetini yapmış yahut ertelenmiş veya yedek sınıfa geçirilmiş olmak,

(7) 53 üncü madde hükümleri saklı kalmak kaydı ile görevini devamlı yapmasına engel olabilecek akıl hastalığı bulunmamak,

(8) (Ek: 3/10/2016 – KHK-676/74 md.; Aynen kabul: 1/2/2018-7070/60 md.) Güvenlik soruşturması ve/veya arşiv araştırması yapılmış olmak.” şeklinde sıralanmıştır. Bu kapsamda kamu iktisadi teşekkülleri ve bağlı ortaklıklarında çalışan işçilerin kadro düzenlemesinden yararlanabilmesi için bu koşulları sağlaması gerekmektedir.

657 sayılı Kanunun 48. maddesi A bendi 5. fıkrasında yer alan hükümlü olmama koşulunu sağlayamayan işçiler, kadro kapsamı dışında bırakılmıştır. Ancak bu koşulu sağlayamayan işçilerin de 696 sayılı KHK kapsamında kadro geçiş işlemlerinden yararlanabilmesi için 30377 sayılı ve 31.03.2018 tarihli Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren “Kamu Kurum ve Kuruluşlarında Eski Hükümlü veya Terörle Mücadelede Malul Sayılmayacak Şekilde Yaralananların İşçi Olarak Alınmasında Uygulanacak Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik” ile eski hükümlü çalıştırma yükümlülüğü kapsamında işe alınma ile ilgili değişiklik yapılmış ve geçici madde eklenmiştir. Bu düzenlemeye göre;

“Eski hükümlü çalıştırma yükümlülüğü kapsamında işe alınma

GEÇİCİ MADDE 1 –(1) 27/6/1989 tarihli ve 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin geçici 23 üncü maddesi kapsamında aranan diğer tüm şartları taşımakla birlikte yalnızca 657 sayılı Kanunun 48 inci maddesinin (A) bendinin (5) numaralı alt bendinde belirtilen şartı taşımaması nedeniyle sürekli işçi kadrosuna/geçici işçi pozisyonuna geçirilemeyen alt işveren işçilerinden; bu Yönetmelik kapsamında eski hükümlü olduğunu belgelendirenler, sürekli işçi kadrosuna/geçici işçi pozisyonuna geçiş yapamadığı ilgili kamu kurum ve kuruluşunca Kurumdan talepte bulunmaksızın 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin geçici 23 üncü maddesi hükümlerine tabi olmak kaydıyla eski hükümlü çalıştırma yükümlülüğü kapsamında işe alınabilir.” denilmek suretiyle 696 sayılı KHK kapsamında kişinin şahsında aranan koşulları sağlayamadığı için kadro düzenlemesi kapsamından yararlanamayan eski hükümlülerin, kamu kurum ve kuruluşları tarafından, İş Kurumundan işçi talebine bulunulmaksızın, eski hükümlü çalıştırma yükümlülüğü kapsamında doğrudan işe alınabilecekleri düzenlenmiştir.

21.06.2018 tarihli ve 2018/11991 sayılı Kararname ile Kamu İktisadi Teşekkülleri İle Bağlı Ortaklıklarda çalışan işçilerin kadro işlemlerinin yapılabilmesi için, işçinin şahsında aranan koşullar bakımından 696 sayılı KHK ile 375 Sayılı KHK’ ya eklenen geçici 23 maddesine atıf yapılmıştır. Yapılan atıf nedeniyle Kamu İktisadi Teşekküllerinde ve Bağlı Ortaklıklarında çalışan eski hükümlüler, çalıştıkları kurumlar tarafından doğrudan, eski hükümlü çalıştırma yükümlülüğü kapsamında işe alınabilecektir.

696 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameye eklenen geçici 23. maddesinde düzenlenen kadroya geçirilecek işçinin şahsında aranacak diğer bir koşulda herhangi bir sosyal güvenlik kurumundan emeklilik aylığı almaya hak kazanmamış olma koşuludur.

İlgili düzenleme gereğince emeklilik, yaşlılık veya malullük aylığı almaya hak kazananlar, 696 Sayılı KHK ile getirilen kadro düzenlemesinin kapsama dışındadır. Bu kişilerin tazminatları ödenmek suretiyle iş sözleşmeleri fesih edilecektir. Kamu iktisadi teşekküllerinde ve bağlı ortaklıklarda emeklilik, yaşlılık veya malullük aylığı almaya hak kazanmasına rağmen çalışması devam eden işçiler de 696 sayılı KHK ile 375 sayılı KHK’ya eklenen geçici 23. maddeye yapılan atıf nedeniyle 21.06.2018 tarih ve 2018/11991 sayılı Kararnamenin kapsamı dışında kalacaktır.

21.06.2018 tarihli ve 2018/11991 sayılı Kararnamede 4 Aralık 2017 tarihi itibariyle en az iki yıl kesintisiz olarak ilgili teşebbüs ve ortaklıklarda çalışma ve halen çalışıyor olma şartının sağlanıp sağlanamadığının tespiti, atıf yapılan 696 sayılı KHK’ nın geçici 23 maddesinde düzenlenen istisnalar dikkate alınarak yapılacaktır. Buna göre;

“… personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alım sözleşmeleri kapsamında bulunmakla birlikte 4/12/2017 tarihinde doğum veya sağlık kurulu raporuyla belgelendirilen sağlık sorunları nedenleriyle iş sözleşmeleri askıda olanlar veya anılan tarih itibarıyla askerde bulunanlar hakkında da bu madde hükümleri uygulanır. Birinci fıkrada belirtilen süreler, askerlik veya askı süresinin sona erdiği tarihten itibaren başlar. Sürekli işçi kadrolarına geçirilme süreci, birinci fıkra kapsamında olmakla birlikte bu sürecin tamamında veya herhangi bir aşamasında askerde bulunanlar için askerlik süresinin sona erdiği tarihten itibaren başlar veya kaldığı yerden devam eder…” şeklinde düzenleme bulunmaktadır.

696 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameye eklenen geçici 23. maddesinde yer alan bu düzenlemeye göre 4 Aralık 2017 tarihinde çalışıyor olma koşulunun istisnaları açıkça sayılmış olup, iş sözleşmesi yukarıda belirtilen nedenlerle askıda olan işçilerinde kadro kapsamına dahil edilmesi gerekmektedir.

Nitekim Kamu iktisadi Teşekkülleri Ve Bağlı Ortaklıklarında çalışan işçilerin kadro geçiş işlemlerinden yararlanabilmeleri için 4 Aralık 2017 tarihi itibariyle en az iki yıl kesintisiz olarak ilgili teşebbüs ve ortaklıklarda çalışma ve halen çalışıyor olma koşulu aranmakta olup; iki yıl içinde yıllık izin, doğum izni, askerlik hizmeti nedeniyle veya toplamda 30 günü geçmeyen sürelerle çalışması kesintiye uğrayan işçilerin de kadro kapsamında olduğu açıkça düzenlenmiştir.

Kamu İktisadi Teşekküllerinde ve Bağlı Ortaklıklarında personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alım sözleşmesi kapsamında çalışan ve kadro düzenlemesinden yararlanacak olan işçilerin çalışmakta oldukları ihale sözleşmelerinde aranacak şartlar açısından 696 Sayılı KHK ile 375 sayılı KHK ‘ya eklenen geçici 23. maddeye atıf yapılmış olup söz konusu düzenleme uyarınca ihale sözleşmelerinde aranacak koşullar aşağıdaki şekildedir:

“…Bu maddenin uygulanmasında personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı; 4734 sayılı Kanun ve diğer mevzuattaki hükümler uyarınca ihale konusu işte çalıştırılacak personel sayısının ihale dokümanında belirlendiği, bu personelin çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı ve yaklaşık maliyetinin en az %70’lik kısmının asgari işçilik maliyeti ile varsa ayni yemek ve yol giderleri dahil işçilik giderinden oluştuğu, yıl boyunca devam eden ve niteliği gereği süreklilik arz eden işlere ilişkin hizmet alımlarını ifade eder.

Hizmet alım sözleşmesi kapsamında niteliği birbirinden farklı hizmet türlerinin bulunması halinde personel çalıştırılmasına dayalı olup olmama yönünden yapılacak değerlendirme her hizmet türü için ayrı ayrı yapılır…” şeklinde düzenleme bulunmaktadır.

Bu kapsamda işçilerin kadro geçiş işlemlerinden yaralanmaları personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alım sözleşmesi kapsamında çalışıyor olma koşuluna bağlanmış olup; bir ihale sözleşmesinin düzenleme kapsamında kabul edilebilmesi için;

– 4734 sayılı Kanun ve diğer mevzuat hükümleri uyarınca ihale konusu işte çalıştırılacak personel sayısının ihale dokümanında belirlendiği,

– Personelin çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı,

– İhale yaklaşık maliyetinin en az %70 lik kısmının asgari işçilik maliyetinden oluşanlar,

–Yıl boyunca devam eden ve niteliği gereği süreklilik arz eden işlere ilişkin şartları taşıması gerekmektedir.

İlgili düzenleme gereğince yukarıda sayılan koşulların sağlanması halinde kamu iktisadi teşekkülleri ve bağlı ortaklıklarında çalışmakta olan işçilerin kadro geçiş işlemlerinden yararlanmaları gerekmektedir.

