Türkiye Büyük Millet Meclisi Genel Kurulu gündeminde sosyal medya ve doğum iznine ilişkin düzenlemeleri kapsayan “Sosyal Hizmetler Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Teklifi” yer almaktadır.
Teklif kapsamında çalışma hayatını doğrudan ilgilendiren düzenlemeler dikkat çekiyor. Buna göre, mevcut durumda 16 hafta olarak uygulanan analık izni süresinin 24 haftaya çıkarılması öngörülüyor. Böylece çalışan kadınların doğum sonrası izin haklarında önemli bir artış sağlanmış olacak.
Ayrıca düzenlemenin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla analık izni süresi dolmuş olmakla birlikte, doğum tarihinden itibaren 24 haftalık süresi henüz tamamlanmamış olan personele, talepleri halinde 8 hafta ilave analık izni verilmesi planlanıyor.
Teklifin 2.maddesi doğrultusunda; beklenen doğum tarihinden sekiz hafta öncesine kadar sağlık durumunun çalışmaya uygun olduğunu tabip raporuyla belgeleyen kadın memurun, isteği hâlinde doğumdan önceki üç haftaya kadar kurumda çalışacağına yönelik düzenlemenin “iki haftaya kadar” olacak şekilde değiştirilmesine yer veriliyor.
Teklifte yer alan bir diğer önemli değişiklik ise babalık iznini konu almaktadır. Şöyle ki; işçiye, eşinin doğum yapması halinde verilen ücretli izin süresinin 5 günden 10 güne çıkarılması öngörülüyor.
Öte yandan, koruyucu aile uygulamasına yönelik de yeni bir düzenleme getiriliyor. Buna göre; bir veya daha fazla çocuğa koruyucu aile olan memurlara, çocuğun teslim edildiği tarihten itibaren talep etmeleri halinde 10 gün izin verilecek.
Söz konusu düzenlemeler ile çalışma hayatında aile yaşamını destekleyici önemli değişikliklerin hayata geçirilmesi bekleniyor.
Anılı madde metninin tam hali: MADDE 2- 14/7/1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 104 üncü maddesinin (A) fıkrasının birinci cümlesinde yer alan “doğumdan sonra sekiz” ibaresi “doğumdan sonra onaltı” şeklinde, “toplam onaltı” ibaresi “toplam yirmidört” şeklinde, üçüncü cümlesinde yer alan “üç” ibaresi “iki” şeklinde değiştirilmiş ve fıkraya aşağıdaki cümle eklenmiştir. “Bir veya daha fazla çocuğa eşiyle birlikte veya münferit olarak koruyucu aile olan memura çocuğun koruyucu aile yanma teslim edildiği tarihten sonra isteği üzerine on gün izin verilir.”
Madde gerekçesinde yer alan ve çocuğun gelişimsel ihtiyaçları ve nüfus politikasının sürdürülebilirliği çerçevesinde dikkat çeken hususlar:
“Toplumumuzun geleceği olan çocukların yetiştirilmesinde doğumdan sonraki ilk aylarda anne çocuk birlikteliğinin sağlanması büyük önem arz etmektedir. Çocukların gelişimlerinin en kritik dönemlerinde daha uzun süre anne bakımından faydalanabilmelerini sağlamak adına madde ile değişiklik yapılmakta, kadın memura doğum sonrası verilen sekiz haftalık aylıklı izin süresi onaltı haftaya çıkarılarak ayrıca nüfus politikasının da desteklenmesi amaçlanmaktadır. Yine sağlık durumunun çalışmaya uygun olduğunu tabip raporuyla belgeleyen kadın memurun, isteği hâlinde doğumdan Önceki izin süresinden doğum sonrasına aktarabileceği süre artırılmaktadır. Böylece doğum sonrası daha fazla emzirme süresi ile çocuğun bakımının sağlanabilmesi amaçlanmaktadır.”
İzin sürelerinin uzatılmasına yönelik teklif kapsamında genel gerekçe ise şu şekilde ifade edilmiştir:
“Bu kapsamda, teklif ile çalışan kadınların analık izin sürelerinin uzatılması suretiyle çocukların doğum sonrası ilk aylarda daha uzun süre anne bakımından yararlanabilmeleri amaçlanmaktadır. Söz konusu düzenleme, çocukların sağlıklı gelişimlerine ve aile bütünlüğünün güçlendirilmesine katkı sağlamasının yanı sıra, uzun vadede nüfusun sürdürülebilirliğini destekleyici bir etki oluşturacaktır. Teklif, çocukların korunması ve aile bütünlüğünün desteklenmesi amacıyla çalışma hayatına ilişkin önemli düzenlemeler içermektedir. Bu çerçevede, kamu ve özel sektörde çalışan kadınlar için doğum sonrası izin süreleri uzatılmakta; babalık, evlat edinme ve koruyucu aile izinleri yönünden yeknesak ve güçlendirici düzenlemeler yapılmaktadır.”