Teşebbüs ve bağlı ortaklıklar, bu kararın yürürlüğe girmesinden itibaren aynı yıl içinde yazılı, sözlü veya uygulamalı sınav yapacaktır. Bu kapsamda yapılacak sınava ilişkin usul ve esaslarla gerekli nitelikleri tespit etmeye, Kamu İktisadi Teşekkülleri ve Bağlı Ortaklıklarının yönetim kurulları yetkili olacaktır.

Kamu iktisadi teşebbüsleri ve bağlı ortaklıklarda çalışan alt işveren işçilerimizin, çalıştıkları kurumlarda işçi statüsünde istihdamı yönünde Konfederasyonumuzun mücadelesinin karşılık görmesi, bu yönde düzenleme yapılması, Konfederasyonumuz ve tüm çalışanlar açısından ümit ve memnuniyet vericidir.

Başta Sayın Cumhurbaşkanımız olmak üzere, Başbakanımıza, Bakanlar Kurulu üyelerimize, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanımıza, Maliye Bakanımıza emeği ve katkısı olan herkese, çalışanlar adına teşekkür ediyor, düzenlemenin ülkemiz ve tüm çalışanlar için hayırlı olmasını diliyoruz.

Kamu kurum/kuruluşlarında, KİT’lerde istihdam edilen ancak kapsam dışında kalan tüm taşeron işçilerinin kamu kurumlarının sürekli işçi kadrolarına atanmaları yönündeki mücadelemiz, daha önce de defaten beyan ettiğimiz üzere, kamudaki tüm taşeron işçiler kadroya geçirilinceye kadar devam edecektir.

Ancak çok sayıda soru işareti de söz konusu. Kadro düzenlemesi hangi kurumları kapsıyor? Hangileri KİT ve bağlı kuruluş olarak kabul edilecek? Kapsam dışı tutulan kuruluşlar hangileri? PTT, Türkiye Şeker Fabrikaları ve kamu bankaları neden kapsam dışı tutuldu?

KİT taşeron işçilerine kadronun hangi kurum çalışanlarını kapsadığı, hangi kurumların kapsam dışı kaldığı ve bunun yasal dayanağının ne olduğuna ilişkin bilgi vermeye çalışacağız.

30 Haziran tarihli Resim Gazete’de yayınlanan 21 /6/ 2018 TARİHLİ VE 2018/11991 SAYILI KARARNAMENİN EKİ KARARI’NIN birinci maddesi şu şekildedir;

MADDE 1- Kamu iktisadi teşebbüsleri ve bağlı ortaklıklarının 2018 yılına ait Genel Yatırım ve Finansman Programının tespitine ilişkin 11/10/2017 tarihli ve 2017/10925 sayılı Kararnamenin eki Kararın 7 nci maddesinden sonra gelmek üzere aşağıdaki madde eklenmiştir.

Bu madde dolayısıyla, KİT işçilerine kadro kapsamı için kararda atıf yapılan 11/10/2017 tarihli ve 2017/10925 sayılı kararnameye bakmak gerekmektedir. Bu kararnamede, KİT ve bağlı kuruluşlar olarak şu kuruluşlar sayılmaktadır;

KADRO KAPSAMINA ALINAN KURUMLAR

• Boru Hatları ile Petrol Taşıma A.Ş (BOTAŞ)
• Çay İşletmeleri Genel Müdürlüğü (ÇAYKUR)
• Devlet Hava Meydanları İşletmesi Genel Müdürlüğü (DHMİ)
• Devlet Malzeme Ofisi Genel Müdürlüğü (DMO)
• Elektrik Üretim A.Ş (EÜAŞ)
• Et ve Süt Kurumu Genel Müdürlüğü (ESK)
• Eti Maden İşletmeleri Genel Müdürlüğü (ETİ MADEN)
• Kıyı Emniyet Genel Müdürlüğü
• Makine ve Kimya Endüstri Kurumu (MKEK)
• Tarım İşletmeleri Genel Müdürlüğü (TİGEM)
• Toprak Mahsulleri Ofisi (TMO)
• Türkiye Cumhuriyeti Devlet Demiryolları Genel Müdürlüğü (TCDD)
• Türkiye Elektrik İletim A.Ş (TEİAŞ)
• Türkiye Elektrik Ticaret ve Taahhüt A.Ş (TETAŞ)
• Türkiye Kömür İşletmeleri Kurumu Genel Müdürlüğü (TKİ)
• Türkiye Petrolleri Anonim Ortaklığı (TPAO)
• Türkiye Taşkömürü Kurumu (TTK)
• Türkiye Elektrik Dağıtım A.Ş. (TEDAŞ)
• Türkiye Elektromekanik Sanayi A.Ş. (TEMSAN)
• Türkiye Demiryolu Makinaları Sanayii A.Ş
• Türkiye Lokomotif ve Motor Sanayii A.Ş
• Türkiye Vagon Sanayii A.Ş
• TCDD Taşımacılık A.Ş

Dolayısıyla kadro kapsamına alınan KİT ve bağlı kuruluşlar olarak bu 23 kuruluş esas alınmaktadır. Hazine Müsteşarlığı’nın raporlarına baktığımızda da KİT ve bağlı kuruluşlar olarak yine bu kuruluşların sayıldığı görmekteyiz.

Bunun dışındaki PTT, Kamu Bankaları, Türkiye Şeker Fabrikaları, AOÇ gibi kurumlar farklı başlıklar altında değerlendirildiği için kadro açısından kapsam dışı tutulmuştur. Kapsam dışı tutulan kurumlar, Hazine Müsteşarlığı’nın raporlarında şu başlıklar altında değerlendirilmiştir.

KAPSAM DIŞI TUTULAN KURULUŞLAR

ÖZELLEŞTİRME PORTFÖYÜ

• Türkiye Şeker Fabrikaları A.Ş.
• Sümer Holding A.Ş.
• Türkiye Denizcilik İşletmeleri A.Ş.
• Türkiye Elektrik Dağıtım A.Ş.
• Gayrimenkul A.Ş.
• Ankara Doğal Elektrik Üretim ve Ticaret A.Ş.
• Türkiye Elektromekanik Sanayi A.Ş. Genel Müdürlüğü

DİĞER KAMU İŞLETMELERİ VE FONLAR

• Posta ve Telgraf Teşkilatı Anonim Şirketi
• Türksat Uydu Haberleşme Kablo TV ve İşletme A.Ş.
• Türkiye Radyo Televizyon Kurumu
• Atatürk Orman Çiftliği Müdürlüğü
• Türk Hava Yolları A.O.
• Anadolu Ajansı
• Borsa İstanbul A.Ş

Sonuç olarak, Bakanlar Kurulu kararına konu olan Kararname ekinde yer almayan ve Hazine Müsteşarlığı tarafından da özelleştirme portföyü ve diğer kamu işletmeleri kapsamında kabul edilen kuruluşlardaki taşeron işçilerin KİT ve bağlı kuruluş personeli olarak kadroya geçirilmesi söz konusu olmayacaktır.

Hak İş’in KİT’lerdeki taşeron işçilerin kadroya alınmasıyla ilgili açıklaması şöyle;

Konfederasyonumuzun uzun soluklu mücadelesi ve girişimleri sonucu 24 Aralık 2017 tarihinde yayımlanan 696 sayılı KHK ile genel bütçe kapsamındaki ve özel bütçeli kamu kurumlarında/kuruluşlarında hizmet alımı kapsamında taşeron şirketlerde çalışan işçiler 02.04.2018 tarihi itibariyle kamu kurum ve kuruluşlarının sürekli işçi/geçici işçi kadrolarına geçirilmişlerdir.

Kamu İktisadi Teşekkülleri ve Bağlı Ortaklıkları yanında hizmet alım sözleşmeleri kapsamında çalışan işçiler başta olmak üzere, kapsam dışında kalan taşeron işçilerinin tamamının kamu iktisadi teşekkülleri (KİT) veya kamu kurumlarının sürekli işçi kadrolarına geçişinin sağlanması için Konfederasyonumuz mücadelesini sürdürmüştür.

Nihayetinde, Kamu İktisadi Teşekkülleri ve Bağlı Ortaklıklarında personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alım sözleşmeleri kapsamında çalışan işçilerin de hali hazırda görev yaptıkları teşebbüs ve bağlı ortaklıklarında, işçi statüsünde istihdam edilmelerine ilişkin 21/06/2018 tarihli ve 2018/11991 Sayılı Kararname 30/06/2018 tarihli Resmi Gazetede yayımlanmıştır.

Bakanlar Kurulu Kararı uyarınca;

Kamu İktisadi Teşekkülleri ve Bağlı Ortaklıklarında personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alım sözleşmeleri kapsamında alt işverenler tarafından çalıştırılan ve 4 Aralık 2017 itibarıyla en az iki yıl kesintisiz olarak ilgili teşebbüs ve ortaklıklarda çalışmış ve çalışmaya devam edenler, yapılacak sınavda başarı göstermeleri halinde, ilgili teşekkül ve bağlı ortaklığında işçi statüsünde istihdam edilebilecektir.

İki yıl kesintisiz çalışma süresinin hesaplanmasında yıllık izin, doğum izni, askerlik ve toplamda 30 günü geçmeyen kesintiler dâhil edilmeyecektir.

Dolayısıyla son iki yıl içerisinde, yıllık izin, doğum izni, askerlik hizmeti nedeniyle veya toplamda 30 günü geçmeyen sürelerde çalışması kesintiye uğrayan işçiler de kapsam dâhilinde olacaktır.

Kapsam dâhilinde olan işçilerde aranacak şartların tespiti ve personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alım sözleşmesinin kapsamının belirlenmesinde 696 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin geçici 23 üncü maddesinde yer alan düzenlemeler esas alınacaktır.

Teşebbüs ve bağlı ortaklıklar, bu kararın yürürlüğe girmesinden itibaren aynı yıl içinde yazılı, sözlü veya uygulamalı sınav yapacaktır. Bu kapsamda yapılacak sınava ilişkin usul ve esaslarla gerekli nitelikleri tespit etmeye, Kamu İktisadi Teşekkülleri ve Bağlı Ortaklıklarının yönetim kurulları yetkili olacaktır.

KİT’lerde çalışan alt işveren işçilerimizin de, ilgili teşekkül ve ortaklıklarında işçi statüsünde istihdamı yönünde Konfederasyonumuzun mücadelesinin karşılık görmesi, bu yönde düzenleme yapılması, Konfederasyonumuz ve tüm çalışanlar açısından ümit ve memnuniyet vericidir.

Başta Sayın Cumhurbaşkanımız olmak üzere, Başbakanımıza, Bakanlar Kurulu üyelerimize, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanımıza, Maliye Bakanımıza emeği ve katkısı olan herkese, çalışanlar adına teşekkür ediyor, düzenlemenin ülkemiz ve tüm çalışanlar için hayırlı olmasını diliyoruz.

Kamu kurum/kuruluşlarında, KİT’lerde istihdam edilen ancak kapsam dışında kalan tüm taşeron işçilerinin kamu kurumlarının sürekli işçi kadrolarına atanmaları yönündeki mücadelemiz, daha önce de defaten beyan ettiğimiz üzere, kamudaki tüm taşeron işçiler kadroya geçirilinceye kadar devam edecektir.

Bakanlar Kurulu Kararına göre KİT ve bağlı ortaklıklarında 4 Aralık 2017 tarihi itibariyle en az iki yıl kesintisiz çalışması olanlar ve halen çalışmaya devam edenler, yapılacak sınavda başarı göstermeleri halinde hali hazırda görev yaptıkları yerde işçi statüsünde istihdam edilecekler. 2 yıllık sürenin hesaplamasına, yıllık izin, doğum izni, askerlik ve toplamda 30 günü geçmeyen kesintiler dahil edilmeyecek.

Kararnameye göre Kamu İktisadi Teşekküllerinin istihdam talepleri kadar işçi kadroya alınacak ve bu sayı Hazine Müsteşarlığı’nın belirleyeceği sayıyı geçemeyecek.

Ayrıca kadroya alınacak kişilerde aranacak şartların tespiti ve personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alım sözleşmesinin kapsamının belirlenmesi açısından, 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin (KHK) geçici 23 üncü maddesine ilişkin hükümleri esas alınacak. Yani 696 Sayılı KHK ile kadroya alınan taşeron işçilere uygulanan kriterler aynı şekilde KİT’lerde kadroya geçirilecek personel için de uygulanacak.

Buna göre kadroya geçirilecek personelin;

• 657 sayılı Kanunun 48 inci maddesinin (A) bendinin (1), (4), (5), (6), (7) ve (8) numaralı alt bentlerinde belirtilen şartları taşıması,
• Herhangi bir sosyal güvenlik kurumundan emeklilik, yaşlılık veya malullük aylığı almaya hak kazanmamış olması,
• Bu kapsamda çalıştırılmalarına ilişkin olarak açtıkları davalardan ve/veya icra takiplerinden feragat edeceğine dair yazılı beyanda bulunması gerekecek.

Resmi Gazete’de yayınlanan Bakanlar Kurulu Kararının ardından Türk İş’ten yapılan açıklamada, “Kamuda çalışan taşeron işçilerinin kadroya alınmasına kısmen imkan sağlayacak bu düzenleme umut vericidir. Konfederasyonumuz, Aralık 2017 tarihinden bu yana ayrımsız, şartsız bütün taşeron işçilerin kadroya alınması için çalışmalarını devam ettirmektedir. Bakanlar kurulu kararı umutlarımızın yersiz olmadığını göstermiştir.” denildi.

Resmi Gazete’de yayınlanan Bakanlar Kurulu Kararını görmek için tıklayınız

Resmi Gazete’de yayımlanan ilgili yönetmelik hükümleri şu şekilde:

Maliye Bakanlığından:

PERSONEL ÇALIŞTIRILMASINA DAYALI HİZMET ALIMLARINDA TOPLU İŞ
SÖZLEŞMESİNDEN KAYNAKLANAN FİYAT FARKININ ÖDENMESİNE
DAİR YÖNETMELİKTE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA
İLİŞKİN YÖNETMELİK

MADDE 1 – 22/1/2015 tarihli ve 29244 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Personel Çalıştırılmasına Dayalı
Hizmet Alımlarında Toplu İş Sözleşmesinden Kaynaklanan Fiyat Farkının Ödenmesine Dair Yönetmeliğe aşağıdaki
geçici madde eklenmiştir.
“Geçiş işlemi yapılıncaya kadar ödenecek fiyat farkı
GEÇİCİ MADDE 5 – (1) 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin geçici 23 üncü maddesinin onbeşincifıkrası gereğince süresi uzatılan ihale sözleşmelerinden (aynı kapsamda başka bir yükleniciden 0,doğrudan temin yoluyla karşılananlar dahil olmak üzere), 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanununun 8 inci maddesinin üçüncü fıkrası çerçevesinde yapılmış ve süresi söz konusu geçici 23 üncü maddenin birinci fıkrasında öngörülen geçiş işleminden önce ihale sözleşmesi ile birlikte sona eren toplu iş sözleşmeleri, kamu kurum ve kuruluşları itibarıyla geçiş işleminin yapıldığı tarihe kadar uygulanmaya devam edilir. Bu döneme ilişkin uygulanacak ücret zam oranları, Yüksek Hakem Kurulunca bağıtlanan toplu iş sözleşmelerindeki oranlar esas alınarak belirlenir ve Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığınca ilan edilir. Bunlardan kaynaklanan işçiliğe bağlı giderlerde oluşan artışlar kamu kurum ve kuruluşlarınca fiyat farkı olarak ödenir. Fiyat farkı kapsamında yapılacak ödemeler ve yasal yükümlülüklerin yerine getirilmesinde kamu kurum ve kuruluşlarınca gerekli tedbirler alınır. Bu madde hükümleri, 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin geçici 24 üncü maddesinin birinci fıkrası kapsamındaki idareler bakımından da uygulanır.”
MADDE 2 – Bu Yönetmelik 24/12/2017 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
MADDE 3 – Bu Yönetmelik hükümlerini Maliye Bakanı yürütür.

Yönetmelik metninin orijinalini görmek için tıklayınız.

Değişiklik Hangi İşleri İlgilendiriyor?
Yüksek Hakem Kurulu kararı ile toplu iş sözleşmesi farkları ödenen ve 696 sayılı KHK ile sözleşme süresi, “kadroya geçiş tarihine kadar” uzatılan personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarını ilgilendirmektedir.

ÖRNEK: Yüksek Hakem Kurulu kararı ile toplu sözleşme farkları ödenen ve sözleşmesi 31.12.2017 tarihinde sona eren bir temizlik hizmet alımı işinin sözleşme süresi, 696 sayılı KHK ile 01.04.2018 tarihine kadar uzatılmıştır.

Ancak sözleşme süresi uzatılmış olmasına karşın Yüksek Hakem Kurulu yürürlük tarihi 31.12.2017’de bittiği için bu işte çalışan taşeron işçilere toplu iş iş sözleşmesinden kaynaklı farklar ödenemiyordu. Yapılan düzenleme ile 01.01.2018 – 01.04.2018 arasında dönemi için de toplu sözleşme farkları ödenecektir.

KİK tarafından, 696 sayılı Kanun Hükmünde Kararname’nin (KHK) ilgili maddelerinde “personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı tanımı ile mevcut ihale sözleşmelerinin yürütümüne ilişkin hükümlerden kaynaklanabilecek tereddütleri gidermeye” Kurumun görevli ve yetkili kılındığı belirtilerek bu kapsamda şu açıklama yapıldı;

1) 696 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Bazı Düzenlemeler Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 127 nci maddesiyle 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameye eklenen geçici 23 üncü maddenin on beşinci fıkrasında yer alan “süresi başka bir işleme gerek kalmaksızın mevcut sözleşme koşullarına uygun olarak geçiş işlemi yapılıncaya kadar ilgili mevzuatı uyarınca uzamış sayılır. ” ibaresinin uygulanmasında,

a) Yüklenicinin kabulü şartının aranmamasına,
b) Yüklenicinin sözleşmeye devam etmemesi halinde herhangi bir idari yaptırıma tabi tutulmamasına,
c) Bu durumda hizmetin devamını sağlamak amacıyla başvurulacak doğrudan temin alımının, sözleşmeye devam etmeyen yükleniciden yapılmamasına,

2) 375 sayılı KHK’nin geçici 23 üncü maddesinin on beşinci fıkrası uyarınca uzamış sayılan sözleşmelerde, kesin teminat süresinin yeterli olmayacağının anlaşılması durumunda uzamış sayılma nedeniyle meydana gelecek bedel artışına karşılık olarak ve geçiş işlemlerinin tamamlanacağı tarihi de kapsayan bir teminatın idareler tarafından aranması ve istenmesine;

• Bu durumda yükleniciler tarafından uzamış sayılma nedeniyle meydana gelecek bedel artışını ve geçiş işlemlerinin tamamlanacağı tarihi de kapsayan dokümanda belirtilen oran üzerinden tek bir kesin teminat sunulabilmesinin mümkün olduğuna,

•Bununla birlikte yükleniciler tarafından sadece kesin teminat süresinin, geçiş işlemlerinin tamamlanacağı tarih dikkate alınmak suretiyle ilgili mevzuatı uyarınca uzatılabilmesinin, bu durumda uzamış sayılma nedeni ile meydana gelecek bedel artışına karşılık dokümanda belirtilen oranda ve uzatılan süreyi de kapsayacak şekilde, bir ek kesin teminatın sunulabilmesinin de mümkün olduğuna ve ayrıca sözleşmeye devam etmesine rağmen, ek kesin teminat vermeyen yükleniciden ek kesin teminata karşılık gelen bedelin, hakedişlerden kesinti yapılmak suretiyle de karşılanabileceğine,

3) Kısmi süreli çalışanlar ile tam zamanlı çalışanların tek bir hizmet alımına konu edilmesi halinde 696 sayılı KHK’nin 127 nci maddesiyle 375 sayılı KHK’ye eklenen geçici 23 üncü maddenin onuncu fıkrasında düzenlenen “% 70” oranının hesabının, çalışan tüm personel için yaklaşık maliyette öngörülen işçilik gideri dikkate alınarak yapılmasına,

4) İhale dokümanında asgari personel sayısının belirlenmiş olduğu durumlarda “ihale dokümanında personel sayısının belirlenmesi” kriterinin gerçekleştiğinin kabul edilmesine,

5) “Niteliği gereği süreklilik arz eden iş” kriterinin tespitinde, geçici nitelikte olmama, belli dönemler itibarıyla tekrarlanmasına ihtiyaç duyulma kriterlerinin dikkate alınmasına karar verilmiştir.

• 1. GİRİŞ
• 2. NORMAL İŞÇİ ASGARİ ÜCRETİN %0 FAZLASI (YEMEK ÖDENMİYOR)
• 3. NORMAL İŞÇİ ASGARİ ÜCRETİN %0 FAZLASI (YEMEK ÖDENİYOR)
• 4. ENGELLİ İŞÇİ ASGARİ ÜCRETİN %0 FAZLASI (YEMEK ÖDENİYOR)
• 5. EMEKLİ İŞÇİ %0 FAZLASI YEMEK ÖDENİYOR (%5,5 SGDP KESİNTİSİ UYGULANMIŞ)

Ali Hikmet UĞURLU
Kamu İhale Mevzuatı Uzmanı

1. GİRİŞ

2018 yılında brüt asgari ücret 2.029,50 TL olarak belirlendi. Yeni asgari ücrete göre personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde uygulanacak asgari ücret fiyat farkı hesaplarına ilişkin rakamsal örnekleri (Normal İşçi, Engelli İşçi, Emekli İşçi için) aşağıda bulabilirsiniz.

Makalenin PDF halini indirmek için tıklayınız.

2. NORMAL İŞÇİ ASGARİ ÜCRETİN %0 FAZLASI (YEMEK ÖDENMİYOR)

3. NORMAL İŞÇİ ASGARİ ÜCRETİN %0 FAZLASI (YEMEK ÖDENİYOR)

4. ENGELLİ İŞÇİ ASGARİ ÜCRETİN %0 FAZLASI (YEMEK ÖDENİYOR)

Engelli İşçi Fiyat Farkı Tutarı Neden Düşük Çıkar?

4857 Sayılı Kanunun 30’ncu maddesi kapsamında çalışan engelli işçilerin prime esas kazanç alt sınırı üzerinden (yani asgari ücretten) hesaplanan işveren hisselerinin tamamı hazine tarafından karşılanır.

Bu nedenle engelli işçilerin fiyat farkı normal işçilere göre biraz daha düşük çıkar. Hazine tarafından karşılanan işveren primleri asgari ücretle sınırlıdır. Yani asgari ücretin fazlası ve nakdi olarak ödenen yemek ve yol ücretleri normal işçi gibi hesaplanır.

Ayrıca SGK’nın 2008/77 sayılı genelgesi uyarınca, % 2 işveren işsizlik primi payı, teşvik kapsamında değerlendirilmeyecektir. Bu nedenle asgari ücrete kadar olan kısım için % 2 işveren işsizlik priminin fiyat farkı hesabında dikkate alınması gerekir.

5. EMEKLİ İŞÇİ %0 FAZLASI YEMEK ÖDENİYOR (%5,5 SGDP KESİNTİSİ UYGULANMIŞ)

Emekli İşçiler Hakkında Sayıştay Kararı Ne Diyor?

21/06/2016 tarihli Sayıştay Temyiz Kurulu kararında özetle, emekli işçiler adına Sosyal Güvelik Kurumuna %30 oranında prim yatarken, normal işçilerde bu oranın %35,5 olduğu ve bu nedenle
aradaki %5,5 puanlık farkın Yükleniciye yapılacak fiyat farkı ödemesinden tahsil edilmesi gerektiğine hükmetmiştir.

Verilen kararın hatalı olduğuna ilişkin görüşümüzün yer aldığı “Sayıştay Kararı: Emekli İşçi Çalıştırılan İşlerden Kamu Zararı Var!” adlı makalemizi inceleyebilirsiniz.

Bu fiyat farkı tablosu yukarıda bahsedilen Sayıştay Temyiz Kurulu kararını uygulamak isteyen kurumlara örnek olması açısından yayınlanmaktadır.

Makalenin PDF halini indirmek için buraya tıklayınız.

• 1. SÜRECİ DEVAM EDEN İHALELERİN İPTALİ
• 2. 24/12/2017’DEN SONRA BAŞLAYACAK İŞLERİN SÖZLEŞMESİNİN FESHEDİLMESİ
• 3. FESHEDİLEN SÖZLEŞMELERLE İLGİLİ YÜKLENİCİLERE YAPILACAK ÖDEMELER
• 4. DEVAM EDEN İŞLERİN SÜRESİNİN UZATILMASI VEYA 22/D İLE YENİ ALIM YAPILMASI

Ali Hikmet UĞURLU
Kamu İhale Mevzuatı Uzmanı

1. SÜRECİ DEVAM EDEN İHALELERİN İPTALİ

696 sayılı KHK’nın 127 maddesi ile 375 sayılı KHK’ya eklenen Geçici Madde 23’e göre;

Personel çalıştırılmasına dayalı olan ve ihale süreci devam eden ancak sözleşmesi imzalanmamış tüm işler iptal edilecektir. İlgili madde de “Birinci fıkra kapsamındaki işler için süreci devam eden ihaleler iptal edilir” denilmiştir.

Makalenin PDF halini indirmek için tıklayınız.

Buna göre

– İhale ilanı yayınlanmış,
– İhalesi yapılmış,
– İhale kararı alınmış,
– Sözleşmeye davet edilmiş
– Henüz sözleşmesi imzalanmamış

durumdaki işler vakit kaybedilmeden iptal edilmelidir.

Bu kapsamda yapılmış olan ihalelerin süresi 3 aylık veya ihale usulü Pazarlık 21/b veya 21/f şeklinde ise de kanaatimizce iptal edilmesi gerekecektir. Çünkü KHK düzenlemesinde ihalenin süresine veya usulüne yönelik herhangi ayrım yapılmamıştır.

Ancak doğrudan temin bir ihale usulü olmadığından, 22/d veya diğer bentlerde hazırlığı yapılmış olan işlerin iptali söz konusu olmayacaktır.

Bu gerekçe nedeniyle iptal edilen işlere karşı Yüklenicilerin itiraz hakkı olup olmadığı tartışmalıdır. Ancak itiraz halinde “İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Yönetmelik” kapsamında hareket edilmesi gerekecektir.

İhalesi iptal edilen işlerle ilgili Yükleniciye yapmış olduğu masraflar nedeniyle herhangi bir ödeme yapılmayacaktır. Ancak sözleşmesi imzalanmış işlerde durum farklıdır 3’ncü maddede açıklanmıştır.

Süreci devam eden ihalelerin iptaline ilişkin örnek yazı:

2. 24/12/2017’DEN SONRA BAŞLAYACAK İŞLERİN SÖZLEŞMESİNİN FESHEDİLMESİ

696 sayılı KHK’nın 127 maddesi ile 375 sayılı KHK’ya eklenen Geçici Madde 23’e göre;

Personel çalıştırılmasına dayalı olan ve sözleşmesi imzalanmış ve işe başlama tarihi 24/12/2017 ve sonrasında olan hizmet işlerinin sözleşmesi feshedilmiş sayılacaktır.

KHK ile yapılan düzenlemede “İhalesi yapılmış ancak bu maddenin yayımı tarihinde ve bu tarihten sonra işe başlayacak şekilde imzalanmış olan sözleşmeler feshedilmiş sayılır. ” denilmiştir.

Buradaki ifadeyi çok önemli bulduğumuzu belirtelim. Şayet “feshedilecektir” hükmünde bir düzenleme olmuş olsaydı 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri kanunun 23’ncü maddesi ve Hizmet İşleri Genel Şartnamesinin 54’ncü maddesine göre fesih işlemlerine geçilecek ve süreç oldukça sıkıntılı hale gelecekti.

KHK düzenlemesi bir anlamda 24/12/2017 itibariyle henüz başlamamış tüm işlerin sözleşmelerini “hükümsüz” kılmıştır. Sözleşmelerin feshedilmiş sayılması nedeniyle 4735 sayılı Kanun ve ilgili mevzuat doğrultusunda ayrıca bir işlem yapılmayacaktır.

Kanaatimizce Yükleniciye bu durumun bir yazı ile gönderilmesi yeterli olacaktır.

3. FESHEDİLEN SÖZLEŞMELERLE İLGİLİ YÜKLENİCİLERE YAPILACAK ÖDEMELER

696 sayılı KHK’nın 127’nci maddesi ile 375 sayılı KHK’ya eklenen Geçici Madde 23’e göre; sözleşmesi feshedilen yükleniciler aşağıda belirtilen vergi ve harçları geri alabilecektir.

İlgili madde düzenlemesi şöyledir: “…bu maddenin yayımı tarihini takip eden yılın başından başlamak üzere bir yıl içinde talep etmesi halinde yükleniciye; işleme konu edilen sözleşmeye ilişkin olarak noterde ödenen damga vergisi, harç ve değerli kağıt bedeli dışındaki masraflar sözleşmeyi imzalayan idarece, Kamu İhale Kurumu geliri olarak alman tutar Kamu İhale Kurumunca, ihale kararı ve sözleşmeye ilişkin ödenen damga vergisi ve varsa noter harçları ile değerli kağıt bedelleri ise tahsilatı yapan muhasebe birimi veya vergi dairesince iade edilir.

Şu kadar ki yükleniciden tahsil edilen, ihale kararı ve sözleşmeye ilişkin damga vergisi ve varsa noter harçları ile değerli kağıt bedellerinin, beyanname ile beyan edilerek ödenmesi gereken hallerde iade için bu alacakların vergi dairesine ödenmiş olması şartı aranır. Bu kapsamda yüklenici tarafından beyan edilen ancak ödenmeyen damga vergilerinin tahsilinden vazgeçilir.

Yükleniciden tahsil edildiği halde ilgili vergi dairesine ödenmeyen ve yükleniciye iade edilen tutarlar, yükleniciye iade edildiğini gösterir belgenin ibrazı halinde vergi dairesince terkin edilir. Feshedilmiş sayılan sözleşmeler için yüklenici başka bir hak talebinde bulunamaz”

a) İdarelerce Ödenecek: Sözleşmeye ilişkin masraflar (varsa noterde ödenen damga vergisi, harç ve değerli kağıt bedeli ayrıca ihale kararı ve sözleşme damga vergisi hariç) diğer masraflar ödenecektir.

b) Kamu İhale Kurumunca Ödenecek: Kamu İhale Kurumu geliri olarak alınan tutar (KİK payı)

c) Muhasebe Birimi veya Vergi Dairesince Ödenecek: İhale kararı ve sözleşmeye ilişkin ödenen damga vergisi ve varsa noter harçları ile değerli kağıt bedelleri ise tahsilatı yapan muhasebe birimi veya vergi dairesince ödenecektir.

Yükleniciler iade taleplerini 01.01.2018-31.12.2018 tarihleri arasında yapacaktır.

İhale kararı damga vergisi, sözleşme damga vergisi, KİK payı ve noter masraflarının Yükleniciye ödeneceği açıktır. Bunların haricinde sözleşmeye ilişkin diğer masrafların neler olduğu ilgili maddede açık ifadeler yoktur. Bu konuda Yükleniciler ile İdareler arasında bazı sorunlar yaşanabileceğini tahmin ediyoruz.

4. DEVAM EDEN İŞLERİN SÜRESİNİN UZATILMASI VEYA 22/D İLE YENİ ALIM YAPILMASI

696 sayılı KHK’nın 127’nci maddesi ile 375 sayılı KHK’ya eklenen Geçici Madde 23’de;

“Sürekli işçi kadrolarına geçirileceklerin çalıştırılmalarına esas hizmet alım sözleşmelerinin süresinin geçiş işleminin yapılmasından önce sona ermesi halinde, bunlardan personel çalıştırılmasına dayalı olanlar ile personel çalıştırılmasına dayalı olan kısımlarının süresi başka bir işleme gerek kalmaksızın mevcut sözleşme koşullarına uygun olarak geçiş işlemi yapılıncaya kadar ilgili mevzuatı uyarınca uzamış sayılır. Ancak, mevcut yüklenici ile sözleşmeye devam edilememesi halinde, geçiş işlemine kadarki süreye ilişkin ihtiyaç, parasal limit sınırlamasına tabi olmaksızın 4734 sayılı Kanunun 22 nci maddesine göre doğrudan temin suretiyle karşılanır. Bu fıkra hükümleri, bu fıkranın yürürlüğe girdiği tarihten geçerli olmak üzere geçici 24 üncü maddenin birinci fıkrası kapsamındaki idareler ve ihaleler bakımından kıyasen uygulanır”

Sürekli işçi kadrolarına geçiş işleminin, ilgili maddenin yürürlük tarihi olan 02.01.2018 den itibaren 90 gün içinde tamamlanacağı ifade edildiğinden, sözleşmesine göre işin bitiş tarihi 31.03.2018 veya öncesinde olan tüm personel çalıştırılmasına dayalı hizmet işlerinin süresi “geçiş işlemi yapılıncaya kadar” süresi uzatılmış sayılacaktır.

Düzenlemede dikkat çeken ifade “başka bir işleme gerek kalmaksızın” sözleşmenin süresinin uzatılmış sayılacağıdır. Bu açıdan İdarelerce ayrıca bir “Süre Uzatım Kararı” ve buna bağlı olarak “İş Artışı Kararı” alınmasına gerek olmadığını değerlendirmekteyiz.

Ayrıca mevcut sözleşme koşullarına göre devam edileceğinden Yüklenici ile ayrıca ek sözleşme/protokol veya buna benzer belge imzalanmasına ihtiyaç yoktur. Ancak bu yönde düzenleme yapacak İdarelere artış tutarı üzerinden damga vergisi kesintisi yapılacağını hatırlatalım.

Her ne kadar “başka bir işleme gerek kalmaksızın” sözleşmenin mevcut koşullarla uzamış sayılacağı belirtilmiş olsa da uzatılan süreye bağlı olarak Yükleniciye yapılacak ek ödemelerin (yani sözleşme fiyatlarıyla yapılan ilave iş tutarı ve fiyat farkı tutarlarından) %6’sı oranında ek kesin teminat alınması İdareler açısından yerinde olacaktır.

Mevcut Firma İle Devam Edilemezse 22/d Üzerinden Hizmet Alınacaktır

Düzenlemede;

Ancak, mevcut yüklenici ile sözleşmeye devam edilememesi halinde, geçiş işlemine kadarki süreye ilişkin ihtiyaç, parasal limit sınırlamasına tabi olmaksızın 4734 sayılı Kanunun 22 nci maddesine göre doğrudan temin suretiyle karşılanır. denilmiştir.

Şayet mevcut Yüklenici ile işe devam edilemiyorsa bu durumda başka bir firma ile “kadroya geçiş işlemi yapılıncaya kadar” doğrudan temin 22/d üzerinden ve parasal limit olmadan alım yapılabilecektir.

Burada mevcut Yüklenici ile sözleşmeye devam edilememe durumunun İdare ile Yüklenicinin keyfiyetine bağlı olmadığını ancak makul bir nedene dayanması halinde ortaya çıkacağını düşünmekteyiz.

Bu makalenin PDF versiyonunu indirmek için tıklayınız.

• 1. GİRİŞ
• 2. HANGİ İDARELER YASA KAPSAMINA ALINDI?
• 3. HANGİ İDARELER KAPSAMA ALINMADI?
• 4. PERSONEL ÇALIŞTIRILMASINA DAYALI HİZMET ALIMI DÖNEMİ KAPANDI!
• 5. HANGİ HİZMET İŞLERİNDE ÇALIŞANLAR KADROYA ALINACAK?
• 6. HANGİ HİZMET İŞLERİ KAPSAMA ALINMADI?
• 7. KADROYA GEÇİŞ İÇİN ARANAN ŞARTLAR NELER?
• 8. BELEDİYELER AÇISINDAN YAPILAN DÜZENLEME
• 9. İDARELERİ BEKLEYEN SÜREÇLER VE İŞLEMLER

Ali Hikmet UĞURLU
Kamu İhale Mevzuatı Uzmanı

1. GİRİŞ

Yüzbinleri ilgilendiren taşeron düzenlemesi dün (24.12.2017) itibariyle yayınlanan 696 sayılı KHK ile yasalaşmış oldu.

Kamuda yaklaşık 900.000 işçiyi ilgilendiren yasal düzenleme, daha önce ifade edildiği üzere personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında çalışan taşeron işçilerin kamuda “sürekli işçi” kadrosuna alınmasını öngörüyor. Ayrıca belediye ve özel idarelerde çalışan bu işçiler çalıştığı kurumun şirketlerine (iktisadi teşekküllerine) geçecekler.

Kadroya geçiş sürecinin 90 gün içinde tamamlanacak olması, İdareleri şimdiden düşündürmeye başladı.

Bu makalemizde düzenlemeye İdarelerin gözüyle inceliyor ve İdareler açısından yaşanacak süreçleri ele alıyoruz.

Makalenin PDF halini indirmek için tıklayınız.

2. HANGİ İDARELER YASA KAPSAMINA ALINDI?

5018 sayılı Kanuna ekli (I), (II), (III) ve (IV) sayılı cetvellerde yer alan kamu idareleri (MİT Müsteşarlığı hariç) ile bunlara bağlı döner sermayeli kuruluşlar, 375 sayılı Kanun il özel idareleri, belediyeler ile bağlı kuruluşları ve bunların üyesi olduğu mahalli idare birlikleri, birlikte veya ayrı ayrı sermayesinin yarısından fazlası il özel idareleri, belediyeler ve bağlı kuruluşlarına ait şirketler kapsama alınmıştır.

5018 sayılı Kanuna ekli (I), (II), (III) ve (IV) sayılı cetvellerde yer alan kamu idareleri (MİT Müsteşarlığı hariç) ile bunlara bağlı döner sermayeli kuruluşlar, 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameye ekli (I) sayılı listede yer alan idareler şöyledir:

3. HANGİ İDARELER KAPSAMA ALINMADI?

5018 sayılı Kanun dışında kalan özel bütçeli kuruluşların (KİT’ler) 12 tanesi hariç kalanı kapsam dışında kalmıştır.

4. PERSONEL ÇALIŞTIRILMASINA DAYALI HİZMET ALIMI DÖNEMİ KAPANDI!

5018 sayılı Kanuna ekli (I), (II), (III) ve (IV) sayılı cetvellerde yer alan kurumlar ile 375 sayılı Kanun (I) sayılı cetvelde yer alan 12 adet kurum ayrıca Belediyeler ve Özel İdareler ile bunların bağlı kuruluşları personel çalıştırılmasına dayalı hizmet ihalesine çıkamayacaktır.

4/1/2002 tarihli ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 62 nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“e) 1) 5018 sayılı Kanuna ekli (I), (II), (III) ve (IV) sayılı cetvellerde yer alan kamu idareleri (MİT Müsteşarlığı hariç) ile bunlara bağlı döner sermayeli kuruluşlar, 375 sayılı Kanun Hükmünde
Kararnameye ekli (I) sayılı listede yer alan idarelerin merkez ve taşra teşkilatları, il özel idareleri, belediyeler ile bağlı kuruluşları ve bunların üyesi olduğu mahalli idare birlikleri, birlikte veya ayrı ayrı sermayesinin yarısından fazlası il özel idareleri, belediyeler ve bağlı kuruluşlarına ait şirketler; merkezi yönetim, sosyal güvenlik kurumu, fon, kefalet sandığı, yatırım izleme ve koordinasyon başkanlığı, gençlik hizmetleri ve spor il müdürlüğü, mahalli idare ve şirket bütçelerinden veya döner sermaye bütçelerinden, anılan liste kapsamındaki diğer idareler için ise kendi bütçelerinden personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı veya niteliği itibarıyla bu sonucu doğuracak şekilde alım yapamaz ve buna imkan sağlayan diğer mevzuat hükümleri uygulanmaz”

5. HANGİ HİZMET İŞLERİNDE ÇALIŞANLAR KADROYA ALINACAK?

Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı kapsamında çalışanlar kapsama alındı. 4734 sayılı Kanunun 62/e bendinde personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı “İhale konusu işte çalıştırılacak personel sayısının ihale dokümanında belirlendiği, bu personelin çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı, yaklaşık maliyetinin en az %70’lik kısmının asgari işçilik maliyeti ile varsa ayni yemek ve yol giderleri dahil işçilik giderinden oluştuğu ve niteliği gereği süreklilik arz eden işlere ilişkin hizmet alımlarım ifade eder” tanımı eklendi.

Ayrıca 6428 sayılı Kanun ile kapanan hastanelerde ve sağlık kurumlarında çalışmakta iken ve Şehir Hastanelerine taşınan ve halen Şehir Hastanelerinde çalışmaya devam eden işçiler de kadroya alındı. Bu işçiler Sağlık Bakanlığına bağlı kurumlarda ihdas edilecek kadrolara yerleştirilecekler.

Belediyelerde Kapsama Eklenen Hizmet İşleri

a) Park ve bahçe bakım ve onarımı
b) Çöp toplama, cadde, sokak, meydan ve benzerlerinin temizlik işleri

Ayrıca 04/12/2017 tarihi itibariyle yukarıda çalışan işçilerin yerine çalışan işçiler de (yedek/joker işçiler) kadroya alınacaktır.

6. HANGİ HİZMET İŞLERİ KAPSAMA ALINMADI?

Ayrıca danışmanlık hizmetleri, hastane bilgi yönetim sistemi hizmetleri ve çağrı merkezi hizmetleri personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı olarak kabul edilmeyecektir.

Kapsama Alınmayan Hizmet İşleri

a) Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan tüm hizmetler (öğün üzerinden yemek, şoförlü araç kiralama vb.)
b) Danışmanlık hizmetleri
c) HBYS hastane bilgi yönetim sistemi hizmetleri
d) Çağrı merkezi hizmetleri

KHK maddesinde bu hususlar;

“… Mahalli idare veya şirketlerinin bütçelerinden yapılan, yıl boyunca devam eden, niteliği gereği süreklilik arz eden ve haftalık çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı park
ve bahçe bakım ve onarımı ile çöp toplama, cadde, sokak, meydan ve benzerlerinin temizlik işlerine ilişkin alımlar personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı olarak kabul edilir. Hizmet
alım sözleşmesi kapsamında niteliği birbirinden farklı hizmet türlerinin bulunması halinde personel çalıştırılmasına dayalı olup olmama yönünden yapılacak değerlendirme her hizmet türü için ayrı ayrı yapılır. Danışmanlık hizmetleri, hastane bilgi yönetim sistemi hizmetleri ve çağrı merkezi hizmetlerine ilişkin alımlar personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı olarak
kabul edilmez” şeklinde düzenlendi.

7. KADROYA GEÇİŞ İÇİN ARANAN ŞARTLAR NELER?

Kadroya geçişte aranan şartlar şöyle özetlenebilir:

a) İlgili kurumlarda, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alım işinde 04/12/2017 tarihi itibariyle (sonraki bir tarihte ayrılmış olsa da) çalışıyor olmak. Bunun tespitinde SGK kayıtları esas alınacaktır. Ayrıca 04/12/2017 tarihinde askerde olanlar, doğum izninde olanlar veya kurul raporuyla hastalığı nedeniyle sözleşmesi askıda olanlar “çalışıyor” kabul edilecektir.

b) 657 sayılı Kanunda memur olmak için istenen bazı şartları taşımak

– TC vatandaşı olmak
– Kamu haklarından mahrum bulunmamak,
– Anayasal düzene karşı suçlar ve yüz kızartıcı suçlardan mahkum olmamak
– Akli dengesi yerinde olmak
– Askerlikle ilgisi bulunmamak
– Güvenlik soruşturması yapılmış olmak

c) Emekli durumda olmamak (emekli aylığına hak kazanmamış olmak)

d) Varsa kadrolu işçi olmak için açtığı davalardan (altişveren muvazaa) feragat etmek

e) Geçmiş çalışmalarına yönelik hak ve alacak talebinde bulunmayacağını beyan etmek

f) 02/01/2018 tarihinden itibaren 10 gün içinde yazılı başvuru yapmak

g) Yazılı ve/veya sözlü ya da uygulamalı sınavda başarılı olmak

Konuyla ilgili KHK düzenlemesi ise şu şekilde:

MADDE 127- 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameye aşağıdaki geçici maddeler eklenmiştir.

“GEÇİCİ MADDE 23- 5018 sayılı Kanuna ekli (I), (II), (III) ve (IV) sayılı cetvellerde yer alan kamu idareleri (MİT Müsteşarlığı hariç) ile bunlara bağlı döner sermayeli kuruluşlar, bu Kanun Hükmünde Kararnameye ekli (I) sayılı listede yer alan idarelerin merkez ve taşra teşkilatlarında; ödemeleri merkezi yönetim, sosyal güvenlik kurumu, fon, kefalet sandığı, yatırım izleme ve koordinasyon başkanlığı, gençlik hizmetleri ve spor il müdürlüğü bütçelerinden veya döner sermaye bütçelerinden, anılan liste kapsamındaki diğer idareler için ise kendi bütçelerinden karşılanan 4734 sayılı Kanun ve diğer mevzuattaki hükümler uyarınca personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alım sözleşmeleri kapsamında yükleniciler tarafından 4/12/2017 tarihi itibarıyla çalıştırılmakta olanlar;

a) 657 sayılı Kanunun 48 inci maddesinin (A) bendinin (1), (4), (5), (6), (7) ve (8) numaralı alt bentlerinde belirtilen şartları taşımak,

b) Herhangi bir sosyal güvenlik kurumundan emeklilik, yaşlılık veya malullük aylığı almaya hak kazanmamış olmak,

c) Bu kapsamda çalıştırılmalarına ilişkin olarak açtıkları davalardan ve/veya icra takiplerinden feragat edeceğine dair yazılı beyanda bulunmak,

ç) En son çalıştığı idare ile daha önce kamu kurum ve kuruluşlarında alt işveren işçisi olarak çalıştığı iş sözleşmelerinden dolayı bu madde ile tanınan haklar karşılığında herhangi bir hak
ve alacak talebinde bulunmayacağını ve bu haklarından feragat ettiğine dair yazılı bir sulh sözleşmesi yapmayı kabul ettiğini yazılı olarak beyan etmek,

kaydıyla, bu fıkranın yürürlüğe girdiği tarihten itibaren on gün içinde idaresinin hizmet alım sözleşmesinin yapıldığı birimine, sürekli işçi kadrolarında istihdam edilmek üzere yazılı olarak başvurabilirler. Başvuranların şartları taşıyıp taşımadıklarının tespiti, bu tespite itirazların karara bağlanması, şartları taşıyanların idarelerince belirlenen usul ve esaslara göre yapılacak yazılı ve/veya sözlü ya da uygulamalı sınava alınması, sınav sonuçlarına itirazların karara bağlanması ve sınavda başarılı olanların kadroya geçirilmesine ilişkin süreç bu fıkranın yürürlüğe girdiği tarihten itibaren doksan gün içinde idarelerince sonuçlandırılır. Sınavlarda başarılı olanlar, varsa bu fıkranın (c) bendinde öngörülen davalardan feragat ettiklerini tevsik eden belgeyi ve/veya icra takibine konu alacaktan feragat ettiğine dair icra müdürlüğünden alınacak belgeyi ibraz etmek, bu fıkranın (ç) bendinde öngörülen sulh sözleşmesini ibraz etmek ve öngörülen şartları taşımaya devam etmek kaydıyla, sınav sonuçlarının kesinleşmesini müteakip, her bir sözleşme itibarıyla, yüklenicinin hakedişlerinin ödendiği bütçe, teşkilat ve birim/yerleşim yeri adına vize edilmiş sayılan sürekli işçi kadrolarına idarelerince topluca geçirilir. Bu fıkra kapsamında feragat edilen davalara veya takiplere ilişkin yargılama ve takip giderleri davacı veya takip eden üzerinde bırakılır ve taraflar lehine vekalet ücretine hükmolunmaz, hükmedilenler tahsil edilmez ve bu fıkranın yürürlüğe girdiği tarihe kadar tahsil edilenler ise iade edilmez. Bu fıkra kapsamında yapılacak sulh sözleşmelerinden damga vergisi alınmaz.

Birinci fıkrada yer alan 4/12/2017 tarihi itibarıyla çalışıyor olmak şartının tespitinde, Sosyal Güvenlik Kurumuna verilmiş olan sigortalı işe giriş bildirgeleri, işten ayrılış bildirgesi ve aylık
prim ve hizmet belgeleri esas alınır. Ancak söz konusu tarihe ilişkin olarak anılan Kuruma yasal süresi dışında verilen belgelere dayanılarak bu madde hükmünden yararlanılamaz. 4/12/2017 tarihi itibarıyla çalıştırılmakta olduğu idarelerince tespit edilenlerden, hakkında bu tarihten sonra işten ayrılış bildirgesi verilenler bu madde hükümlerinden yararlanabilir.

Birinci fıkradaki personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alım sözleşmeleri kapsamında bulunmakla birlikte 4/12/2017 tarihinde doğum veya sağlık kurulu raporuyla belgelendirilen sağlık sorunları nedenleriyle iş sözleşmeleri askıda olanlar veya anılan tarih itibarıyla askerde bulunanlar hakkında da bu madde hükümleri uygulanır. Birinci fıkrada belirtilen süreler, askerlik veya askı süresinin sona erdiği tarihten itibaren başlar. Sürekli işçi kadrolarına geçirilme süreci, birinci fıkra kapsamında olmakla birlikte bu sürecin tamamında veya herhangi bir aşamasında askerde bulunanlar için askerlik süresinin sona erdiği tarihten itibaren başlar veya kaldığı yerden devam eder.

8. BELEDİYELER AÇISINDAN YAPILAN DÜZENLEME

Mahalli idarelerde (Belediye, Özel İdare, Birlik) personel çalıştırılmasına dayalı hizmet işlerinde ve çalışan taşeron işçiler ile park ve bahçe bakım ve onarımı ve çöp toplama, cadde, sokak, meydan ve benzerlerinin temizlik işlerinde çalışanlar, bu İdarelerin şirketlerine işçi statüsünde (iktisadi teşekküllerine) aktarılacak.

Belediye Şirketine Geçmenin Avantajları Ne Olacak?

1) Toplu sözleşme ile tüm sendikal haklardan faydalanılacaktır
2) İşten atılma riski büyük oranda ortadan kalkacaktır
3) Yılda 2 maaş (52 günlük ücret) üzerinden ilave tediye ücreti alacaktır
4) Toplu sözleşme ile ek zamlar, ikramiye, sosyal yardım vb. mali haklar kazanılacaktır
5) Yine toplu sözleşme ile yıllık izin, sosyal izinler, ücretli ve ücretsiz izin hakları kazanılacaktır

Şirketi Olmayan Belediyelerin 90 Gün İçinde Şirket Kurması Gerekiyor

Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı yapan ve halihazırda bir şirketi (iktisadi teşekkülü) olmayan mahalli idarelerin 90 gün içinde şirketlerini kurması gerekiyor. Bu konuyla ilgili olarak Belediye şirketlerinin kuruluşu, mahiyetleri, ticari ve hukuki açıdan değerlendirmeleri içeren kapsamlı çalışmalarımız yayınlanacaktır.

9. İDARELERİ BEKLEYEN SÜREÇLER VE İŞLEMLER

Kadroya geçiş sürecinin sadece 90 gün belirlenmiş olması İdareler üzerinden şimdiden baskı yarattı. Kamuda personel rejiminin değişmesine yol açacak bu düzenleme için yapılacak çok fazla işlem var.

A-Henüz Başlamayan İhalelerin ve Sözleşmelerin Feshedilmesi

1) İhale aşamasında olan personel hizmet alımları iptal edilecek
2) Sözleşmesi imzalanan henüz başlamayan personel hizmet alımları feshedilecek

3) Devam eden ancak personel hizmet alımlarının sözleşme süresi 31.03.2018 tarihine kadar uzatılacak
4) Sözleşmesi uzatılamayan mevcut personel hizmet alımlarının yerine doğrudan temin 22/d ile parasal limit olmadan 31.03.2018 tarihine kadar sözleşme yapılacak

B-İşçilerle İlgili Başvuruların Alınması ve Sınav İşlemleri

1) Taşeron işçiler 02.01.2018-12.01.2018 tarihleri arasında kadro başvurularını
kuruma yazılı yapacak (Başvurular ayrıca Maliye ve İçişleri Bakanlıklarınca internet üzerinden merkezi sistemde alınacak)
2) Kadroya geçecek işçilerin belge ve bilgileri kontrol edilecek (yanıltıcı bilgi veren işçileri kadrodan yararlandıranlar için de sorumluluk var.(1)
3) Yazılı, sözlü ve uygulamalı sınavlar yapılacak
4) Sınav sonuçlarına itirazlar 90 günlük süre içinde sonuçlandırılacak

C-İşçilerin Hizmet Süreleri ve Devredecek Hakların Tespiti

1) Taşeron işçilerin kıdeme esas hizmet süresi çalıştığı kurumda ve daha önce çalıştığı kurumlarda geçen süreler tespit edilecek
2) Kadroya geçişle birlikte devredilecek yıllık ücretli izin hakları tespit edilecek
3) İdarede toplu iş sözleşmesi mevcutsa süresi en son sona erecek toplu iş sözleşmesinde belirtilen hakları geçmemek üzere, ücret ve mali haklar tespit edilecek

10. SONUÇ

KHK düzenlemesine müteakip yayınlanacak alt mevzuat (yönetmelik, tebliğ, genelge) ile birlikte detaylar daha net ortaya çıkacaktır.

İlerleyen günlerde alt mevzuata bağlı olarak daha kapsamlı analizlerimiz yayınlanacaktır.

Ancak bugün itibariyle kapsam içerisinde bulunan kamu kurumları için 90 günlük zorlu bir maratonun başladığını ifade edebiliriz.

Makalenin PDF halini indirmek için buraya tıklayınız.

(1) 696 KHK Madde-127 “…Şartları taşımadığı halde bu madde hükümlerinden yararlandırıldıkları tespit edilenlerin herhangi bir tazminat ödenmeksizin istihdamına son verilir. Yanıltıcı bilgi ve belge sunmak suretiyle bu madde hükümlerinden yararlandığı tespit edilenlere istihdam süresince yapılan ödemeler genel hükümlere göre tahsil edilir. Şartları taşımayanları, bu madde hükümlerinden yararlandıranların sorumlulukları saklıdır”

• 6552 Sayılı Torba Kanun
• Kıdem Tazminatı Yönetmeliği
• Kıdem Tazminatı Hangi Taşeronları Kapsıyor?
• 62/e Personele Dayalı Hizmet İşleri Nedir?
• Kıdem Tazminatına Nasıl Hak Kazanılır?
• Kıdeme Esas Çalışma Sürelerinin Tespiti
• Ücretsiz İzinler Kıdeme Esas Süreden Düşülür
• Kıdem Tazminatı Ödemesinde Giydirilmiş Ücret
• Kıdem Tazminatı için İdareye Nasıl Başvurulur?

6552 Sayılı Torba Kanun

11 Eylül 2014 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere, 6552 sayılı Torba Kanunla yapılan değişiklik neticesinde, taşeron işçilerden sözleşmesi kıdem tazminatı ödenmesini gerektirecek şekilde sona erenlerin kıdem tazminatları, kamu kurum ve kuruluşları tarafından ödenecektir.

Kıdem Tazminatı Yönetmeliği

8 Şubat 2015 tarihinde Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından yayınlanan “Kamu İhale Kanununa Göre İhale Edilen Personel Çalıştırılmasına Dayalı Hizmet Alımları Kapsamında İstihdam Edilen İşçilerin Kıdem Tazminatlarının Ödenmesi Hakkında Yönetmelik” kapsamında uygulama yapılmaktadır.

Kıdem Tazminatı Hangi Taşeronları Kapsıyor?

Düzenlemeye göre 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 62 nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi uyarınca yapılan ihaleler kapsamında, alt işverenler tarafından çalıştırılan işçileri kapsamaktadır.

62/e Personele Dayalı Hizmet İşleri Nedir?

Kamu İhale Genel Tebliği Madde 78.1 uyarınca

• İhale konusu işte çalıştırılacak personel sayısının ihale dokümanında belirlendiği ,
• Personelin çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı ve
• Yaklaşık maliyetinin en az % 70’lik kısmının asgari işçilik maliyeti ile varsa ayni yemek ve yol giderleri dahil işçilik giderinden oluştuğu işler,

personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımları olarak belirlenmiştir.

Kıdem Tazminatına Nasıl Hak Kazanılır?

Kıdem tazminatına hak kazanılmasında, 4857 sayılı Kanunun 120 nci maddesi ile yürürlükte bırakılan mülga 25/8/1971 tarihli ve 1475 sayılı İş Kanununun yürürlükte olan 14 üncü maddesi hükmü uygulanır.

1. İşveren tarafından işçinin, bu Kanunun 17 nci maddesinin II numaralı bendinde (4857 Sayılı Kanun, Madde 25-İşverenin Haklı Nedenle Derhal Fesih Hakkı) gösterilen sebepler dışında, (haksız olarak) sözleşmesinin feshedilmesi
2. İşçi tarafından 4857 sayılı Kanunun 24. maddesi uyarınca; Sağlık nedenleri, ahlak ve iyiniyet kurallarına uymayan haller ve benzerleri, zorlayıcı nedenler ile haklı fesih yapılması.
3. Muvazzaf askerlik hizmeti dolayısıyla, işçinin iş sözleşmesini feshetmesi.
4. Bağlı bulundukları kanunla kurulu, kurum veya sandıklardan yaşlılık, emeklilik veya malullük aylığı yahut toptan ödeme almak amacıyla, işçinin iş sözleşmesini feshetmesi.
5. 506 sayılı Kanunun 60 ıncı maddesinin birinci fıkrasının (A) bendinin (a) ve (b) alt bentlerinde öngörülen yaşlar dışında kalan diğer şartları veya aynı Kanunun Geçici 81 inci maddesine göre yaşlılık aylığı bağlanması için öngörülen sigortalılık süresini ve prim ödeme gün sayısını tamamlayarak kendi istekleri ile işten ayrılmaları nedeniyle, (15 Yıl ve 3600 prim gününü doldurmak)
6. Kadının evlendiği tarihten itibaren bir yıl içerisinde kendi arzusu ile iş sözleşmesini sona erdirmesi
7. İşçinin ölümü sebebiyle iş sözleşmesinin son bulması neticesinde (Kanuni mirasçılarına yönelik)
8. Muvazzaf askerlik dışında, askerlik veya Kanundan doğan çalışma ödevi nedeniyle işten ayrılma (4857, Md.31)
9. İşçi Sendikası Yöneticiliğine seçilme sebebiyle işten ayrılma (6356, Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu Md.23)

Kıdeme Esas Çalışma Sürelerinin Tespiti

“Kamu İhale Kanununa Göre İhale Edilen Personel Çalıştırılmasına Dayalı Hizmet Alımları Kapsamında İstihdam Edilen İşçilerin Kıdem Tazminatlarının Ödenmesi Hakkında Yönetmelik” yürürlüğe girdiği (11.09.2014) tarihten önce personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı kapsamında istihdam edilen ve iş sözleşmesi devam eden işçilerin kıdem tazminatlarının hesabında kamu kurum veya kuruluşlarında ilk işe başladıkları tarih esas alınır.

Alt işverenlerinin değişip değişmediğine bakılmaksızın aralıksız olarak aynı kamu kurum veya kuruluşuna ait işyerlerinde çalışan işçilerin kıdem tazminatına esas hizmet süreleri, bu işyerlerinde 4734 sayılı Kanunun 62 nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi uyarınca yapılan ihaleler kapsamında geçen toplam çalışma süreleri esas alınarak tespit olunur.

Ücretsiz İzinler Kıdeme Esas Süreden Düşülür

Yargıtay 9 uncu Hukuk Dairesinin 2007/13411 esas ve 2008/5579 karar ve 21.03.2008 tarihli kararı;

“…İşçinin iş sözleşmesinin askıda olduğu süreler de, kıdem süresinden sayılmamalıdır. Örneğin ücretsiz izinde geçen süreler kıdem tazminatına esas süre bakımından dikkate alınmaz…”

Yargıtay 9 uncu Hukuk Dairesinin 2004/27343 esas, 2005/15958 karar ve 09.05.2005 tarihli kararı;

“Davacı işçinin istemi ile gerçekleşen ücretsiz izin ve çalışılmayan bu sürenin kıdem tazminatı hesabında dikkate alınması ve bu süre için ikramiye alacağının hesaplanması hatalıdır.”

Doğum İzni

4857 İş Kanunu 74. Maddesi uyarınca;

Kadın işçilerin doğumdan önce 8 ve doğumdan sonra 8 hafta olmak üzere toplam 16 haftalık süre için (çoğul gebelik halinde 18 hafta) çalıştırılmamaları esastır. “İsteği halinde kadın işçiye, onaltı (veya onsekiz) haftalık sürenin tamamlanmasından sonra altı aya kadar ücretsiz izin verilir.”

Ücretsiz izin olarak geçirilen bu süreler kıdem tazminatında dikkate alınmayacaktır.

Raporlu Olunan Sürelerin Bir Bölümü

Yargıtay 7 nci Hukuk Dairesi Esas No. 2013/5280 Karar No. 2013/12356 Tarihi: 01.07.2013

İşçinin işyerinde çalıştığı sırada aldığı istirahat raporlarının kıdem süresine eklenmesi gerekir. İşçinin çalıştığı sırada bir defada ihbar önelini altı hafta aşan istirahat raporu süresinin, kıdem tazminatı hesabında dikkate alınamayacağı, kararlılık kazanmış Yargıtay uygulamasıdır.

Kıdem Tazminatı Ödemesinde Giydirilmiş Ücret

İşçinin kıdem tazminatını hak edecek şekilde, sözleşmesinin fesih olduğu tarihte almakta olduğu ücretler üzerinden hesaplanır. Giydirilmiş ücret işçiye düzenli ödenen ücretler veya ayni menfaatlerdir.

Giydirilmiş Brüt Ücrete Eklenecek Ücretler:

• 30 Günlük Normal Ücret (Aylık Maaş)
• Nakdi/Ayni Yemek Yardımı
• Nakdi/Ayni Yol Yardımı
• İkramiye
• Çocuk-Aile Yardımı
• Öğrenim Yardımı
• Yakacak Yardımı
• Bayram Yardımı
• …

Yukarıda görüldüğü üzere işçiye düzenli olarak ödenen (günlük-aylık-altı aylık-yıllık) her ücret kıdem tazminatında giydirilmiş ücrete dahil edilir.

Giydirilmiş Brüt Ücrete Eklenmeyecek Ücretler:

• Tatil Günü Mesai Ücretleri
• Fazla Mesai Ücretleri
• Yıllık İzin Ücreti
• Harcırah (Yolluk) Ücreti
• Doğum Yardımı
• Ölüm Yardımı
• Hastalık Yardımı
• Evlenme Yardımı

Yukarıda görüldüğü üzere işçiye düzenli olarak ödenmeyen (meydana geldiğinde ödenen) ücretler kıdem tazminatında giydirilmiş ücrete dahil edilmez.

Kıdem Tazminatı için İdareye Nasıl Başvurulur?

Yönetmeliğe göre, kıdem tazminatı ödenmesi talebinde bulunan işçilerin veya ölümü halinde kanuni mirasçılarının, ilgili kamu kurum veya kuruluşuna banka hesap/IBAN numarasıyla birlikte yazılı olarak başvuruda bulunması ve çalıştığı kamu kurum veya kuruluşlarının listesi ile iş sözleşmesinin hangi nedenle sona erdiğine ilişkin olarak alt işverenden (taşeron firmadan) alacağı belgeyi eklemesi zorunludur.